I SA/Łd 274/17

PostanowienieWSA w Łodzi2017-08-04

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącej należy się prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, czy tylko częściowo?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych został uznany za niezasadny, ponieważ strona, mimo trudnej sytuacji materialnej, jest w stanie ponieść część kosztów postępowania. Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając od kosztów ponad kwotę 100 zł, co pozwoli na zachowanie prawa do sądu, jednocześnie wymagając partycypacji w kosztach.
Stan faktyczny
Skarżąca K. F. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą zobowiązania podatkowego w VAT. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, której emerytura stanowi główne źródło dochodu. Skarżąca uzyskuje niewielkie dochody z umów zlecenia i ponosi koszty utrzymania domu syna oraz wydatki na leczenie. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącej K. F. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 4 sierpnia 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. F. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. obecnie (Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.) z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące 2008 roku p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącej K. F. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł (sto złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. K. F. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą jej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące 2008 roku W dniu 2 maja 2017 roku do sądu wpłynął formularz PPF z wnioskiem skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz informacji udzielonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że skarżąca wspólnie z matką prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są dochody z tytułu emerytury matki skarżącej w wysokości ok. 2.500 zł netto oraz dochody skarżącej z tytułu zawieranych na okres miesiąca umów zlecenia w wysokości ok. 200 zł netto miesięcznie. Z nadesłanych odpisów zeznań podatkowych wynika, że w 2015 roku dochód skarżącej z tytułu zatrudnienia wyniósł 6.110 zł, zaś w 2016 roku 326 zł. Wnioskodawczyni zamieszkuje w domu należącym do jej syna i ponosi koszty związane z jego utrzymaniem w granicach 400 zł miesięcznie (podatek od nieruchomości, czynsz dzierżawny i opłata za wieczyste użytkowanie ok. 80 zł miesięcznie, prąd 150 zł, wywóz śmieci 35 zł, telefon 45 zł, woda 90 zł) do tego dochodzą opłaty za gaz, których wysokość w sezonie zimowy dochodzi do 900 zł miesięcznie średnio w roku wynosi ok. 350-400 zł miesięcznie. Dodatkowo strona wskazała, że rodzina wydaje na leki leczenie ok. 400 zł miesięcznie. Skarżąca oświadczyła także, że nie prowadzi z mężem wspólnego gospodarstwa domowego i od 2001 roku pozostają w ustroju rozdzielności majątkowej małżeńskiej na dowód czego przedłożyła stosowną umowę. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo zasadny. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu Państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt sprawy wynika, że K. F. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, na której utrzymaniu praktycznie się znajduje. Źródłem utrzymania rodziny są bowiem dochody z tytułu emerytury matki skarżącej w wysokości ok. 2.500 zł netto oraz dochody skarżącej z tytułu zawieranych na okres miesiąca umów zlecenia w wysokości ok. 200 zł netto miesięcznie. Wnioskodawczyni zamieszkuje w domu należącym do jej syna i ponosi koszty związane z jego utrzymaniem w granicach 400 zł miesięcznie (podatek od nieruchomości, czynsz dzierżawny i opłata za wieczyste użytkowanie ok. 80 zł miesięcznie, prąd 150 zł, wywóz śmieci 35 zł, telefon 45 zł, woda 90 zł) do tego dochodzą opłaty za gaz, których wysokość w sezonie zimowy dochodzi do 900 zł miesięcznie średnio w roku wynosi ok. 350-400 zł miesięcznie. Dodatkowo strona wskazała, że rodzina wydaje na leki leczenie ok. 400 zł miesięcznie. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (2.000 zł) oraz fakt, że równocześnie ze skargi podatniczki przed tutejszym sądem zawisła druga sprawa z wpisem sądowym w wysokości 1.767 zł stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznać należy za niezasadny. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Wnioskodawczyni co prawda nie posiada aktualnie własnych stałych dochodów jednak pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką, która uzyskuje dochód rzędu 2.500 zł, oraz uzyskuje dochód z umów zlecenia który w ocenie referendarza pozwala na uiszczenie tytułem kosztów zainicjowanego procesu kwoty 100 zł stanowiącej ułamek należnego wpisu od skargi. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. ak

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło