I SA/Łd 307/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-05-11

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie wykazania trudnej sytuacji majątkowej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku wykazania trudnej sytuacji majątkowej i rodzinnej, sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
M.G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi dotyczącej podatku dochodowego za 2004 rok. Skarżący wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z 9-miesięczną córką, uzyskuje dochód w wysokości 1.037 zł brutto i nie posiada majątku. Posiada również znaczne zaległości publicznoprawne i toczą się wobec niego postępowania zabezpieczające. Po wezwaniu do uzupełnienia dokumentów wyjaśnił, że córkę wychowuje wspólnie z żoną, nie korzysta ze świadczeń alimentacyjnych, a jego dochody są niewystarczające na pokrycie kosztów utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Przyznać skarżącemu M.G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 maja 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – M. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. M.G. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok. We wniosku tym skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z 9-miesięczną córką D. Uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.037 zł brutto. Nie posiada żadnego majątku. Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku skarżący dodatkowo wskazał, że jego możliwości finansowe nie pozwalają mu na poniesienie kosztów sądowych. W stosunku do niego toczą się postępowania zabezpieczające wszczęte na wniosek Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. na kwoty: 309.738 zł oraz 2.254.826 zł. Ponadto posiada zaległości o charakterze publicznoprawnym wobec ZUS na kwotę 49.095,66 zł, wobec Urzędu Wojewódzkiego w Ł., Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego w wysokości 1.634,83 zł, Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. na kwotę 1.500 zł. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 7 kwietnia 2011 roku wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, wskazania, czy samotnie wychowuje córkę D. i czy w związku z tym faktem korzysta ze świadczeń alimentacyjnych na rzecz córki, określenia kwoty wydatków przeznaczanych na utrzymanie i opłaty eksploatacyjne, a także podania tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której zamieszkuje - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie, skarżący w drodze pisma z dnia 28 kwietnia 2011 roku wyjaśnił, że córkę D. wychowuje wspólnie z żoną A.Ł. Nie korzysta ze świadczeń alimentacyjnych na rzecz córki. Córka aktualnie przebywa u jego małżonki. Z żoną nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego i pozostaje w ustroju rozdzielności majątkowej. Skarżący wskazał przy tym, że opłaty eksploatacyjne oraz koszty utrzymania, a także wydatki na córkę, wyczerpują w całości jego dochody, a często je nawet przekraczają. Na dzień 21 kwietnia 2011 roku posiadał zadłużenie z tytułu opłat za energię elektryczną w wysokości 532,73 zł. Część opłat, m.in. za telewizję cyfrową, aktualnie reguluje jego matka, z którą wspólnie zamieszkuje w zamian za pomoc w domu oraz partycypowanie w opłatach (opłatach za energię elektryczną). Do wniosku skarżący załączył wyciągi z rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych wyjaśnień i dokumentów wynika, że skarżący posiada 11-miesięczną córkę D., która przebywa u jego małżonki A.. Skarżący nie prowadzi z żoną wspólnego gospodarstwa domowego, zamieszkuje w domu należącym do jego matki. Nie posiada żadnego majątku, w tym także oszczędności. Jednocześnie skarżący uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.037 zł brutto. Dochód ten przeznacza na opłaty za energię elektryczną, koszty utrzymania oraz wydatki dla córki. Posiada zaległości o charakterze publicznoprawnym wobec ZUS na kwotę 49.095,66 zł, wobec Urzędu Wojewódzkiego w Ł., Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego w wysokości 1.634,83 zł, Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. na kwotę 1.500 zł. Ponadto w stosunku do skarżącego toczą się postępowania zabezpieczające dotyczące znacznych należności pieniężnych w wysokości 309.738 zł oraz 2.254.826 zł. W tej sytuacji, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sytuacja majątkowa skarżącego i przedstawione możliwości płatnicze skarżącego powodują bowiem, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. (MSi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło