I SA/Łd 357/15

PostanowienieWSA w Łodzi2015-05-11

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndykowi masy upadłości można przyznać prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, czy tylko częściowo, w sytuacji gdy majątek masy upadłości jest znaczny, ale likwidacja została wstrzymana?
Ratio decidendi
Syndykowi masy upadłości można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W sytuacji wstrzymania likwidacji masy upadłości, zwolnienie od wpisu sądowego od skargi jest uzasadnione w celu zachowania prawa do sądu, jednakże wniosek o całkowite zwolnienie jest przedwczesny, gdy znaczna wartość majątku masy upadłości i zarezerwowane środki na opłaty sądowe nie pozwalają na przyjęcie całkowitej utraty możliwości sfinansowania kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Syndyk Masy Upadłości W. D. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. ustalającą zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2011 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, wskazując na ogłoszenie upadłości likwidacyjnej W. D. i wstrzymanie likwidacji masy upadłości. Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi, oddalając wniosek w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu Syndykowi Masy Upadłości W. D. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 maja 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Syndyka Masy Upadłości W. D. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości W. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...]roku Nr [...] w przedmiocie: ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2011 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącemu Syndykowi Masy Upadłości W. D. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 18 lutego 2015 roku Syndyk Masy Upadłości W. D. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] roku ustalającą W. D. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2011. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2.505 zł skarżący nadesłał wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w dniu 12 lutego 2015 roku Sąd Rejonowy dla m. st. W. w W., X Wydział Gospodarczy ds. upadłościowych i naprawczych ogłosił upadłość W. D. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą W. D. Dom Handlowy A. obejmującą upadłość likwidacyjną dłużnika. W dniu 6 marca 2015 roku na skutek wniesionego zażalenia na postanowienie o ogłoszeniu upadłości Sędzia-Komisarz wstrzymał likwidację masy upadłości do czasu uprawomocnienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Do wniosku dołączył sprawozdanie finansowe na temat sytuacji upadłego W. D. sporządzone na dzień poprzedzający ogłoszenie upadłości. Z dokumentów tych wynika, że suma bilansowa wynosi 34.160.834 zł w bilansie przewidziane są rezerwy na koszty spowodowane utratą zdolności do prowadzenia działalności w tym rezerwy na opłaty i wpisy sądowe na rok 2015 w wysokości 10.500 zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo uzasadniony. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. W sprawie niniejszej wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony został przez Syndyka Masy Upadłości W. D. w związku z ogłoszeniem upadłości likwidacyjnej podatnika. Z dokumentów dołączonych do wniosku wynika, że postanowieniem z 6 marca 2015 roku Sędzia-Komisarz wstrzymał likwidację masy upadłości do czasu uprawomocnienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Powyższe uniemożliwia syndykowi pozyskanie środków niezbędnych na pokrycie wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie oraz dwóch innych zawisłych równocześnie przed tutejszym sądem w krótkim siedmiodniowym terminie. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisów od wszystkich trzech wniesionych w tym samym czasie skarg wnioskodawcy (7.936 zł) stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na tym etapie postępowania uznać należy za przedwczesny. Partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony. Na obecnym etapie postępowania wpis od skargi jest najdotkliwszym wydatkiem, a jego nieuiszcenie w krótkim terminie 7 dni rodzi dla strony negatywne konsekwencje w postaci odrzucenia skargi co w związku ze wstrzymaniem likwidacji masy upadłości uzasadnionym czyni zwolnienie z obowiązku poniesienia tej opłaty od skargi. Znaczna wartości podlegającego likwidacji majątku podatnika oraz zarezerwowanie środków na wpisy i opłaty sądowe nie pozwala na przyjęcie tezy o całkowitej utracie możliwości sfinansowania kosztów zainicjowanego postępowania sądowego, których wysokość będzie zdecydowanie niższa. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło