I SA/Łd 324/16
PostanowienieWSA w Łodzi2016-05-12
Skład orzekający: Sędzia WSA Bożena Kasprzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej obowiązek uiszczenia należności pieniężnej może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że wykonanie decyzji nakładającej obowiązek uiszczenia należności pieniężnej spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata należności pieniężnej jest odwracalna, a strona skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń o zagrożeniu płynności finansowej.Stan faktyczny
Spółka A. sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczącą określenia wysokości dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że zajęcie jej rachunku bankowego uniemożliwia dalsze prowadzenie działalności i grozi niewypłacalnością. Do wniosku załączono dokumenty dotyczące zajęcia rachunku i tytułu wykonawczego.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 maja 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Bożena Kasprzak po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: określenia wysokości dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w roku 2012 i 2013 postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Skarżąca spółka wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia wysokości dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w roku 2012 i 2013.
Pismem z dnia 27 kwietnia 2016 r strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że zajęcie rachunku bankowego skarżącej spółki powoduje, że nie może ona dalej prowadzić działalności. 5 kwietnia 2016 roku zajęcie zostało zrealizowane i w konsekwencji z rachunku bankowego została przelana kwota 24.597,13 złotych. Spowodowało to, że A. Sp. z o.o. zostało pozbawione środków na kontynuowanie działalności. Postawiono tezę, że podjęte czynności edukacyjne postawiły stronę w stan zagrożenia niewypłacalnością. Wskazano jednocześnie, że nie zaktualizował się co prawda jeszcze obowiązek wystąpienia przez członków zarządu spółki A. z wnioskiem o ogłoszenie jej upadłości. Jednakże jeśli spółka nie odzyska możliwości funkcjonowania na rynku w ciągu najbliższych dwóch miesięcy to będzie konieczne wystąpienie z takim wnioskiem przez zarząd spółki. Zajęcie rachunku bankowego skarżącej jest dla niej bardziej dotkliwe ze wszystkich dokonanych do tej pory czynności egzekucyjnych. Spółka nie ma z czego wypłacić wynagrodzenia pracownikom, opłacić kosztów wynajmu powierzchni służącej prowadzeniu działalności etc. Utrzymanie takiego stanu stawia pod znakiem zapytania dalsze istnienie A. Sp. z o.o.
Do wniosku załączono: tytuł wykonawczy z 29 lutego 2016 roku, zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 29 marca 2016 r., cztery zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej z 13 kwietnia 2016 r. i historię rachunku spółki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., nr 270 ze zm.) –dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (niepublikowane) stwierdził, że chodzi o taką szkodę, zarówno majątkową, jak i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Nadto jak wynika z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 s. 166 -168). Ponadto wniosek poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku, nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego.
Sąd administracyjny wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a., a nie w oparciu o subiektywnie sformułowane przez stronę przesłanki, które nie znajdują oparcia w przepisach ustawy. Konieczność uwzględnienia w postępowaniu sądowoadministracyjnym całości akt sprawy nie oznacza, że sąd w odniesieniu do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu miałby się domyślać lub przewidywać, jakie zajdzie realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04).
W ocenie sądu, argumentacja przedstawiona przez stronę skarżącą jest niewystarczająca do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji określającej przypadającą do zwrotu kwotę dotacji.
Przede wszystkim podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku.
W aktach niniejszej sprawy brak jest dostatecznej dokumentacji, które uprawdopodabniałyby oświadczenie zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi doprowadzi do utraty płynności finansowej strony skarżącej. Strona wnioskująca o zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym przedstawiła jedynie fragmentaryczną dokumentację obrazujących jej aktualną kondycję finansową. W uzasadnieniu wniosku strona ograniczyła się jedynie do stwierdzenia, że egzekucja określonej w zaskarżonej decyzji kwoty spowoduje najprawdopodobniej ograniczenie prowadzonej działalności gospodarczej, ponieważ nie będzie mogła na bieżąco regulować opłat związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zdaniem wnioskodawcy, spółka nie ma z czego wypłacić wynagrodzenia pracownikom, opłacić kosztów wynajmu powierzchni służącej prowadzeniu działalności etc. Utrzymanie takiego stanu stawia pod znakiem zapytania o dalsze istnienie A. Sp. z o.o.
W ocenie sądu powołując się na powyższe okoliczności strona skarżąca powinna chociażby uprawdopodobnić ich wystąpienie, wykraczając w ten sposób poza gołosłowne i ogólnikowe twierdzenia. Ewentualne uwzględnienie wniosku mogłoby nastąpić jedynie, gdyby wskazano w nim konkretne okoliczności odnoszące się do sytuacji finansowej i majątkowej strony skarżącej, które dawałyby podstawy do uznania, że w przypadku egzekucji świadczenia dojdzie do realizacji przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd badając akta sprawy, nie znalazł jakiejkolwiek okoliczności, która podlegałaby uwzględnieniu z urzędu i uzasadniałyby wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wykazała spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Obrazując swoją sytuację finansową spółka przedstawiła jednie fragmentaryczny wyciąg z konta bankowego obejmujący jednie pozycję uszczuplenia środków na skutek zajęcia egzekucyjnego.
Uprawdopodobnienie istnienia okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej i nie może polegać na przytoczeniu ogólnikowych stwierdzeń, ale winno wskazywać na konkretne, poważne skutki wykonania tego aktu, w szczególności dla sytuacji finansowej strony skarżącej. Powinno być poparte stosownymi dokumentami potwierdzającymi tę sytuację. W niniejszej sprawie strona nie przedłożyła wystarczających dokumentów uprawdopodabniających, aby zapłata określonej w zaskarżonej decyzji kwoty mogła wyrządzić znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Wysokość należności, przy braku jakichkolwiek dokumentów obrazujących sytuację ekonomiczną spółki w żaden sposób nie może być oceniana, jako znaczna szkoda, czy też trudne do odwrócenia skutki. Ewentualne uwzględnienie wniosku mogłoby nastąpić jedynie wówczas, gdyby strona skonkretyzowała rodzaj szkody grożącej jej na skutek wykonania zaskarżonego aktu. Brak wskazania we wniosku konkretnej szkody (ponieważ za taką nie można uznać wątpliwości strony do dalszego istnienia spółki jak również obawy, że w przyszłości podmiot będzie postawiony przed faktem nieuchronności złożenia wniosku o upadłość) grożącej stronie na skutek wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę.
Podnieść również należy, że zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a., postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Oznacza to, że odmowa wstrzymania wykonania decyzji nie tworzy powagi rzeczy osądzonej i nie uniemożliwia ponowienia wniosku. Strona domagając się zmiany lub uchylenia postanowienia powinna wykazać taką zamianę okoliczności, która czyni zasadnym jej wniosek (por. postanowienie NSA z dnia 5 czerwca 2008r., sygn. akt II OZ 569/08).
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
AKE.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło