I SA/Łd 335/17
PostanowienieWSA w Łodzi2017-04-12
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Pomimo zadeklarowania niskich kosztów utrzymania, skarżąca posiadała znaczące dochody z emerytury oraz majątek w postaci nieruchomości i oszczędności, które umożliwiały pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla bieżącego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. w sprawie podatku od spadków i darowizn. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie majątkowym podała, że jej jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości ok. 4.020 zł netto, a koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą ok. 855 zł. Zadeklarowała posiadanie nieruchomości o wartości ponad 370 tys. zł oraz oszczędności w wysokości 15.000 zł. Mimo to, skarżąca opłaciła wpis sądowy w pełnej wysokości.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącej L. F. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 kwietnia 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. F. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej) w Ł. z dnia [...] Nr [...] [...] w przedmiocie: podatku od spadków i darowizn p o s t a n a w i a: odmówić skarżącej L. F. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
L. F. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku ustalająca jej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 775 zł skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości.
W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach wskazała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości ok. 4.020 zł netto. Skarżąca jako jedyny posiadany majątek zadeklarowała nabyte w spadku nieruchomości położone w P. o wartości przekraczającej 370 tyś zł. oraz oszczędności w wysokości 15.000 zł. Wnioskodawczyni oszacował miesięczne koszty utrzymania swojego gospodarstwa domowego na kwotę ok. 855 zł (prąd czynsz, telefon i telewizja).W dniu 4 kwietnia br. skarżąca opłaciła wpis sądowy od skargi w wymaganej wysokości.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek nie jest zasadny.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
W złożonym, na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach wnioskodawczyni wskazała, że samodzielnie prowadzą gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości ok. 4.020 zł netto. Oszacowane przez stronę miesięczne koszty utrzymania jej gospodarstwa domowego zamykają się kwotą ok. 855 zł (prąd czynsz, telefon i telewizja). Uwzględniając powyższe, oraz fakt, że skarżąca opłaciła w pełnej wysokości wpis sądowy od skargi (775 zł) stanowiący najwyższy wydatek w zainicjowanym przez nią postepowaniu, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Wnioskodawczyni dysponuje stałymi miesięcznymi dochodami w wysokości umożliwiającej pokrycie bieżących kosztów swojego utrzymania oraz poniesienie kosztów procesu. Gdyby zaś dochody te okazały się niewystarczające to z posiadanego majątku w postaci nabytych w spadku nieruchomości położonych w P. o wartości przekraczającej 370 tyś zł a przede wszystkim oszczędności w wysokości 15.000 zł bez żadnego uszczerbku dla swojego bieżącego utrzymania jest w stanie pokryć koszty zainicjowanego postępowania sądowego.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
E.J.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło