I SA/Łd 292/18

WyrokWSA w Łodzi2018-09-25

Skład orzekający: Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.), Sędzia WSA Tomasz Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości przedsiębiorcy, uznając, że nie zachodzą przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, pomimo poniesienia przez niego strat w wyniku pożarów i nakładów na remonty?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo oceniły sytuację finansową spółki i nie stwierdziły wystąpienia przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, uzasadniających umorzenie zaległości podatkowej. Pomimo poniesionych strat i nakładów, spółka wykazała się płynnością finansową, terminowo regulowała zobowiązania, a umorzenie zaległości jest instytucją wyjątkową, wymagającą nadzwyczajnych okoliczności.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za wrzesień 2017 r., wskazując na poniesione straty w wyniku pożarów oraz znaczne nakłady na remonty. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że spółka posiada płynność finansową i zdolność do regulowania zobowiązań, a przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego nie zostały spełnione. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant: St. sekretarz sądowy Edyta Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2018 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległego podatku od nieruchomości za wrzesień 2017 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Z. z [...] r., odmawiającą A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. umorzenia zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za wrzesień 2017 r. w kwocie 36.438 zł wraz z należnymi odsetkami w kwocie 48 zł. Z akt sprawy wynika, że motywując wniosek z 20 września 2017 r. o udzielenie pomocy de minimis w postaci umorzenia zaległego podatku od nieruchomości za miesiąc wrzesień 2017 r. Spółka wskazała, że: * w latach 2008-2017 na prace naprawcze, konserwacyjne i adaptacyjne Spółka poniosła nakłady o łącznej wartości ponad 3 mln zł, * w latach 2012, 2013 i 2015 na terenie obiektu miały miejsce katastrofy - pożary, które spowodowały straty liczone w dziesiątkach milionów PLN - według strony zdarzenia zaistniały mimo nadzwyczajnej staranności gospodarowania obiektem przez firmę A, która w najmniejszym stopniu nie ponosi winy ani odpowiedzialności za te katastrofy, * w bieżącym roku budżetowym oraz w dwóch poprzedzających go latach podatnik nie korzystał z żadnej pomocy de minimis, * przyznanie wnioskowanej pomocy byłoby krokiem w kierunku normalizacji relacji UM Z. - zarząd firmy A. Rozpoznając sprawę organ I instancji wziął pod uwagę okoliczności wskazane we wniosku oraz dokonał analizy zgromadzonego materiału dowodowego obrazującego sytuację finansowo-ekonomiczną Spółki. Na podstawie dokumentów, tj. bilansów, rachunków zysków i strat oraz informacji dodatkowych za lata 2014-2017 dokonał oceny stanu majątkowego, źródeł jego finansowania, wielkości osiąganych przychodów i ponoszonych kosztów. Przedstawił bilansową wartość aktywów trwałych i aktywów obrotowych na koniec roku 2014, 2015, 2016 i na dzień 31.08.2017 r. oraz dokonał analizy i porównania zapasów, należności krótkoterminowych, inwestycji krótkoterminowych w tych okresach. Z analizy wynika, że aktywa trwałe na koniec 2014 r. wynosiły 1.868.221,07 zł, na koniec 2015 r. 3.604.810,22 zł, na koniec 2016 r. 3.234.160,94 zł, na dzień 31.08.2017 r. 2.995.414,49 zł. W 2015 r. (w stosunku do 2014 r.) nastąpił wzrost wartości rzeczowych aktywów trwałych brutto o 1.741.422,75 zł, natomiast w 2016 r. (w stosunku do 2015 r.) nastąpił spadek o 364.581,53 zł. Na dzień 31.08.2017 r. wartość rzeczowych aktywów trwałych wyniosła 2.995.414,49 zł. Bilansowa wartość aktywów obrotowych na koniec 2014 r. wyniosła 6.028.731,24 zł, w tym zapasy 1.235.177,31 zł, należności krótkoterminowe 2.139.095,88 zł, inwestycje krótkoterminowe 2.637.126,53 zł. Na koniec 2015 r. odnotowano wzrost zapasów (1.445.337,92 zł) i inwestycji krótkoterminowych (3.843.469,34 zł) oraz wzrost należności krótkoterminowych (2.306.218,96 zł). Na koniec 2015 r. wartość bilansowa aktywów obrotowych uległa zwiększeniu i wyniosła 7.605.830,00 zł, na koniec 2016 r. również nastąpił wzrost aktywów obrotowych w stosunku do 2015 r. - ich wartość wyniosła 8.037.845,37 zł - złożył się na to wzrost stanu zapasów (1.649.215,36 zł), należności krótkoterminowych (2.707.600,07 zł) oraz spadek stanu krótkoterminowych aktywów finansowych (3.662.335,41 zł). Na dzień 31.08.2017 r. wartość aktywów obrotowych wzrosła do kwoty 8.230.479,04 zł - wzrost odnotowano po stronie należności krótkoterminowych (2.897.743,91 zł), jak również inwestycji krótkoterminowych (3.779.278,57 zł), spadek po stronie zapasów (1.358.403,29 zł). Ponadto organ I instancji ustalił, iż w latach 2014-2016 kapitał własny Spółki rokrocznie wzrastał: na koniec 2014 r. wynosił 7.194.685,88 zł, na koniec 2015 r. 10.145.108,93 zł, na koniec 2016 r. 10.473.951,29 zł. W bilansie sporządzonym na 31.08.2017 r. wykazano kapitał własny 10.367.154,23 zł. W 2015 r. (w stosunku do 2014 r.) zobowiązania i rezerwy na zobowiązania Spółki uległy zwiększeniu, natomiast w 2016 r. uległy zmniejszeniu. Na dzień 31.08.2017 r. odnotowano wzrost zobowiązań krótkoterminowych (głównie wobec pozostałych jednostek z tytułu dostaw i usług o okresie wymagalności do 12 miesięcy). Z rachunków zysków i strat wynika, że podatnik osiągnął dochód do opodatkowania: za 2014 r. - 108.341,40 zł, za 2015 r. - 3.705.930,11 zł, za 2016 r. - 468.863,14 zł. Ponadto wnioskodawca wskazuje, iż pomimo zaistniałych katastrof i strat w majątku Spółka nie utraciła płynności finansowej, produkowała, eksportowała i płaciła podatki. Ostatecznie. po analizie zebranego materiału organ I instancji ocenił, że Spółka jest w stanie uregulować należności podatkowe. Z analizy bilansów i rachunków zysków i strat wynika, że posiada środki na uregulowanie podatku od nieruchomości za wrzesień 2017 r. - podstawę takiego wniosku stanowi fakt, iż w okresie od maja 2015 r. do sierpnia 2017 r. płatności rat podatku były dokonywane terminowo. Wskazaną na wstępie decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. po przytoczeniu treści przepisów art. 67a § 1 pkt 3 i art. 67b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.) podzieliło stanowisko Burmistrza Z., że w sprawie nie zachodzą przesłanki do umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za wrzesień 2017 r., co potwierdza analiza dokumentów i ustalenia kondycji ekonomiczno-finansowej Spółki dokonane na podstawie bilansów, rachunków zysków i strat za lata 2008-2017, deklaracji VAT-7, dodatkowych informacji oraz oświadczeń, analizy stanu majątkowego i źródeł finansowania, osiąganych przychodów i ponoszonych kosztów. Organ wyjaśnił ponadto, że strona skarżąca jest przedsiębiorcą a udzielanie ulg w spłacie podatków dla przedsiębiorców traktowane jest co do zasady jako jedna z form pomocy udzielanej przez państwo, zaś pomoc taka dopuszczalna jest w ściśle określonych sytuacjach, wynikających z uregulowań wspólnotowych. Wskazał, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wykształciło się stanowisko, zgodnie z którym organ podatkowy rozpoznając wniosek o udzielenie pomocy de minimis winien w pierwszej kolejności zbadać, czy spełnione zostały przesłanki określone art. 67a § 1 O.p., a zatem czy wystąpił ważny interes podatnika lub interes publiczny. Dopiero wystąpienie tych przesłanek lub jednej z nich obliguje organ do badania dopuszczalności udzielenia pomocy publicznej na gruncie art. 67b § 1 pkt 2 O.p. Kolegium wyjaśniło również, że umorzenie zaległości podatkowej jest oparte na tzw. uznaniu administracyjnym, co wynika z użytego w art. 67a § 1 pkt 3 O.p. sformułowania "może umorzyć". Podkreśliło, że art. 67a § 1 o.p. uzależnia możliwość zastosowania ulgi w zapłacie podatku od przypadku uzasadnionego "ważnym interesem podatnika" lub "interesem publicznym" oraz, że okoliczności uzasadniające udzielenie ulgi muszę mieć charakter wyjątkowy i nadzwyczajny. Kryterium "ważnego interesu podatnika" wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli oraz sposobu postępowania podatnika (np. klęski żywiołowe, zdarzenia losowe). Ważny interes podatnika to między innymi sytuacja, gdy z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych. Będzie to również utrata możliwości zarobkowania lub utrata losowa majątku. Ustalenie kwestii istnienia przesłanki "interesu publicznego" wiąże się natomiast z koniecznością ważenia relacji w dwóch płaszczyznach: jedną płaszczyznę tworzy zasada, jaką jest terminowe płacenie podatków w pełnej wysokości, drugą - wyjątek od zasady, polegający na zastosowaniu indywidualnej ulgi podatkowej. Organ w danym przypadku winien ustalić, co jest korzystniejsze z punktu widzenia interesu publicznego (dochodzenie należności czy też zastosowanie ulgi). Ochrona interesu publicznego to nie tylko dbałość o priorytetowe regulowanie należności na rzecz Skarbu Państwa lecz również minimalizowanie wydatków z budżetu państwa, pojawiających się w następstwie konieczności uregulowania przez zobowiązanego należności podatkowych. Zatem ocena, czy w konkretnym stanie faktycznym istnieją przesłanki do zastosowania żądanej ulgi podatkowej należy do organu podatkowego. Biorąc pod uwagę powyższe i działając w ramach przyznanego organowi uznania administracyjnego SKO przyjęło, że nie zachodzą przesłanki z art. 67a § 1 pkt 3 O.p. do umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za miesiąc wrzesień 2017 r. w wysokości 36.438,00 zł i odsetek w kwocie 48,00 zł. W szczególności wskazano, że w latach 2014-2016 kapitał własny Spółki rokrocznie wzrastał i wynosił: na koniec 2014 r. - 7.194.685,88 zł, na koniec 2014 r. - 10.145.108,93 zł, na koniec 2016 r. - 10.473.951,29 zł, a na 31.08.2017 r. -10.367.154,23 zł. W 2015 r. (w stosunku do 2014 r.) zobowiązania i rezerwy na zobowiązania Spółki uległy zwiększeniu, natomiast w 2016 r. uległy zmniejszeniu. Na dzień 31.08.2017 r. odnotowano wzrost zobowiązań krótkoterminowych (głównie wobec pozostałych jednostek z tytułu dostaw i usług o okresie wymagalności do 12 miesięcy). Z rachunków zysków i strat wynika, że podatnik osiągnął dochód do opodatkowania: za 2014 r. - 108.341,40 zł, za 2015 r. - 3.705.930,11 zł, za 2016 r. - 468.863,14 zł. Ponadto sam wnioskodawca stwierdził też, iż pomimo zaistniałych katastrof i strat w majątku Spółka nie utraciła płynności finansowej, produkowała, eksportowała i płaciła podatki. We wniosku o pomoc de minimis (informacje dotyczące sytuacji ekonomicznej podmiotu, któremu ma być udzielona pomoc de minimis) wskazano, że w odniesieniu do ostatnich 3 lat poprzedzających dzień wystąpienia z wnioskiem o udzielenie pomocy de minimis podmiot nie odnotowuje rosnących strat, nie maleją obroty podmiotu, natomiast zwiększeniu ulegają zapasy podmiotu lub niewykorzystany potencjał do świadczenia usług, podmiot nie ma nadwyżek produkcji, nie zmniejsza się przepływ środków finansowych, nie zwiększa się suma zadłużenia podmiotu, nie zmniejsza się wartość aktywów netto podmiotu oraz nie zaistniały inne okoliczności wskazujące na trudności w zakresie płynności finansowej. Zatem uwzględniając stan faktyczny na dzień wydania zaskarżonej decyzji podzielono stanowisko organu I instancji, iż Spółka posiada środki finansowe, z których jest w stanie regulować zobowiązania w podatku od nieruchomości. Wobec tego obecna sytuacja majątkowa i finansowa Spółki nie wypełnia w ocenie organu przesłanki ważnego interesu podatnika. Organ wskazał, że w złożonym wniosku spółka podkreśliła, że w latach 2008-2017 poniosła na prace naprawcze, konserwacyjne i adaptacyjne nakłady o łącznej wartości ponad 3 mln zł. W latach 2012, 2013 i 2015 na terenie obiektu miały miejsce katastrofy - pożary, które spowodowały straty liczone w dziesiątkach milionów PLN. Zdarzenia zaistniały mimo nadzwyczajnej staranności gospodarowania obiektem przez firmę A, która w najmniejszym stopniu nie ponosi za te wydarzenia winy ani odpowiedzialności. Organ stanął na stanowisku, że biorąc pod uwagę charakter prowadzonej przez stronę działalności (odpłatny wynajem powierzchni pod wynajem innych firm) spółka musiała się liczyć z różnymi konsekwencjami zarówno własnej, jak i prowadzonej przez najemców działalności gospodarczej. Organ podkreślił, że umorzenie zaległości podatkowych jest instytucją wyjątkową, gdyż zasadą w prawie podatkowym jest regulowanie należności podatkowych w ustawowo przewidzianych terminach. Podzielono także stanowisko organu I instancji, że nie jest instrumentem służącym "normalizacji relacji" miedzy organem podatkowym a podatnikiem. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż podatek od nieruchomości jest podatkiem majątkowym (związanym z posiadaniem nieruchomości) i nie zależy od uzyskiwanych dochodów. A ponadto organ przypomniał, że wpływy z podatków lokalnych stanowią ważne źródło finansowania rozległych zadań o charakterze publicznym, które ciążą na gminach m.in. wydatki na oświatę, pomoc społeczną, transport lokalny, ochronę środowiska, utrzymywanie czystości i porządku. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółka wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 67a § 1 pkt 3 O.p. poprzez jego błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że w przedmiotowej sprawie nie występują przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego; - art. 122 O.p. poprzez jego niezastosowanie i błędne dokonanie analizy materiału dowodowego, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego i uznaniem, iż w sprawie nie występują przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego; - art. 121 § 1 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 O.p. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania w sposób rzetelny i budzący zaufanie do organów podatkowych, w szczególności poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, co skutkowało przyjęciem, że brak jest podstaw do umorzenia zaległego podatku od nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. W ocenie Sądu organy podatkowe obydwu instancji rozpoznając wniosek o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za wrzesień 2017 r. nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, ani przepisów proceduralnych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności Sąd podkreśla, że tożsamy problem prawny dotyczący skarżącej spółki w analogicznym stanie faktycznym — lecz za inne okresy rozliczeniowe — był już przedmiotem oddalających skargi kasacyjne strony wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki z 6 czerwca 2017 r., sygn. akt II FSK 1397/15, II FSK 1319/15, 17 października 2017 r., sygn. akt II FSK 2656/15, II FSK 2655/15, 10 stycznia 2018 r., sygn. akt II FSK 3570/15 oraz 18 października 2018 r., sygn. akt II FSK 3046/16). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela ocenę prawną i argumentację wyrażone w powołanych powyżej wyrokach. Kwestia sporna w rozpoznawanej sprowadza się do oceny, czy w przedmiotowej sprawie organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i w konsekwencji uznały, że nie wystąpiły przesłanki "ważnego interesu podatnika", jak i "interesu publicznego", o których mowa w art. 67a § 1 pkt 3 o.p. Jak wynika z zaskarżonej decyzji materialnoprawną podstawą jej podjęcia był art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 201 z późn. zm., powoływana dalej w skrócie jako: O.p. – który przewiduje możliwość, na wniosek podatnika, umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. W pierwszej kolejności należy wskazać, że z uwagi na fakt, że wnioskodawca jest przedsiębiorcą, zastosowanie do udzielenia wnioskowanej przez stronę ulgi ma także art. 67b O.p., określający warunki udzielenia ulg stanowiących pomoc publiczną, nie stanowiących tej pomocy oraz będących tzw. pomocą de minimis. Podkreślić jednakże należy, że bez względu na uregulowania przywołanego przepisu, w każdym przypadku organ udzielający ulgi powinien stwierdzić, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 67a § 1 O.p. Jeżeli ważny interes podatnika lub interes publiczny nie występują w sprawie, organ podatkowy nie może udzielić ulg w spłacie należności, nawet jeżeli pomoc taka byłaby dopuszczalna na gruncie odrębnych przepisów, w tym art. 67b O.p. Na wstępie czynionych rozważań Sąd stwierdza, że podziela utrwalone stanowisko judykatury oraz piśmiennictwa wyrażane na gruncie art. 67a § 1 O.p., zgodnie z którym interpretacja powyższego przepisu i jego prawidłowe zastosowanie musi uwzględniać ten podstawowy fakt, że przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych mają charakter uznaniowy. Z istoty uznania administracyjnego wynika, że organ podatkowy ma swobodę wyboru określonego rozwiązania (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2002 r. sygn. akt III SA 659/2001, ONSA 2003/3 poz. 105 wydany na tle analogicznego unormowania zawartego wcześniej w art. 67 O.p. oraz aprobującą glosę do tego orzeczenia M. Jaśkowskiej, zamieszczoną w OSP 2003/9 poz. 112). Zatem nawet ustalenie istnienia przesłanek, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 3 O.p., nie wiąże organu podatkowego, to znaczy, że organ podatkowy nie musi podjąć korzystnej dla podatnika decyzji. Może (w ramach swego uznania) zadecydować o odmowie przyznania ulgi, nawet wówczas, gdy istnieje ważny interes podatnika, czy też interes publiczny. Z powyższym wiąże się integralnie charakter i możliwość sprawowania kontroli sądowej decyzji uznaniowych, która jest znacznie ograniczona. Sprowadza się zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów postępowania. Prawidłowe zastosowanie art. 67a O.p. wiąże się bowiem z obowiązkiem ustalenia przez organ podatkowy, czy w danej sprawie mają miejsce przesłanki uzasadniające przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. W konsekwencji organ podatkowy powinien w sposób prawidłowy przeprowadzić postępowanie dowodowe w sprawie, by na tej podstawie stwierdzić, czy występuje "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". Jest zatem obowiązany dokładnie wyjaśnić okoliczności faktyczne sprawy (art. 122 O.p.), a w szczególności w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy (art. 187 § 1 O.p.) oraz wszechstronnie i wnikliwie rozważyć całokształt tego materiału (art. 191 O.p.). Dopiero po ustaleniu w sposób właściwy stanu faktycznego sprawy może dokonać prawidłowej oceny przesłanek warunkujących zastosowanie art. 67a O.p. Badając zaskarżoną decyzję z tego punktu widzenia Sąd nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu organów podatkowych. W szczególności zebrano i oceniono materiał dowodowy dotyczący sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej spółki, umożliwiając jednocześnie stronie czynny udział w postępowaniu, informując o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym oraz o możliwości wypowiedzenia się co do tego materiału. Organ podatkowy nie naruszył zatem zasad prowadzenia postępowania dowodowego. Tym samym Sąd uznaje ustalony przez organy stan faktyczny za prawidłowy, w ramach którego organy zasadnie z perspektywy kierunkowych dyrektyw wyboru, mając na uwadze treść cytowanego art. 67a § 1 pkt 3 O.p. skoncentrowały się na ocenie, czy sytuacja skarżącej spółki uzasadnia przyjęcie, że za wnioskowanym przez nią umorzeniem zaległości z tytułu podatku od nieruchomości wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, przemawia istnienie jej ważnego interesu lub interesu publicznego. Wbrew stanowisku strony skarżącej Sąd opowiada się za poglądem, iż ogólną dyrektywą interpretacyjną przy stosowaniu powyższego przepisu powinno pozostać uznanie wyjątkowości instytucji umorzenia zaległości podatkowych, jako nieefektywnej formy wygaszania zobowiązań podatkowych i jako odstępstwa od zasady powszechnego opodatkowania. Wpływy z podatków przeznaczane są bowiem na realizację różnych celów społecznych, a więc odpowiednio do tej okoliczności, odstąpienie od ich poboru musi być podyktowane wystąpieniem szczególnie ważnych i uzasadnionych, również z punktu widzenia obiektywnych kryteriów, powodów, które w ustawie w sposób ogólny określono jako ważny interes podatnika lub interes publiczny (por. wyrok NSA z 15 marca 2013 r. sygn. akt II FSK 1535/11, wyrok WSA w Łodzi z 24 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Łd 866/15 ). W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że o istnieniu ważnego interesu strony decydują zobiektywizowane kryteria, na podstawie których organ rozstrzyga o umorzeniu lub nie zaległości podatkowej. Podkreśla się przy tym, iż ważnego interesu strony nie można utożsamiać z jej subiektywnym przekonaniem o potrzebie umorzenia zaległości. Ponieważ instytucja umorzenia ma charakter wyjątkowy (zasadą jest bowiem płacenie podatków), uzasadnieniem jej zastosowania będzie wystąpienie względów nadzwyczajnych i okoliczności, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podmiotu wnioskującego o ulgę (zob. S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek - Ordynacja podatkowa. Komentarz; Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004; s. 253). Również "interes publiczny", o jakim mowa w art. 67a § 1 O.p., nie został przez ustawodawcę zdefiniowany. Pojęcie to powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa. Przy jego ocenie należy też uwzględnić zasadność obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa, kosztami udzielonej w ten sposób pomocy, na tle sytuacji finansowej państwa. Niemożność jednoznacznego zdefiniowania tego pojęcia powoduje, że w każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty wskazanych wyżej wartości. Dokonując w tak zakreślonych ramach prawnych kontroli zaskarżonej decyzji zdaniem Sądu organy podatkowe właściwie oceniły sytuację skarżącej Spółki i okoliczności podnoszone przez nią w toku postępowania, uznając w rezultacie, iż brak jest podstaw do umorzenia przedmiotowych zaległości podatkowych z uwagi na nie wystąpienie w sprawie niezbędnych do tego przesłanek. Dotyczy to zarówno przesłanki ważnego interesu podatnika, jak i interesu publicznego. Zdaniem Sądu, powyższa ocena została podjęta w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, jak też uwzględnia przyjętą w orzecznictwie wykładnię przepisów dotyczących przyznawania przywilejów podatkowych w postaci umorzenia zaległości podatkowych. Wynik powyższej oceny, mimo że niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej, nie może oznaczać, że przeprowadzone postępowanie było niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Motywy rozstrzygnięcia zostały szczegółowo wyjaśnione w decyzjach, których uzasadnienie wskazuje przyczyny, dla których organ odmówił wnioskowanego umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości. Jako zasadniczy powód złożenia wniosku o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości skarżąca wskazała fakt, że w latach 2008-2017 na prace naprawcze, konserwacyjne i adaptacyjne poniosła nakłady o łącznej wartości ponad 3 mln zł. W latach 2012, 2013 i 2015 na terenie obiektu miały miejsce katastrofy - pożary, które spowodowały straty liczone w dziesiątkach milionów PLN. Strona podkreśliła, że zdarzenia te zaistniały mimo nadzwyczajnej staranności gospodarowania obiektem przez firmę A, która nie ponosi winy, ani odpowiedzialności za ww. wydarzenia. Ponadto wskazano, że w 2017 r. oraz latach 2015-2016 strona nie korzystała z pomocy de minimis. Ze szczegółowo rozpatrzonej przez organ sytuacji finansowej spółki wynika, co zresztą strona skarżąca sama potwierdziła, że pomimo zaistniałych pożarów i strat w majątku spółka nie utraciła płynności finansowej, produkuje i eksportuje towary oraz płaci należne podatki. We wniosku o pomoc de minimis wskazano, że w odniesieniu do ostatnich 3 lat poprzedzających dzień wystąpienia z wnioskiem o udzielenie pomocy de minimis podmiot nie odnotował rosnących strat, nie maleją obroty, natomiast zwiększeniu ulegają zapasy podmiotu lub niewykorzystany potencjał do świadczenia usług, podmiot nie ma nadwyżek produkcji, nie zmniejsza się przepływ środków finansowych, nie zwiększa się suma zadłużenia podmiotu, nie zmniejsza się wartość aktywów netto podmiotu oraz nie zaistniały inne okoliczności wskazujące na trudności w zakresie płynności finansowej. Z akt sprawy wynika ponadto, że strona reguluje wszystkie pozostałe zobowiązania publicznoprawne, w tym na rzecz ZUS oraz urzędu skarbowego, a także zobowiązania w podatku od nieruchomości w okresie od maja 2015 r. do sierpnia 2017 r. płatności rat podatku były uiszczane terminowo. Nie bez znaczenia pozostaje też fakt, że jak wynika z akt sprawy w okresie od stycznia do czerwca 2008 r. Burmistrz Z. umorzył stronie zaległy podatek od nieruchomości za ten okres w kwocie 283.248 zł, a także w związku z zaistniałymi zdarzeniami losowymi w wyniku korekty wysokości podatku należnego kwota tego podatku została pomniejszona w 2015 r. o 138.201 zł w związku z wyłączeniem od opodatkowania hali o pow. 6.500 m², która spłonęła. Należy zatem przyznać rację organom, że spółka nie pozostała bez wsparcia w okresie, w którym najbardziej tego potrzebowała. Ponadto Sąd stoi także na stanowisku, że przyznanie ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowych nie może też stanowić swoistego rodzaju nagrody za zapewnienie miejsc pracy i realizację inwestycji na terenie gminy. W tym kontekście nie można także przeoczyć także i tego faktu, że wpływy z podatków lokalnych stanowią ważne źródło finansowania rozległych zadań o charakterze publicznym, które ciążą na gminach m.in. wydatki na oświatę, pomoc społeczną, transport lokalny, ochronę środowiska, utrzymywanie czystości i porządku. Z powyższych względów, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) należało orzec jak w sentencji wyroku. ak

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło