I SA/Łd 33/18
PostanowienieWSA w Łodzi2018-02-16
Skład orzekający: Tomasz Naraziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym częściowe zwolnienie od opłat sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od opłat sądowych ponad kwotę 400 zł został uznany za częściowo zasadny. Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, biorąc pod uwagę jego sytuację finansową, zobowiązania podatkowe oraz fakt ponoszenia kosztów w innych toczących się sprawach sądowych. Przyznanie prawa pomocy w tej części jest niezbędne do umożliwienia skarżącemu realizacji prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący S. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od opłat sądowych ponad kwotę 400 zł, argumentując niemożnością uiszczenia pełnej kwoty bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny oraz płynności finansowej przedsiębiorstwa. Podniósł również, że jest zobowiązany do zapłaty znaczących zaległości podatkowych. Skarżący przedstawił szczegółowe dane dotyczące swojego stanu majątkowego, dochodów, zobowiązań i wydatków.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od poszczególnych opłat sądowych ponad kwotę 400 (czterysta) złotych, a w pozostałym zakresie wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Tomasz Naraziński po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. G. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od ponoszenia opłat sądowych ponad kwotę 400 zł w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr UNP: [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące: styczeń, marzec oraz od maja do grudnia 2011 r. oraz określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do rozliczenia w następnym okresie rozliczeniowym za kwiecień 2011 r. p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od poszczególnych opłat sądowych ponad kwotę 400 (czterysta) złotych, a w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
W dniu 29 stycznia 2018 r. skarżący S. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od ponoszenia opłat sądowych ponad kwotę 400 zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi w kwocie przekraczającej 400 zł bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, a ponadto zapłata wpisu w pełnej wysokości mogłaby zachwiać płynnością finansową przedsiębiorstwa skarżącego.
Skarżący zwrócił również uwagę, że zaskarżona decyzja jako decyzja ostateczna podlega wykonaniu, a skarżący nie dysponuje środkami pozwalającymi na jej spłatę. Skarżący podniósł, że jest również zobowiązany do zapłaty zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2011 w kwocie 83.075 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz odsetkami za zwłokę od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy za rok 2011 w wysokości 7.661,60 zł.
Skarżący oświadczył, że nie dysponuje żadnymi wolnymi środkami pieniężnymi, którymi mógłby spłacić przedmiotową zaległość, a bieżącą działalność finansuje z kredytu obrotowego w wysokości 50.000 zł, posiłkując się dodatkowo kredytem przyznanym w ramach rachunku osobistego w wysokości 20.000 zł. Pozostałe składniki majątku podatnika, tj. naczepy, samochód Suzuki Vitara i dwie nieruchomości, służą mu do prowadzenia działalności gospodarczej, z której podatnik się utrzymuje i do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką, matką i ojcem. Posiada dom jednorodzinny o powierzchni 220 m2 o wartości 180.000 zł. Na nieruchomości jest ustanowiona hipoteka zabezpieczająca kredyt na budowę domu, w wysokości około 100.000 zł. Ponadto skarżący posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 1,92 ha wraz z domem jednorodzinnym i budynkiem gospodarczym w budowie (stan surowy zamknięty) o wartości 280.000 zł.
Skarżący oświadczył, że nie posiada oszczędności ani papierów wartościowych. Podał, że posiada cztery naczepy oraz samochód Suzuki Vitara rok produkcji 2004.
Rodzina utrzymuje się z dochodu z działalności gospodarczej skarżącego w wysokości około 1.300 zł miesięcznie oraz świadczeń emerytalnych matki i ojca w łącznej 5.590 zł. Córka nie uzyskuje żadnego dochodu.
Skarżący oświadczył, że posiada następujące zobowiązania i ponosi wydatki: kredyt obrotowy w wysokości 50.000 zł, kredyt związany z rachunkiem osobistym w wysokości 20.000 zł, rata kredytu hipotecznego w wysokości 670 zł miesięcznie, raty leasingowe za wykorzystywany do działalności gospodarczej tabor samochodowy -13.000 zł, energia elektryczna – 90zł, woda i kanalizacja – 20 zł, Internet – 40 zł, wywóz nieczystości 12 zł, dojazdy do pracy 100 zł, usługi telefoniczne – 300 zł.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek jest częściowo zasadny.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 P.p.s.a.).
W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W rozpoznawanej sprawie skarżący wystąpił o prawo pomocy poprzez zwolnienie od ponoszenia opłat sądowych ponad kwotę 400 zł, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie do treści art. 246 § 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Referendarz sądowy ustalił, że niniejsza sprawa jest jedną z trzech spraw skarżącego, które zawisły przed tutejszym sądem. W sprawie oznaczonej sygn. akt I SA/Łd 1002/17 skarżący wnosił o prawo pomocy i jego wniosek został częściowo uwzględniony. Skarżący został zwolniony od połowy wpisu sądowego od skargi, w następstwie czego uiścił tytułem wpisu od skargi kwotę 831 zł. W sprawie oznaczonej sygn. akt I SA/Łd 1003/17 skarżący uiścił wpis od skargi w wysokości 307 zł.
W rozpoznawanej sprawie wpis od skargi wynosi 1.500 zł. Referendarz ocenił, że całkowita odmowa uwzględnienia wniosku mogłaby spowodować, że skarżący nie będzie w stanie uiścić wpisu od skargi ani wpisu od ewentualnej skargi kasacyjnej w wysokości wynikającej z obowiązujących przepisów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oprócz danych zawartych we wniosku referendarz wziął pod uwagę dane wynikające z dokumentów złożonych do wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie oznaczonej sygn. akt I SA/Łd 1002/17. Z zeznania podatkowego za rok 2016 wynika, że przychody skarżącego wyniosły 896.237 zł, koszty 885.966 zł i rok zakończył się dochodem na poziomie 10.271 zł. Wysokość zadeklarowanego za ww. rok dochodu jest zbliżona do miesięcznego dochodu skarżącego wskazanego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonego w niniejszej sprawie.
Z nadesłanego zestawienia przychodów i kosztów skarżącego za pierwsze półrocze 2017 r. wynika, że przychód wnioskodawcy za ten okres wyniósł 422.223 zł koszty zamknęły się kwotą 448.714 zł, dając stratę na poziomie 26.490 zł. Wnioskodawca nadesłał także wyciągi z rachunków bankowych (osobistego oraz związanego z działalnością gospodarczą) za okres dwóch miesięcy (październik, listopad 2017 r.) na rachunku związanym z działalnością gospodarczą wnioskodawcy saldo początkowe wynosiło -41.347 zł saldo końcowe -50.000 zł, w okresie tym limit kredytowy został wyczerpany całkowicie, suma uznań na tym rachunku przekroczyła wartość 270.000 zł. Na rachunku prywatnym saldo początkowe wynosiło 195 zł saldo końcowe 43 z suma uznań zamknęła się kwotą ponad 95.000 zł.
Okoliczności te potwierdzają oświadczenie skarżącego, że bieżącą działalność gospodarczą finansuje z kredytu obrotowego posiłkując się dodatkowo kredytem przyznanym w ramach rachunku osobistego.
Na uwzględnienie zasługuje argument skarżącego, który podniósł, że ciążą na nim zobowiązania wynikające z ostatecznych decyzji określających zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2011 oraz z tytułu odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy za rok 2011.
Z informacji złożonych do sprawy o sygn. akt I SA/Łd 1002/17 wynika, że skarżący spłaca zaległość podatkową z tytułu podatku dochodowego za rok 2011 w ratach, których wysokość wynosi 6.500 zł.
Wątpliwości budzi oświadczenie skarżącego, iż córka K. G. jest studentką i nie osiąga żadnych dochodów. Z danych zawartych w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika, że osoba o wskazanym nazwisku prowadzi pod adresem zamieszkania skarżącego działalność gospodarczą pod nazwą A.. Wątpliwości te pogłębia fakt, że z ustaleń referendarza sądowego w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1002/17 wynika, że córka dokonała przelewu ze swojego rachunku bankowego na rzecz wnioskodawcy w wysokości 9.200 zł co wskazuje, że osiąga jednak dochody.
Uwzględniając wcześniej wymienione okoliczności, wysokość wpisu od skargi w niniejszej sprawie, fakt poniesienia opłat sądowych w dwóch wymienionych wcześniej sprawach oraz nałożony na stronę obowiązek ratalnej spłaty zaległości podatkowych, stosownie do art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i dlatego, w celu umożliwienia mu realizacji prawa do sądu zasadnym jest przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi oraz ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej, w obu przypadkach ponad kwotę 400 zł.
Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
AKE.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło