I SA/Łd 31/04

WyrokWSA w Łodzi2004-09-21

Skład orzekający: B. Klimowicz, P. Kiss, W. Jarzębowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa materialnego, odmawiając wiarygodności wyjaśnieniom podatnika dotyczącym omyłkowego wystawienia paragonu fiskalnego i zaniżenia zobowiązania podatkowego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania, w szczególności zasady dotyczące postępowania dowodowego i uzasadniania decyzji. Organy nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, nie przesłuchały istotnych świadków ani nie ustosunkowały się do złożonych dowodów, co uniemożliwiło kontrolę prawidłowości ich ustaleń.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w B. określającą zobowiązanie podatkowe w VAT za styczeń 2003 r. Organy podatkowe uznały, że Spółka bezpodstawnie skorygowała paragon fiskalny na kwotę 5.000 zł, co spowodowało zaniżenie podatku należnego. Spółka twierdziła, że paragon został wydrukowany omyłkowo w wyniku błędu pracownika przy wdrażaniu nowego programu komputerowego i dotyczył tej samej transakcji, która została wcześniej udokumentowana fakturą VAT.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. oraz określił wartość przedmiotu sprawy i wysokość wpisu sądowego, nakazując jednocześnie zwrot nadpłaconego wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA B. Klimowicz (spr.), Sędziowie NSA P. Kiss, W. Jarzębowski, Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2004 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2003 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) określa wartość przedmiotu sprawy na kwotę 306 (trzysta sześć) złotych i wysokość wpisu sądowego na kwotę 100 (sto złotych); 3) nakazuje zwrócić stronie skarżącej kwotę nadpłaconego wpisu sądowego w wysokości 1.400 ( jeden tysiąc czterysta złotych). Decyzją z dnia [...] Urząd Skarbowy w B. określił zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2003 roku wobec A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na kwotę 57.515 złotych oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe równe 30% zaniżenia zobowiązania podatkowego (w wysokości 236 złotych) na kwotę 70 złotych. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., po rozpatrzeniu odwołania Spółki, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Urzędu Skarbowego w B. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że podczas kontroli podatkowej, mającej na celu sprawdzenie prawidłowości rozliczeń podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń 2003 roku, przeprowadzonej w A Sp. z o.o. z siedzibą w R. ustalono, że Spółka ta w łącznym raporcie okresowym za styczeń 2003 roku, dotyczącym Hotelu B, dokonała storna łącznej należności o 5.000 złotych brutto z paragonu nr [...] wystawionego w dniu [...]. Według wyjaśnień Spółki korekty wyżej wskazanego paragonu dokonano z uwagi na to, że udokumentowana nim sprzedaż została już wcześniej ujęta w fakturze VAT Nr [...] wystawionej w dniu [...] dla firmy C za pobyt w hotelu oraz na balu sylwestrowym. Faktura ta została zaewidencjonowana w głównym rejestrze sprzedaży pod nr [...] i datą [...]. Należność wynikająca z faktury została uiszczona przelewem w dniu 18 grudnia 2002 roku. Goście sylwestrowi z firmy C przebywali w hotelu do dnia 1 stycznia 2003 roku. Organ podatkowy nie zgodził się z twierdzeniem podatnika, że paragon nr [...] na kwotę 5.000 złotych brutto, wystawiony w dniu [...], dokumentuje tą samą transakcję, która wcześniej została udokumentowana fakturą VAT z dnia [...] wystawioną dla firmy C. Pobyt uczestników imprezy sylwestrowej z tej firmy trwał od 31 grudnia 2002 roku do dnia 1 stycznia 2003 roku, a faktura za udział w tej imprezie została wystawiona w dniu [...]. Zdaniem Izby Skarbowej paragon nr [...] z dnia [...] nie może dokumentować tej samej usługi – pobytu sylwestrowego osób z firmy C, skoro osoby te opuściły hotel dzień wcześniej. Wobec powyższego Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że organ podatkowy I instancji prawidłowo przyjął, że obrót z kasy fiskalnej bezpodstawnie został skorygowany o kwotę 5.000 złotych, co spowodowało zaniżenie podatku należnego o kwotę 236 złotych. W skardze do sądu administracyjnego A Sp. z o.o. wniosła o uchylenie powyższej decyzji podnosząc naruszenie: - prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.); - przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 121, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 1 ust. 6 i § 4 w zw. z art. 235 oraz art. 229 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.). Skarżący podniósł, iż w jego ocenie organy podatkowe ustaliły stan faktyczny niezgodnie z rzeczywistością. Paragon nr [...], zdaniem skarżącej Spółki, dotyczy usługi – pobytu sylwestrowego 10 osób z firmy C, która to zakupiła w Hotelu B imprezę sylwestrową dokonując w dniu 18 grudnia 2002 roku przedpłaty w kwocie 5.000 złotych. Za udział w imprezie wystawiona została w dniu [...] faktura VAT. Zdaniem skarżącej Spółki w dniu [...] nie miało miejsce zdarzenie, z którego uzyskano by wpływ gotówkowy uzasadniający wystawienie paragonu nr [...] na kwotę 5.000 złotych, a paragon ten wydrukowano w wyniku pomyłki recepcjonisty Hotelu B – Pana K.T. W grudniu 2002 roku w Hotelu B zakupiono i wdrożono nowy program komputerowy. Wyżej wymieniony recepcjonista w dniu [...] przeglądając rachunki gości hotelowych w tym nowym programie komputerowym, w wyniku błędnej obsługi komputera rozliczył usługi gości z firmy C w kasie fiskalnej i wydrukował przedmiotowy paragon. Błąd ten został naprawiony przez storno zapisu na kwotę 5.000 złotych. Skarżąca Spółka podnosi, iż organ odwoławczy przed wydaniem decyzji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz do zbadania zasadności żądań i zarzutów podniesionych w odwołaniu. Organ odwoławczy, w ocenie skarżącej Spółki, wbrew treści art. 229 ordynacji podatkowej nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego, ani nie zlecił jego przeprowadzenia organowi I instancji. Skarżący zarzuca także, że organ odwoławczy sprzecznie z art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ordynacji podatkowej nie uzasadnił w swej decyzji powodów odmowy wiarygodności dowodom składanym przez Spółkę. Skarżący zarzuca ponadto organowi podatkowemu nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz niewyjaśnienie stanu faktycznego w sposób budzący zaufanie do tego organu. Izba Skarbowa w Ł. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie i podniosła, że wbrew zarzutom skarżącej Spółki organy podatkowe wyjaśniły wszystkie okoliczności sprawy i rozpatrzyły cały materiał dowodowy ustalając stan faktyczny w sposób zgodny z rzeczywistością. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Skarżący zarzucił organom podatkowym naruszenie szeregu przepisów ustawy Ordynacja podatkowa dotyczących postępowania dowodowego, wynikiem czego błędnie ustalono stan faktyczny, a następnie zastosowano art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm). Zgodnie z treścią art. 210 § 1 pkt. 6 i § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, którego naruszenie między innymi zarzuca skarżący, decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, Organ podatkowy pierwszej instancji w ogóle pominął w swym uzasadnieniu kwestię oceny dowodów, zaś organ drugiej instancji ograniczył się do wskazania, że nie uznano wyjaśnień skarżącego. Powyższa forma uzasadnienia decyzji praktycznie wyklucza możliwość kontroli prawidłowości ustaleń organów podatkowych przez Sąd Administracyjny. Podnieść należy, iż Sąd orzeka jedynie na podstawie akt sprawy i nie prowadzi postępowania dowodowego. Okoliczność ta powoduje, że uzasadnienie faktyczne decyzji, w tym wskazanie dowodów na jakich organ się oparł, a jakim odmówił mocy dowodowej nabiera szczególnego charakteru. W skardze podniesiono także zarzut naruszenia treści art. 122 ordynacji podatkowej, który nakłada na organy podatkowe obowiązek dążenia do ustalenia prawdy obiektywnej. Ustaleniu tej prawdy mają służyć między innymi normy zawarte w dyspozycji art. 187 ordynacji, nakładającego na organ obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz art. 191 ordynacji podatkowej uprawniającego organy do swobodnej oceny dowodów. Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd stwierdził, iż po stronie organów brak było działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Nieprzesłuchanie w charakterze świadka pracownika hotelu, który oświadczył, że omyłkowo rozliczył w programie komputerowym pobyt gości z firmy B nie może być uznane za postępowanie prawidłowe. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie ustosunkowano się do dowodu w postaci oświadczenia na piśmie kierownika hotelu z dnia 30 maja 2003 roku. W ten sam sposób organ odniósł się do dowodu z zestawienia towarów wydanych z kuchni Hotelu B i Drink Baru w dniu 2 stycznia 2003 roku oraz kopii raportów dobowych wskazujących na znikomy obrót w tym dniu. Organ podatkowy ma prawo swobodnie oceniać dowody w sprawie, lecz muszą to być dowody przeprowadzone. Nie można odmówić wiarygodności materiałowi dowodowemu a priori. Art. 181 ordynacji podatkowej w sposób przykładowy wymienia dowody w postępowaniu podatkowym. Wśród wymienionych tam dowodów znajdują się także zeznania świadków. Dla Sądu niezrozumiałym jest dlaczego nie przeprowadzono dowodu z zeznań pracowników skarżącej Spółki. Faktem jest, iż podatnik nie zgłosił wyraźnego żądania przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, jednakże z korespondencji skarżącego z organami podatkowymi bezspornie wynika, że zeznania Pana K.T. jak i M.M. mogą mieć znaczenie dla wyjaśnienia sprawy. Możliwość przeprowadzenia dowodu jest podstawową gwarancją procesową. Z tego względu istotna jest właściwa interpretacja przepisów obowiązujących w tym zakresie, w szczególności art. 188 ordynacji podatkowej. Powołanie przez stronę dowodu w postaci załączonych wyjaśnień świadka musi być przedmiotem głębokiego zastanowienia organu podatkowego. W niniejszej sprawie wobec wątpliwości co do okoliczności zawartych w wyjaśnieniach świadka, kierując się zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 ordynacji podatkowej), organy podatkowe obowiązane były potraktować pisma podatnika powołujące się na wyjaśnienia wskazanego imiennie świadka jako żądanie przeprowadzenia dowodu. Podnieść należy dodatkowo, iż przepisy ordynacji podatkowej nie precyzują w jaki sposób i w jakiej formie żądanie przeprowadzenia dowodu powinno być zgłoszone. Nie ulega wątpliwości, że okoliczności, co do których wyjaśniał recepcjonista K.T. i kierownik Hotelu B miały istotne znaczenie dla sprawy. Organ podatkowy może wprawdzie, w świetle art. 188 ordynacji podatkowej, nie uwzględnić wniosku, gdy żądanie dotyczy tezy dowodowej już stwierdzonej na korzyść strony; jeżeli jednak strona wskazuje dowód, który ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, przy czym jest zgłoszony na tezę dowodową odmienną, taki dowód powinien być dopuszczony Przyjęcie stanowiska organów podatkowych zaprezentowanego w zaskarżonych decyzjach oznaczałoby w praktyce wyłączenie możliwości korygowania zapisów w księgach rachunkowych, mimo że takie uprawnienie przyznał podatnikom ustawodawca w art. 25 ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości (Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 – tekst jednolity). Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm), orzekł jak w pkt. 1 sentencji. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 218 i 225 powołanej wyżej ustawy uwzględniając, że wartość przedmiotu sprawy wynosi przyjęta przez organy podatkowe kwota zaniżenia podatku należnego i dodatkowego zobowiązania podatkowego (236 złotych i 70 złotych).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło