I SA/Łd 327/15

PostanowienieWSA w Łodzi2015-04-14

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co obliguje do przyznania mu prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, w tym od wpisu od skargi. Analiza dochodów, wydatków, posiadanych nieruchomości oraz zadłużenia, w tym przeterminowanych odsetek i kapitału, potwierdziła trudności finansowe uniemożliwiające uiszczenie wpisu od skargi.
Stan faktyczny
Skarżący P. J. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą ustalenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. W skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący przedstawił swoją sytuację majątkową i rodzinną, wskazując na dochody, wydatki, posiadane nieruchomości oraz zadłużenie. Po uzupełnieniu wniosku i przedłożeniu dodatkowych dokumentów, sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu P. J. prawo pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 kwietnia 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P. J. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – P. J. prawo pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi. P. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. W skardze został zawarty wniosek o przyznanie skarżącemu prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną E. i dwójką dzieci: 6-letnim synem F. i 4-letnią córką E.. Jednocześnie skarżący oświadczył, że uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie 1.237, 20 zł netto, a jego żona z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej osiąga dochód w wysokości 5.668 zł netto. Małżonkowie ponoszą stałe wydatki na opłaty eksploatacyjne, zakup żywności, środków czystości i ubrań w łącznej kwocie 3.454 zł, a ponadto ponoszą wydatki związane z dojazdami do pracy w wysokości 250 zł. Jednocześnie skarżący oświadczył, że jego jedyny majątek stanowi mieszkanie w Ł. przy ul. A. 11 o pow. 64 m2, z kolei jego żona jest właścicielką mieszkania w Ł. przy ul. B. 3 o pow. 57 m2. Ponadto skarżący podał, że małżonkowie spłacają kredyty, które zaciągali, gdy miał lepszą pracę. Łączna kwota spłaty rat kredytowych wynosi 2.103 zł. Kwotę tych wydatków powiększa zadłużenie w Spółdzielni Mieszkaniowej opiewające na kwotę 5.000 zł, miesięcznie małżonkowie dokonują bowiem spłaty raty w wysokości 500 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę, jego średni dochód miesięczny wynosi 1.237,20 zł netto. Ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia oraz zadłużenie rodziny, jak również posiadanie na utrzymaniu małych dzieci, nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi w niniejszej sprawie i z tego względu wnosi o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 23 marca 2015 roku wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podpisanie złożonego formularza urzędowego PPF przez skarżącego, względnie jego pełnomocnika - w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Jednocześnie na podstawie art. 255 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie przez skarżącego dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do: nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków oraz lokat bankowych - z okresu ostatnich 3 miesięcy i aktualnego odpisu zeznania podatkowego skarżącego i jego żony - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego w drodze pisma z dnia 3 kwietnia 2015 roku nadesłał wymagane dokumenty źródłowe dotyczące sytuacji majątkowej skarżącego. Ponadto skarżący uzupełnił brak formalny wniosku o prawo pomocy poprzez złożenie podpisu, zgodnie z zarządzeniem z dnia 23 marca 2015 roku. Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Stosownie do postanowień art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić przy tym należy, że wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych dodatkowych dokumentów wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną E. i dwójką małoletnich dzieci. Małżonkowie osiągają łączny dochód w kwocie 6.905,20 zł netto. Obciążenie tak kształtującego się budżetu rodziny stanowią stałe wydatki na opłaty eksploatacyjne, zakup żywności, środków czystości i ubrań w łącznej kwocie 3.454 zł, a ponadto małżonkowie ponoszą wydatki związane z dojazdami do pracy w wysokości 250 zł. Majątek rodziny stanowią dwa mieszkania w Ł. o pow. 64 m2 i o pow. 57 m2. Łączna suma miesięcznych rat kredytowych spłacanych przez małżonków wynosi 2.103 zł. Kwotę wydatków z tego tytułu powiększa zadłużenie w Spółdzielni Mieszkaniowej w wysokości 5.000 zł, miesięcznie małżonkowie spłacają bowiem ratę z tytułu tego zadłużenia w kwocie 500 zł. Jednocześnie z nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że w 2014 roku skarżący osiągnął dochód w wysokości 29.720,18 zł (według PIT-37), a jego żona w kwocie 108.145,95 zł (według PIT-36L). Nadesłane przy tym wykazy operacji na rachunku bankowym skarżącego potwierdzają trudności ze spłatą kredytów, o czym świadczą widniejące na tych wykazach przeterminowane odsetki i kapitał. Ponadto analiza załączonych wyciągów z rachunków bankowych dowodzi, że małżonkowie nie posiadają środków, które mogliby przeznaczyć na uiszczenie wpisu od skargi w kwocie 6.965 zł. W tej sytuacji, biorąc pod uwagę zwłaszcza kwotę dochodu i niezbędnych wydatków rodziny skarżącego, a także kwotę wpisu od skargi, należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie spełnienia tej przesłanki obligowało do przyznania prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w niniejszej sprawie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło