I SA/Łd 329/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-05-23

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadniałoby przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo wezwania, skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną, co uniemożliwiło ocenę jego możliwości płatniczych.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, powołując się na trudną sytuację materialną, egzekucję komorniczą i wydatki związane z leczeniem. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie dodatkowych dokumentów, jednak skarżący nie wywiązał się z tego obowiązku.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu J. S. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 maja 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu J. S. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu [...] roku J. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku określającą skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2004. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 1.500 zł podatnik złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie bowiem nie jest w stanie ich ponieść z uwagi na wydanie wcześniejszych decyzji dotyczących wymiaru podatku VAT w tej samej sprawie oraz fakt prowadzenia egzekucji obejmującej cały posiadany przez niego majątek. W złożonych na urzędowych formularzach PPF oświadczeniach o stanie rodzinnym majątku i dochodach J. S. wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są dochody z działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego w wysokości około1.200 zł miesięcznie. Skarżący nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Mieszka w mieszkaniu będącym własnością jego syna przebywającego za granicą, leczy się na cukrzycę, zwyrodnienie kręgosłupa i zapalenie stawów biodrowych wydając na ten cel około 400 zł miesięcznie, ponadto spłaca kredyt konsumpcyjny miesięczna rata z jego tytułu to kwota 250 zł. Zarządzeniem z dnia 5 kwietnia 2011 roku skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodów za dwa ostatnie lata podatkowe bądź odpisów zeznań podatkowych za te lata, nadesłanie deklaracji w podatku od towarów i usług VAT-7 za ostatnie 4 okresy rozliczeniowe z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, nadesłanie wyciągów z posiadanych kont i lokat bankowych za ostatnie 3 miesiące, oraz udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Powyższe zarządzenie zostało doręczone skarżącym w trybie "awizo" w dniu [...] roku. Termin do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął bezskutecznie. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. We wniosku o przyznanie prawa pomocy J. S. wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest dochód z działalności gospodarczej skarżącego, określony na kwotę około 1.200 zł. Skarżący oświadczył, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, zamieszkuje w mieszkaniu syna, który przebywa za granicą, nie wskazał wysokości ponoszonych wydatków eksploatacyjnych. W innym miejscu oświadczył, że toczy się przeciwko niemu egzekucja obejmująca cały posiadany majątek. W tym miejscu należy wskazać, iż w sytuacji, w której oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strony skarżącej okaże się niewystarczające dla oceny rzeczywistego stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych bądź wzbudza wątpliwości strona jest obowiązana złożyć dodatkowe oświadczenia lub dokumenty źródłowe. Skarżący nie wywiązał się z nałożonych zarządzeniem z [...] roku obowiązków czyniąc niemożliwym przeprowadzenie całościowej oceny swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i możliwości płatniczych w celu ustalenia czy rzeczywiście obiektywnie odpowiada ona przesłankom uzasadniającym przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Informacje dotyczące sytuacji materialnej skarżącego zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostały w żaden sposób udokumentowane. Mimo skierowanego do niego wezwania nie przedstawił on stosownych dokumentów potwierdzających poziom dochodów, oraz wysokości niezbędnych wydatków na zaspokajanie podstawowych potrzeb związanych z egzystencją. Powyższe nie pozwala na ocenę czy jego sytuacja odpowiada przesłankom określonym w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Wskazać należy, iż w interesie skarżącego ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych i na nich spoczywa ciężar dowodu, obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest rzeczywiście na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło