I SA/Łd 3/18

PostanowienieWSA w Łodzi2018-03-06

Skład orzekający: Tomasz Naraziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącej przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej sytuację finansową, dochody, wydatki oraz fakt prowadzenia egzekucji administracyjnej?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego ponad kwotę 500 zł, uznając, że skarżąca jest w stanie ponieść część kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Pomimo egzekucji administracyjnej i częściowego zajęcia wynagrodzenia, skarżąca dysponowała środkami finansowymi pozwalającymi na pokrycie części kosztów, co potwierdzały wpływy na rachunki bankowe oraz wydatki nieuznawane za konieczne.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku VAT. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 1.601 zł, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, argumentując trudną sytuacją finansową spowodowaną egzekucją administracyjną. Przedstawiła dane dotyczące dochodów, wydatków, majątku oraz sytuacji rodzinnej. Referendarz sądowy, po analizie złożonych dokumentów i oświadczeń, częściowo uwzględnił wniosek.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącej M. B.-J. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 500 zł. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Tomasz Naraziński po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B.-J. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. B.-J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr UNP: [...] w przedmiocie: określenia zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za niektóre miesiące 2015 roku p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącej M. B.-J. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 500 zł (pięćset); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. M. B.-J., reprezentowana przez doradcę podatkowego wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. w sprawie określenia zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za styczeń, kwiecień, maj, czerwiec, sierpień, wrzesień, listopad 2015 r. W odpowiedzi na doręczony pełnomocnikowi skarżącej odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 1.601 zł, skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że w związku z postępowaniem prowadzonym przez Urząd Skarbowy w T. została pozbawiona większości środków. Oświadczyła, że otrzymuje połowę wynagrodzenia, a środki z działalności gospodarczej zostały zablokowane w całości. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem oraz dwoma synami. Posiada mieszkanie własnościowe o powierzchni 64 m2 i wartości około 220.000 zł oraz działkę budowlaną o powierzchni 1.230 m2 i wartości około 100.000 zł. Wśród przedmiotów wartościowych skarżąca wymieniła: pojazdy Audi A6 Allroad 2,5 TDI rok produkcji 2004 o wartości 10.000 zł, Iveco Daily rok produkcji 2001 o wartości 12.000 zł i Iveco Daily rok produkcji 1999 o wartości 9.000 zł. Skarżąca złożyła oświadczenie, iż osoby pozostające we wspólnym gospodarstw domowym nie posiadają żadnego majątku. Według złożonego oświadczenia źródłem utrzymania skarżącej jest jej wynagrodzenie za pracę w wysokości 2.700 zł oraz dochód z działalności gospodarczej w wysokości 2.000 zł. Skarżąca oświadczył, że ponosi następujące wydatki: czynsz – 500 zł, media – 400 zł, kredyty – 480 zł, ubezpieczenia – 200 zł, wydatki na dzieci 1.000 zł, paliwo – 500 zł, jedzenie i ubranie 1.000 zł. Ponieważ dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające referendarz sądowy wezwał skarżącą do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów: 1) odpisu zeznań podatkowych za rok 2016 i 2017, 2) wyciągów ze wszystkich rachunków i lokat bankowych skarżącej i jej męża za ostatnie 3 miesiące, 3) dokumentów z których wynikałoby, że Urząd Skarbowy w T. prowadzi egzekucję z wynagrodzenia za pracę i dochodów z działalności gospodarczej, 4) oświadczenia, czy skarżąca lub jej mąż, jest wspólnikiem i/lub członkiem zarządu spółek handlowych lub cywilnych, 7) oświadczenia, czy skarżąca pobiera świadczenie wychowawcze (500+), a jeśli tak to w jakiej wysokości. W odpowiedzi z dnia 23 lutego 2018 r. skarżąca oświadczyła, że odpis zeznania podatkowego za rok 2016 "został wysłany poprzednią korespondencją", natomiast zeznania podatkowego za rok 2017 jeszcze nie sporządziła. Oświadczyła, że mąż nie posiada rachunku bankowego. Od 12 lutego 2018 r. mąż jest wspólnikiem w spółce jawnej, która jest w trakcie organizacji i nie przynosi aktualnie żadnych dochodów. Skarżąca wyjaśniła, że pobiera świadczenie wychowawcze w wysokości 500 zł. Do odpowiedzi załączono wyciągi z rachunku bankowego oraz dwa zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. w dniu 6 i 28 grudnia 2017 r. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie w części. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 P.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza skarżąca jest w stanie ponieść przynajmniej część kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając wniosek referendarz sądowy wziął pod uwagę, że na przełomie 2017 r. i 2018 r. strona zainicjowała łącznie pięć postępowań przed tutejszym sądem. W sprawach oznaczonych sygn. akt I SA/Łd 1021/17 i I SA/Łd 1022/17 (zakończonych wydaniem wyroku w dniu 9 stycznia 2018 r.) oraz w sprawie oznaczonej sygn. akt I SA/Łd 1089/17 (zakończonej wydaniem wyroku w dniu 13 lutego 2018 r.) skarżąca nie korzystała z prawa pomocy. Natomiast w sprawie sygn. akt I SA/Łd 1090/17 (zakończonej wydaniem wyroku w dniu 27 lutego 2018 r.), w której wpis od skargi wynosił 2.593 zł, skarżącej zostało przyznane prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego ponad kwotę 500 zł. Do akt ostatniej z ww. spraw skarżąca złożyła zeznanie o wysokości uzyskanego dochodu za rok 2016, z którego wynika, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej uzyskała dochód w wysokości 12.355 zł. Ponadto skarżąca osiągnęła dochód z tytułu zatrudnienia oraz innych źródeł w wysokości 54.490 zł. Z deklaracji VAT-7 za miesiące od września do grudnia 2017 r. wynika, że miesięczne przychody z działalności gospodarczej skarżącej wahają się od kwoty ok. 8.000 zł do 29.000 zł. Z nadesłanego odpisu z księgi przychodów i rozchodów wynika, że na koniec grudnia 2017 r. z prowadzonej działalności strona odnotowała dochód na poziomie 8.974 zł przy przychodach w wysokości 125.318 zł. Z powyższych danych wynika, że w roku 2016 miesięczne dochody skarżącej przekraczały 5.500 zł (12.355 +54.490 / 12), zatem przekraczały wydatki wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy, które łącznie wynoszą 4.080 zł. Do www. kwoty należy doliczyć świadczenie wychowawcze w wysokości 500 zł. Referendarz przyjął, że miesięczne dochody uzyskiwane przez skarżącą w roku 2017 nie były niższe niż w roku 2016, skoro w grudniu 2017 r. skarżąca osiągnęła dochód z działalności gospodarczej w wysokości 8.974 zł, a obrót w miesiącach od września do grudnia 2017 r. wynosił od 8.000 zł do 29.000 zł. Obniżeniu uległo wynagrodzenie skarżącej z tytułu zatrudnienia. We wniosku skarżąca podała, że zarobki z umowy o pracę wynoszą 2.700 zł. Z nadesłanych wyciągów z rachunku bankowego (rachunek prowadzony przez A.) wynika natomiast, że skarżąca od grudnia 2017 r. do lutego 2018 r. otrzymała (wynagrodzenie w wysokości 1.319,48 zł (XII 2017 r.), 1.389 zł (I i II 2018 r.) i 1177,69 zł (13 pensja). Porównując oświadczenie skarżącej o wysokości zarobków z umowy o pracę z rzeczywistymi kwotami wpływającymi na rachunek bankowy z tego tytułu referendarz dał wiarę oświadczeniu skarżącej, iż organ podatkowy prowadzi egzekucję z wynagrodzenia za pracę. Z nadesłanych kopii zawiadomień organu podatkowego o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej wynika, że organ podatkowy prowadzi egzekucję z wierzytelności przysługujących skarżącej wobec dwóch kontrahentów. Nie znalazło natomiast potwierdzenia oświadczenie skarżącej zgodnie z którym środki z działalności gospodarczej zostały zablokowane w całości. Analiza wyciągów z rachunków bankowych prowadzonych przez B. Bank prowadzi do wniosku, że pomimo działań organu egzekucyjnego od jednego z tych kontrahentów skarżąca otrzymała w grudniu 2017 r. trzy przelewy: 12.888 zł, 10.000 zł, 6.000 zł. Środki te były następnie systematycznie wypłacane z bankomatów. Równocześnie analiza wydatków czynionych z rachunków bankowych wskazuje, że nie wszystkie wydatki można uznać za wydatki konieczne do utrzymania. Do tej grupy niewątpliwie nie zalicza się wydatek w wysokości 399 zł tytułem zadatku za wynajem pokoju w pensjonacie w Z. w dniach od 2-7 lutego 2018 r. Wydatek ten świadczy o tym, że skarżąca posiada środki finansowe pozwalające zaspokoić nie tylko konieczne potrzeby rodziny. Może zatem partycypować w ponoszeniu kosztów sądowych. Biorąc pod uwagę wszystkie ww. okoliczności referendarz sądowy uznał za uzasadnione zwolnić skarżącą z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi ponad kwotę 500 zł. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło