I SA/Łd 349/15

Dnia 6 maja 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. N. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi w sprawie ze skargi R. N. na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu – R. N. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi. R. N. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok. W skardze został zawarty wniosek o zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi w całości. W złożonym, następnie na wezwanie Przewodniczącego Wydziału, urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej. Prowadzi działalność gospodarczą jedynie w ograniczonym stopniu, gdyż ma zablokowane konta bankowe z uwagi na prowadzone postępowania egzekucyjne. W związku z tą sytuacją ma także bardzo istotnie ograniczony zakres prowadzonej działalności gospodarczej, a w niektórych przypadkach wręcz całkowicie uniemożliwiony. Uiszczenie wpisu od skargi naraziłoby go i jego rodzinę na poważny niedostatek. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 14 kwietnia 2015 roku wezwano skarżącego do jednoznacznego wyjaśnienia kwestii pozostawania ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym członków rodziny, w związku z powołaną w uzasadnieniu wniosku groźbą ich narażenia na poważny niedostatek, a także jednoznacznego wyjaśnienia kwestii posiadania przez skarżącego i członków jego rodziny składników majątkowych, zgodnie z rubrykami nr 7 i 8 urzędowego formularza PPF, w tym wskazania tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której skarżący zamieszkuje, nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, przedstawienia dokumentów potwierdzających fakt zablokowania kont bankowych w związku ze wskazanymi we wniosku postępowaniami egzekucyjnymi wraz z podaniem kwoty zadłużenia egzekwowanej w tym trybie, wskazania źródła i kwoty dochodu skarżącego, z którego pokrywa comiesięczne wydatki związane z opłatami eksploatacyjnymi i utrzymaniem oraz nadesłania aktualnego odpisu zeznania podatkowego skarżącego - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie w powyższej kwestii wraz ze stosownym pouczeniem o skutkach jego niewykonania zostało doręczone skarżącemu w dniu 21 kwietnia 2015 roku. W zakreślonym terminie, który upływał w dniu 28 kwietnia 2015 roku, skarżący nie nadesłał wymaganych przez referendarza sądowego dodatkowych dokumentów wskazanych w zarządzeniu z dnia 14 kwietnia 2015 roku. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako: "p.p.s.a."). Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Odnosząc powyższe uwagi do złożonego wniosku stwierdzić należy, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi brak przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, a tym samym wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim zauważyć należy, że stosownie do powołanych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. Tymczasem oświadczenie skarżącego zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, uznać należało za niewystarczające, gdyż zawierało jedynie wskazanie, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej. Prowadzi działalność gospodarczą jedynie w ograniczonym stopniu, gdyż ma zablokowane konta bankowe z uwagi na prowadzone postępowania egzekucyjne. W związku z tą sytuacją ma także bardzo istotnie ograniczony zakres prowadzonej działalności gospodarczej, a niektórych przypadkach wręcz całkowicie uniemożliwiony. Uiszczenie wpisu od skargi naraziłoby go i jego rodzinę na poważny niedostatek. Z uwagi na ten fakt zasadne było zatem wezwanie wnioskodawcy do uzupełnienia wniosku o dane, które pozwoliłyby na dokładną ocenę jego realnych możliwości płatniczych, w tym do jednoznacznego wyjaśnienia kwestii pozostawania ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym członków rodziny, w związku z powołaną w uzasadnieniu wniosku groźbą ich narażenia na poważny niedostatek, a także jednoznacznego wyjaśnienia kwestii posiadania przez skarżącego i członków jego rodziny składników majątkowych, zgodnie z rubrykami nr 7 i 8 urzędowego formularza PPF, w tym wskazania tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której skarżący zamieszkuje, nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, przedstawienia dokumentów potwierdzających fakt zablokowania kont bankowych w związku ze wskazanymi we wniosku postępowaniami egzekucyjnymi wraz z podaniem kwoty zadłużenia egzekwowanej w tym trybie, wskazania źródła i kwoty dochodu skarżącego, z którego pokrywa comiesięczne wydatki związane z opłatami eksploatacyjnymi i utrzymaniem oraz nadesłania aktualnego odpisu zeznania podatkowego skarżącego. Niewątpliwie wymagane dokumenty i informacje pozwoliłyby zweryfikować twierdzenia skarżącego w kwestii niezbędności przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Brak zaś realizacji obowiązków nałożonych zarządzeniem referendarza sądowego uniemożliwia faktyczną ocenę rzeczywistych możliwości płatniczych skarżącego i ustalenia, czy rzeczywiście nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tym samym uznać należało, iż wnioskodawca nie wykazał, iż znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Jedynie zaś wykazanie spełnienia tej przesłanki obligowało referendarza sądowego do przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 319). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Ake.