I SA/Łd 293/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędziowie Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.), Sędzia WSA Paweł Kowalski, po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A Spółki z o.o. i Wspólnicy Sp.k. z siedzibą w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [..] 2017 r. nr [...] [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. na podstawie przepisu art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.) dalej: k.p.a., stwierdził, że zażalenie A Spółki z o.o. i Wspólnicy Spółki Komandytowej z/s w G. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł – B z dnia [...] 2017 r. w sprawie uznania za nieuzasadnione zarzutów zgłoszonych do opisu i oszacowania nieruchomości w toku postępowania egzekucyjnego, zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu do jego złożenia. Jak wynika z akt sprawy, w dniu 7 lipca 2017 r. Spółka odebrała postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł – B Spółka w sprawie uznania, zgłoszonych w toku postępowania egzekucyjnego, zarzutów za nieuzasadnione. Termin do złożenia zażalenia rozpoczął swój bieg w dniu 7 lipca 2017 r., a zakończył się w dniu 13 lipca 2017 r. Tymczasem zażalenie, jak wynika z umieszczonej na kopercie daty pieczęci urzędu pocztowego zostało wniesione w dniu 14 lipca 2017 r., a więc po upływie terminu określonego w ustawie. Jednocześnie Spółka, składając zażalenie nie wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A Sp. z o. o. i Wspólnicy Sp.k. z/s w G. zarzuciła postanowieniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] 2017 r. naruszenie prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. : 1. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.) dalej u.p.e.a. poprzez brak zebrania przez organ odwoławczy wystarczającego materiału dowodowego w zakresie rozstrzygnięcia w przedmiocie uchybienia przez stronę skarżącą terminu do wniesienia zażalenia; 2. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez dokonanie oceny terminu do wniesienia zażalenia w oparciu niepełny materiał dowodowy; 3. art. 134 k.p.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez wydanie postanowienia o uchybieniu terminu do złożenia zażalenia, mimo braku wystarczających dowodów potwierdzających uchybienie tego terminu. W uzasadnieniu strona skarżąca stwierdziła, że postanowienie organu I instancji zostało odebrane w placówce pocztowej w dniu 7 lipca 2017 r. o godz. 14:48, o czym świadczą informacje wynikające z systemu śledzenia przesyłek. Zdarzenie to potwierdza wykaz pokwitowań odbioru Poczty Polskiej z dnia 7 lipca 2017 r., który prowadzony jest w sposób ciągły. Zdaniem strony analiza dokumentu pozwala na domniemanie, że pracownik poczty pomylił się wpisując cyfrę 6 na oznaczenie dnia, a następnie poprawił ją nadpisując datę 7. Okoliczność ta uwiarygodniona jest przez to, że na tej samej stronie (prowadzonego w sposób ciągły) wykazu, kolejną datą jest 10 lipca. Dzień 7 lipca 2017 r. to piątek, natomiast dzień 10 lipca 2017 r. to poniedziałek. Taka kolejność terminów wynika z faktu, że urząd pocztowy jest nieczynny w soboty i niedziele. Gdyby przyjąć, że ostatnim dniem odbioru był 6 lipca to oznaczałoby, że 7 lipca (w piątek) nie było do odbioru żadnej przesyłki - co sprzeczne jest z zasadami doświadczenia życiowego. Również miesiąc w wykazie został błędnie oznaczony "7/06/14", podczas gdy powinno być "7/07/14", co wskazuje na oczywistą omyłkę pracownika poczty. W konkluzji strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz przeprowadzenie dowodu z załączonych dokumentów w postaci wydruku informacji z systemu śledzenia przesyłek i zdjęcia wykazu pokwitowań odbioru Poczty Polskiej z dnia 7 lipca 2017 r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie. Powtórzył, że postanowienie - co potwierdza podpis na zwrotnym poświadczeniu odbioru - zostało odebrane w dniu 6 lipca 2017 r. Data ta została potwierdzona w dwóch miejscach: przy imieniu i nazwisku odbiorcy R. K. oraz przy podpisie pracownika poczty doręczającego przesyłkę. Natomiast informacje zawarte w systemie śledzenia przesyłek nie stanowią wiarygodnego źródła, które mogłoby podważyć moc dowodową dokumentu urzędowego, tj. potwierdzenia odbioru. Organ dodał, iż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł – B wystosował do Poczty Polskiej wniosek o przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego w sprawie ustalenia prawidłowej daty doręczenia przesyłki zawierającej postanowienie organu I instancji. Pismem z dnia 27 października 2017 r. Poczta Polska poinformowała, że przesyłka została odebrana w dniu 6 lipca 2017 r. a informacje wyświetlone w systemie śledzenia przesyłek mają charakter poglądowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu sprawy na rozprawie w dniu 10 stycznia 2018 r. oddalił skargę A Spółki z o.o. i Wspólnicy Spółki Komandytowej z/s w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...]2017 r. (sygn. akt III SA/Łd 1049/17 – uzasadnienie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na orzeczenia.nsa.gov.pl). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu ww. wyroku wskazał, że ze zwrotnego poświadczenia odbioru postanowienia (karta 101 akt administracyjnych) jednoznacznie wynika, że zostało ono odebrane w dniu 6 lipca 2017r. Potwierdza to, także postępowanie reklamacyjne, które zostało przeprowadzone po wniesieniu skargi. Skarżąca Spółka od wyroku Sądu I instancji wniosła skargę kasacyjną, w której zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) dalej powoływanej jako p.p.s.a. zarzuciła naruszenie następujących przepisów : 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez niezastosowanie i oddalenie skargi w sytuacji, gdy organ dopuścił się naruszenia: a) art. 134 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie i stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, pomimo zachowania tego terminu, b) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez brak zebrania przez organ wystarczającego materiału dowodowego w zakresie rozstrzygnięcia w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia a także dokonanie oceny uchybienia terminu do wniesienia zażalenia w oparciu o niepełny materiał dowodowy, 2) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi w wyniku pominięcia przez Sąd I instancji naruszenia przepisów prawa procesowego, o wskazanych w pkt 1, 3) art. 133 § 1 p.p.s.a. przez wydanie wyroku z pominięciem dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w szczególności przez wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego oraz dokonanie jego dowolnej oceny; 4) art. 141 § 4 p.p.s.a przez uzasadnienie zaskarżonego wyroku w sposób, który nie pozwala na ustalenia przesłanek, którymi kierował się sąd podejmując rozstrzygnięcie w sprawie, lakoniczne uzasadnienie wyroku w sposób budzący wątpliwości co do oceny prawidłowości ustaleń faktycznych organu oraz przez nierozpatrzenie zarzutów podniesionych w skardze, 5) art. 106 § 3 p.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów, tj. informacji z systemu śledzenia przesyłek Poczty Polskiej oraz ze zdjęcia wykazu pokwitowań odbioru Poczty Polskiej z dnia 7 i z dnia 10 lipca 2017 r., które były niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwość, co doprowadził odo uznania przez sąd pierwszej instancji, że doszło do uchybienia przez skarżącą spółkę terminu do wniesienia zażalenia, podczas gdy sąd dopuścił dowód z wyniku postępowania reklamacyjnego przeprowadzonego przez Pocztę Polską, 6) art. 160 p.p.s.a. w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. przez niewydanie postanowienia na skutek wniosku o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów. W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. wniesiono także o przeprowadzenie dowodu z dokumentów, tj. z informacji z systemu śledzenia przesyłek Poczty Polskiej oraz ze zdjęcia wykazu pokwitowań odbioru Poczty Polskiej z dnia 7 i z dnia 10 lipca 2017 r. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2020 r. uznał ją za zasadną (sygn. akt II FSK 1777/18), w następstwie uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz rozstrzygnął o kosztach postępowania. Oceniając zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zawarty w skardze wniosek o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów miał na celu wykazanie, że postanowienie organu I instancji z dnia [...] 2017 r. zostało odebrane w placówce pocztowej w dniu 7 lipca 2017 r. a nie jak przyjął to organ w dniu 6 lipca 2017 r. Ustalenie, że ww. postanowienie w rzeczywistości zostało doręczone w dniu 7 lipca 2017 r. powodowałoby, że w sprawie nie zostałaby spełniona przesłanka faktyczna do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Zatem wniosek ten dotyczył istotnej okoliczności faktycznej, która stanowiła podstawę wydania zaskarżonego postanowienia. Przedmiotem wniosku były dokumenty, które wskazują, że przyjęta przez organ data doręczenia ww. postanowienia jest niezgodna ze stanem rzeczywistym. Istotną okolicznością jest także to, że dokumenty te zostały wytworzone przez Pocztę Polską w ramach przyjętych przez tę instytucję procedur związanych z doręczaniem przesyłek rejestrowanych. Tego rodzaju dokumenty mogą podważać wiarygodność potwierdzenia doręczenia ww. postanowienia oraz informacji o wyniku postępowania reklamacyjnego. Wnioski powyższe uzasadniają twierdzenie, że przeprowadzenie dowodu z wymienionych powyżej dokumentów było uzasadnione, gdyż mogłoby przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Mając na uwadze powyższe konstatacje Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zasadny był podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie dowodu z ww. dokumentów. Po ponownym rozpoznaniu sprawy w dniu 11 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A Spółki z o.o. i Wspólnicy Sp.k. z siedzibą w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] 2017r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Jednocześnie postanowieniem z dnia 11 maja 2021 r. Sąd, na podstawie art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględnił wnioski dowodowe zawarte w skardze z dnia 5 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, iż sprawę niniejszą rozpoznano w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczy postanowienia. Stosownie do art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a. sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. W myśl art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego postanowienia, a jedynie uwzględniając skargę może je uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się tego rodzaju uchybień, które musiałyby skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanego rozstrzygnięcia. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Stosownie bowiem do przepisu art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Uchybienie terminu do wniesienia środka zaskarżenia jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu takiego terminu. Nie przy tym znaczenia, czy uchybienie terminu jest kilkumiesięczne, czy nieznaczne, choćby jednodniowe. Każde stwierdzone przez organ II instancji uchybienie terminu obliguje do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 134 k.p.a. Sąd opierając się na analizie materiału dowodowego sprawy, w tym wniosku dowodowego zawartego w skardze, doszedł do przekonania, iż prawidłowo organ odwoławczy stwierdził, iż skarżąca Spółka uchybiła terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł. – B. z dnia [...] 2017 r. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, postanowienie organu I instancji z dnia 19 czerwca 2017 r., stosownie do art. 39 k.p.a. zostało doręczone za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku – Prawo pocztowe (tj. Dz.U. z 2017 poz. 1481) przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione organy. Na wspomnianym pokwitowaniu odbierający pismo potwierdza doręczenie mu pisma ze wskazaniem daty doręczenia. Jeżeli odbierający pismo uchyla się od potwierdzenia doręczenia lub nie może tego uczynić, doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo i przyczynę braku jej podpisu (art. 46 § 1 i § 2 k.p.a.). W okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości Sądu, iż znajdujące się w aktach administracyjnych zwrotne potwierdzenie odbioru odzwierciedla prawidłową ocenę organu odwoławczego, iż postanowienie organu I instancji zostało odebrane w dniu 6 lipca 2017 r. (karta 101 akt administracyjnych). Data ta została potwierdzona w dwóch miejscach: przy imieniu i nazwisku odbiorcy R. K. oraz przy podpisie pracownika poczty doręczającego przesyłkę. Istotne przy tym, iż zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym, który - jeśli jak ma to miejsce w niniejszej sprawie jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot - stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Korzysta ono z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim poświadczone. Bezsprzecznie obalenie domniemania zgodności z prawdą znajdującego się w aktach administracyjnych zwrotnego potwierdzenia odbioru wymaga powołania dowodów, które jednoznacznie zaprzeczą informacjom pochodzącym z kwalifikowanego dowodu. Takowych strona nie przedłożyła. Sam bowiem wydruk ze strony internetowej podmiotu, umożliwiającej śledzenie przesyłek, nie jest objęty domniemaniem. Wydruk historii przesyłki uzyskany ze strony internetowej Poczty Polskiej nie posiada mocy prawnej, a wyświetlane informacje, mają jedynie charakter poglądowy. Nadto, sam podmiot realizujący usługę, w tym wypadku Poczta Polska zastrzega, że informacje zawarte na stronie mają charakter poglądowy i nie mogą stanowić podstawy do jakichkolwiek roszczeń wobec Poczty Polskiej S.A. Informacje zawarte w systemie śledzenia przesyłek nie stanowią w ocenie Sądu wiarygodnego źródła, które mogłoby podważyć moc dowodową dokumentu urzędowego jakim jest potwierdzenie odbioru. Tożsamo Sąd ocenił zdjęcia wykazu pokwitowań odbioru Poczty Polskiej z dnia 7 i z dnia 10 lipca 2017 r. Zdaniem strony analiza wykazu pozwala na domniemanie, że pracownik poczty pomylił się wpisując cyfrę 6 na oznaczenie dnia, a następnie poprawił ją nadpisując datę 7. Okoliczność ta, w ocenie strony, uwiarygodniona jest przez to, że na tej samej stronie (prowadzonego w sposób ciągły) wykazu, kolejną datą jest 10 lipca. Dzień 7 lipca 2017 r. to piątek, natomiast dzień 10 lipca 2017 r. to poniedziałek. Jednakże, jak podkreśliła sama strona skarżąca są to jedynie domniemania. Bezsprzecznie, dokumenty urzędowe, w tym wypadku omawiane zwrotne poświadczenie odbioru, są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi, trudno zatem oczekiwać, iż wydruk zawierający błędy w zakresie oznaczenia daty, czy wydruk ze strony internetowej podmiotu, umożliwiającej śledzenie przesyłek zostanie oceniony przez Sąd jako dowód zdecydowanie przekonywujący. Takowych dowodów w sprawie niniejszej strona nie przedłożyła. Nie można również pominąć wyniku przeprowadzonego przez organ postępowania reklamacyjnego w sprawie ustalenia prawidłowej daty doręczenia przesyłki zawierającej postanowienie organu I instancji. Pismem z dnia 27 października 2017 r. Poczta Polska poinformowała, że przesyłka została odebrana w dniu 6 lipca 2017 r. a informacje wyświetlone w systemie śledzenia przesyłek mają charakter poglądowy. Z uwagi na przywołane okoliczności nie sposób podzielić argumentacji strony skarżącej, iż rozstrzygnięcie organu I instancji strona odebrała w dniu 7 lipca 2017 r., brak w tym zakresie wiarygodnych dowodów. Z tych wszystkich względów prawidłowo ocenił organ odwoławczy, iż skoro strona skarżąca odebrała postanowienie organu I instancji w dniu 6 lipca 2017 r., to termin do złożenia zażalenia rozpoczął swój bieg w dniu 7 lipca 2017 r., a zakończył się w dniu 13 lipca 2017 r. Tymczasem zażalenie, jak wynika z umieszczonej na kopercie daty pieczęci urzędu pocztowego, zostało wniesione w dniu 14 lipca 2017 r., a więc po upływie terminu określonego w ustawie. Ustalenie powyższe obligowało organ odwoławczy do rozstrzygnięcia na podstawie art. 134 k.p.a., gdyż niewątpliwie zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego dla tego rodzaju czynności. Z tych wszystkich względów Sąd, nie dopatrując się jakiegokolwiek naruszenia prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę jako bezzasadną oddalił. mko