I SA/Łd 357/09
PostanowienieWSA w Łodzi2009-09-21
Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, ponieważ mimo wezwania nie przedstawił dokumentów niezbędnych do oceny jego sytuacji materialnej i możliwości płatniczych. Brak udokumentowania dochodów z działalności gospodarczej, świadczeń alimentacyjnych, rat kredytowych i kosztów eksploatacyjnych uniemożliwił weryfikację twierdzeń o trudnej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Skarżący R. M. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji podatkowej. W skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący przedstawił oświadczenie o swoim stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach, wskazując na dochody, wydatki, alimenty, posiadane mieszkanie i samochód. Pełnomocnik skarżącego został wezwany do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie szeregu dokumentów, jednak termin upłynął bezskutecznie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu R. M. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 września 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 21 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: odmowy stwierdzenia nieważności decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za lipiec 2006 roku p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu R. M. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 2 kwietnia 2009 roku R. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w P. T. z dnia [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za lipiec 2006 roku. W skardze zawarty był wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości.
W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach R. M. wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jest rozwiedziony i płaci alimenty na rzecz żony i syna w łącznej kwocie 1200 zł. Uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę i umowy zlecenia w łącznej kwocie około 2.316 zł. W 2008 roku poniósł stratę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości 9.059,92 zł. Skarżący jest właścicielem mieszkania spółdzielczego o pow. 53 m2 oraz zakupionego na kredyt samochodu marki Opel Astra II, rok produkcji 2006, nie posiada innego majątku, ani oszczędności. Jego wydatki związane ze spłatą kredytu samochodowego oraz kosztami utrzymania mieszkania i ubezpieczenia to kwota rzędu 1.158 zł.
Zarządzeniem z dnia 6 maja 2009 roku, ponowionym 23 lipca 2009 roku pełnomocnik skarżącego został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodów skarżącego za dwa ostatnie lata kalendarzowe ze wskazaniem źródeł osiągnięcia przychodów, bądź odpisów zeznań podatkowych za te lata, wyciągów z posiadanych kont i lokat bankowych za ostatnie 3 miesiące, udokumentowania wysokości bieżącego dochodu wykazanego we wniosku, wysokości obciążających go świadczeń alimentacyjnych oraz wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych i deklaracji VAT-7 za ostatnie 4 okresy rozliczeniowe, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Zakreślony w zarządzeniu termin do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął bezskutecznie.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy R. M. wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jest rozwiedziony i płaci alimenty na rzecz żony i syna w łącznej kwocie 1200 zł., uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę i umowy zlecenia w łącznej kwocie około 2.316 zł, a także prowadzi działalność gospodarczą, z której w 2008 roku poniósł stratę w kwocie 9.059,92 zł. Skarżący jest właścicielem mieszkania spółdzielczego o pow. 53 m2 oraz samochodu marki Opel Astra II, rok produkcji 2006, nie posiada innego majątku, ani oszczędności. Jego wydatki związane ze spłatą kredytu samochodowego oraz kosztami utrzymania mieszkania i ubezpieczenia to kwota rzędu 1.158 zł.
W tym miejscu należy wskazać, iż w sytuacji, w której oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżącego okaże się niewystarczające dla oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych bądź wzbudza wątpliwości strona jest obowiązana złożyć dodatkowe oświadczenia lub dokumenty źródłowe. Skarżący nie wywiązał się z nałożonych na niego obowiązków czyniąc niemożliwym przeprowadzenie całościowej oceny jego sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych w celu ustalenia czy rzeczywiście obiektywnie odpowiada ona przesłankom uzasadniającym przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Informacje dotyczące sytuacji materialnej skarżącego zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostały w żaden sposób udokumentowane, a skarżący mimo skierowanego do niego wezwania nie przedstawił stosownych dokumentów pozwalających na ustalenie jakiego rzędu dochody lub straty przynosi aktualnie prowadzona przez niego działalność gospodarcza, a także na weryfikację prawdziwości jego oświadczeń dotyczących wysokości dochodów uzyskiwanych z wynagrodzenia za pracę oraz umów zlecenia ani też wysokości obciążających go świadczeń alimentacyjnych i innych wydatków. Powyższe nie pozwala na ocenę czy jego sytuacja odpowiada przesłankom określonym w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Wskazać należy, iż w interesie skarżącego ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych i na nim spoczywa ciężar dowodu, obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialne jest rzeczywiście na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że R. M. nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Skarżący nie udzielił informacji i nie udokumentował aktualnych dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, nie udokumentował wysokości ponoszonych świadczeń alimentacyjnych, wysokości rat kredytowych ani kosztów eksploatacyjnych, a więc niemożliwym uczynił weryfikację twierdzeń o trudnej sytuacji materialnej i braku jakichkolwiek środków finansowych, z których mogłyby zostać pokryte koszty procesu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
M.k.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło