I SA/Łd 325/16

Dnia 10 czerwca 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego oraz nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – A. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego oraz nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 rok. W złożonym, na urzędowym formularzu PPPr, oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że przedmiotem jej działalności jest produkcja konstrukcji stalowych i wyrobów betonowych oraz wykonywanie sieci wodnokanalizacyjnych. Według bilansu za ostatni rok jej kapitał zakładowy wynosi 5.733.712,21 zł, a wartość środków trwałych to kwota 3.914.549,27 zł. W ostatnim roku obrotowym osiągnęła zysk w kwocie 1.086.513,27 zł. Stan jej rachunków bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosi: 198.924,30 zł (A. Bank), 12.551,57 euro (A. Bank), 188.191,70 zł (BS B.), 4.107,27 zł (C. SA) i 879,71 euro (C.SA). Ponadto kwota środków w kasie wynosi 50.352,24 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, iż sprawę należy rozpatrywać łącznie ze sprawami o sygn. akt I SA/Łd 326-329/16. Zaskarżone decyzje wprowadzają realne zagrożenie dla jej bytu gospodarczego i realną utratę płynności finansowej. Wykonanie decyzji spowoduje nieodwracalne skutki finansowe, naliczenie kar umownych za przerwy w realizacji kontraktów, utratę pozycji partnerskiej na rynku gospodarki krajowej i zagranicznej. Skarżąca podkreśliła przy tym, że w ramach swej działalności realizuje szereg inwestycji, w które zaangażowane są znaczne własne środki finansowe. Na wykonane roboty budowlane Spółka udziela gwarancji w postaci zamrożonych na kilka lat (5-10 lat) środków finansowych. W sytuacji zajęcia przez organy podatkowe środków obrotowych Spółki i jej majątku trwałego, wobec zarzutów postawionych w zaskarżonej decyzji, Spółka może utracić płynność finansową i w jej rezultacie ogłosić upadłość. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 9 maja 2016 roku zobowiązano skarżącą do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do wskazania kwoty środków przeznaczanych na finansowanie bieżącej działalności Spółki wraz z określeniem miesięcznej kwoty tych środków i wydatków, złożenia odpisu aktualnego bilansu i rachunku zysków i strat, przedstawienia wyciągów z posiadanych rachunków i lokat bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy oraz nadesłania odpisu zeznania podatkowego Spółki za 2015 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w drodze pisma z dnia 19 maja 2016 roku nadesłała dodatkowe dokumenty i oświadczenia dotyczące jej sytuacji majątkowej. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 2 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Podkreślić należy także, iż w świetle wskazanego powyżej art. 246 § 2 p.p.s.a. rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania osobie prawnej prawa pomocy ma charakter uznaniowy. Oznacza to zatem, że nawet jeżeli zostałby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, referendarz sądowy nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać jej prawo pomocy, gdy uzna, że zachodzi taka potrzeba z uwagi na konieczność zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu. Jednocześnie wskazać należy, że strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku powinna uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Odnosząc powyższe uwagi do złożonego wniosku należy stwierdzić, że w stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, a tym samym wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Analiza akt sprawy i przedłożonej dokumentacji, w tym zwłaszcza przedstawiony bilans (sporządzony na dzień 31 marca 2016 roku) oraz rachunek zysków i strat za okres od 1 stycznia do 31 marca 2016 roku, nie pozwalają, na stwierdzenie, że skarżąca wykazała, iż posiadane przez nią aktywa finansowe nie wystarczają na pokrycie kosztów postępowania sądowego, a po uiszczeniu łącznej kwoty wpisu od 4 wniesionych aktualnie skarg w sprawach o sygn. akt I SA/Łd 325-329/16 (17.956 zł) nie będzie w stanie utrzymać płynności finansowej. Aktywa te bowiem opiewają na kwotę 23.475.168,75 zł, w tym środki zgromadzone w kasie i na rachunkach bankowych wynoszą 135.593,35 zł, zaś wartość rzeczowych środków trwałych stanowi kwotę 4.264.079,76 zł. Podkreślić przy tym należy, iż wartość ta wykazuje tendencję wzrostową od dnia 31 grudnia 2015 roku, w tym dniu bowiem wynosiła 4.231.719,76 zł. W tym kontekście uwagę zwraca także kwota środków zgromadzonych na rachunkach bankowych, która zgodnie z oświadczeniem skarżącej zawartym we wniosku wynosi odpowiednio: 198.924,30 zł (A. Bank), 12.551,57 euro (A. Bank), 188.191,70 zł (BS B.), 4.107,27 zł (C. SA) i 879,71 euro (C. SA). Jednocześnie za zasadnością wniosku nie przemawia wykazany w zeznaniu CIT-8 za 2015 rok dochód w kwocie 1.883.087,59 zł. Okoliczności te niewątpliwie potwierdzają zdecydowanie dobrą sytuację majątkową skarżącej. Powyższej oceny sytuacji majątkowej skarżącej nie zmienia wykazana kwota wierzytelności w wysokości 11.982.565,01 zł, albowiem Spółka nie wskazała na jakiekolwiek trudności związane z wyegzekwowaniem tych wierzytelności, a wręcz przeciwnie stwierdziła, że finansuje swoją bieżącą działalność ze środków uzyskanych za wykonanie bieżących umów lub zleceń, załączając wykaz wierzytelności z tego tytułu z okresu ostatnich trzech miesięcy. Ponadto o dobrej kondycji finansowej Spółki świadczy także powołany w uzasadnieniu fakt, że skarżąca realizuje obecnie szereg inwestycji, w które zaangażowane są znaczne własne środki finansowe. Za gołosłowne referendarz sądowy uznał przy tym twierdzenia skarżącej dotyczące ewentualnej utraty płynności finansowej, albowiem przedstawione dokumenty dotyczące sytuacji majątkowej wskazują, że skarżąca z powodzeniem funkcjonuje w obrocie gospodarczym i osiąga zysk, a z uzyskiwanych środków za wykonanie bieżących umów lub zleceń – jak podała - pokrywa koszty bieżącej działalności. Biorąc pod uwagę powyższe, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie i odmówił przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. AKE.