I SA/Łd 337/11

Dnia 12 kwietnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. z dnia [...] r. odmawiającą spółce A stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych. Jednocześnie organ odwoławczy pouczył stronę o przysługującym jej prawie do złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł.., ul. A 135, w terminie 30 dni od daty doręczenia decyzji, za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w Ł.. W nagłówku rozstrzygnięcia wskazany został dokładny adres organu odwoławczego. Pełnomocnik strony skarżącej otrzymał powyższą decyzję [...]r. Skargą, nadaną w urzędzie pocztowym w dniu [...] r., pełnomocnik spółki zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Skarbowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. Na przesyłce zawierającej skargę, jako adresata, wskazano Dyrektora Izby Skarbowej w Ł.i, przy czym podano nieprawidłowy adres (ul. A 135, zamiast al. B 83). W dniu [...] r. korespondencja wróciła do nadawcy z adnotacją "adresat nieznany". Pełnomocnik ponownie wysłał skargę na właściwy adres [...] r. Do skargi załączył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że nieprawidłowe oznaczenie na kopercie adresu organu było wynikiem zwykłej omyłki pisarskiej pracownika Kancelarii. Ponieważ adresy obu instytucji sąsiadowały ze sobą w nagłówku skargi, aplikant radcowski adresując korespondencję błędnie przypisał Izbie Skarbowej adres właściwy dla Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zdaniem wnioskodawcy omyłki tej nie można traktować w kategorii niedbalstwa, a raczej zdarzenia losowego, przez stronę niezawinionego. Podkreślono, że pełnomocnik wiedział do kogo i na jaki adres winien skierować pismo, na co wskazuje skarga. Pełnomocnik spółki powołał też orzeczenia, w których oczywista omyłka pisarska była traktowana jako niezawinioną okoliczność usprawiedliwiającą przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej odrzucenie, a w razie przywrócenia terminu do wniesienia skargi, o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270; w skrócie "p.p.s.a."), czynność w postępowaniu sądowym podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna z tym, że strona, która nie dochowała terminu, dysponuje ustawowym prawem do złożenia wniosku o jego przywrócenie. Warunkiem pozytywnego rozpoznania żądania w tym przedmiocie jest spełnienie łącznie zarówno przesłanek formalnych: - skierowanie wniosku do sądu, w którym czynność miała być dokonana, - zachowanie siedmiodniowego terminu od dnia ustania przyczyny uchybienia, - wskazanie okoliczności, które uprawdopodobniają brak winy (uzasadnienie wniosku) i - jednoczesne dokonanie czynności, której termin upłynął, jak i przesłanki materialnej polegającej na uprawdopodobnieniu braku winy w niedochowaniu terminu (art. 87 § 1, § 2 i § 3 p.p.s.a.). Dokonując wstępnej oceny wniosku, w aspekcie rygorów formalnych, stwierdzić należy, że wniosek skarżącej spółki nie uchybia wskazanym wyżej warunkom, co umożliwia przeprowadzenie jego merytorycznej oceny. W opinii Sądu, strona skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności świadczących o braku winy w przekroczeniu terminu do wniesienia skargi. Zaznaczyć należy, że restytucja uchybionego terminu może mieć miejsce tylko w wyjątkowych przypadkach. Kryterium braku winy, jako przesłanki, która musi zostać spełniona by możliwe było przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności w postępowaniu sądowym. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, jest uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (por. wyrok NSA z 13 października 1999 r., IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu nie jest zatem możliwe wówczas, gdy stronie można przypisać dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa. Taka sytuacja wystąpiła w analizowanym przypadku. Pełnomocnik nie wykazał, aby na przeszkodzie złożeniu w terminie skargi stanęły niespodziewane i niemożliwe do przewidzenia przeszkody, których pomimo starań nie udało się usunąć. Z wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że uchybienie terminu było następstwem niedołożenia przez pełnomocnika należytej staranności w prowadzeniu sprawy, ponieważ wbrew treści art. 54 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, skargę tę przesłał na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł., zamiast Izby Skarbowej w Ł.. Wprawdzie wskazał na kopercie jako adresata Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., jednak nie określił poprawnie jego siedziby i wpisał adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Nie zasługują na uwzględnienie zawarte we wniosku argumenty, iż nieprawidłowe podanie adresu organu było wynikiem zwykłej omyłki pisarskiej i powinny być traktowane jako zdarzenie losowe, niezawinione. Zdarzenie losowe to takie, którego nie można przewidzieć, ani zapobiec jego wystąpieniu. Pełnomocnik mógł natomiast zapobiec wysłaniu skargi na niewłaściwy adres sprawdzając, przed wysłaniem, czy przesyłka została prawidłowo zaadresowana. Reasumując, fakt uchybienia terminowi wymaganemu do wniesienia skargi jest niewątpliwy. Pełnomocnik strony skarżącej, przy dokonywaniu wskazanej czynności procesowej, nie wykazał się należytą starannością ani zapobiegliwością. Podana we wniosku przyczyna świadczy o tym, że pełnomocnik niedostatecznie zadbał, pomimo możliwości (nagłówek zaskarżonej decyzji zawierał precyzyjny adres organu odwoławczego), o sprawę reprezentowanej przez niego spółki. Przy zachowaniu minimum staranności mógł zaadresować kopertę na właściwy adres i tym samym zachować ustawowy termin do wniesienia skargi. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji. P.Z-C.