I SA/Łd 358/15

PostanowienieWSA w Łodzi2015-05-11

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndykowi masy upadłości można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (wpisu od skargi) w sytuacji, gdy ogłoszono upadłość likwidacyjną, a likwidacja masy upadłości została wstrzymana?
Ratio decidendi
Syndykowi masy upadłości można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego od skargi, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wstrzymanie likwidacji masy upadłości do czasu uprawomocnienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości może uzasadniać częściowe zwolnienie od kosztów, aby zachować prawo do sądu, zwłaszcza gdy wpis od skargi jest najdotkliwszym wydatkiem.
Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości W. D. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi dotyczącą ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2012 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, syndyk złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, wskazując na ogłoszenie upadłości likwidacyjnej W. D. oraz wstrzymanie likwidacji masy upadłości. Sąd częściowo uwzględnił wniosek, przyznając prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu Syndykowi Masy Upadłości W. D. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. 2. Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (tj. w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 maja 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Syndyka Masy Upadłości W. D. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości W. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2012 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącemu Syndykowi Masy Upadłości W. D. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 18 lutego 2015 roku Syndyk Masy Upadłości W. D. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] roku ustalającą W. D. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2012. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2.780 zł skarżący nadesłał wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w dniu 12 lutego 2015 roku Sąd Rejonowy dla m. st. W. w W., X Wydział Gospodarczy ds. upadłościowych i naprawczych ogłosił upadłość W. D. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą W. D. Dom Handlowy A. obejmującą upadłość likwidacyjną dłużnika. W dniu 6 marca 2015 roku na skutek wniesionego zażalenia na postanowienie o ogłoszeniu upadłości Sędzia-Komisarz wstrzymał likwidację masy upadłości do czasu uprawomocnienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Do wniosku dołączył sprawozdanie finansowe na temat sytuacji upadłego W. D. sporządzone na dzień poprzedzający ogłoszenie upadłości. Z dokumentów tych wynika, że suma bilansowa wynosi 34.160.834 zł w bilansie przewidziane są rezerwy na koszty spowodowane utratą zdolności do prowadzenia działalności w tym rezerwy na opłaty i wpisy sądowe na rok 2015 w wysokości 10.500 zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo uzasadniony. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. W sprawie niniejszej wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony został przez Syndyka Masy Upadłości W. D. w związku z ogłoszeniem upadłości likwidacyjnej podatnika. Z dokumentów dołączonych do wniosku wynika, że postanowieniem z 6 marca 2015 roku Sędzia-Komisarz wstrzymał likwidację masy upadłości do czasu uprawomocnienia się postanowienia o ogłoszeniu upadłości. Powyższe uniemożliwia syndykowi pozyskanie środków niezbędnych na pokrycie wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie oraz dwóch innych zawisłych równocześnie przed tutejszym sądem w krótkim siedmiodniowym terminie. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisów od wszystkich trzech wniesionych w tym samym czasie skarg wnioskodawcy (7.936 zł) stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na tym etapie postępowania uznać należy za przedwczesny. Partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony. Na obecnym etapie postępowania wpis od skargi jest najdotkliwszym wydatkiem, a jego nieuiszcenie w krótkim terminie 7 dni rodzi dla strony negatywne konsekwencje w postaci odrzucenia skargi co w związku ze wstrzymaniem likwidacji masy upadłości uzasadnionym czyni zwolnienie z obowiązku poniesienia tej opłaty od skargi. Znaczna wartości podlegającego likwidacji majątku podatnika oraz zarezerwowanie środków na wpisy i opłaty sądowe nie pozwala na przyjęcie tezy o całkowitej utracie możliwości sfinansowania kosztów zainicjowanego postępowania sądowego, których wysokość będzie zdecydowanie niższa. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło