I SA/Łd 360/09

PostanowienieWSA w Łodzi2009-06-19

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie prawnej, która nie prowadzi działalności gospodarczej i nie posiada majątku, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, mimo zasądzenia na jej rzecz odszkodowania, którego nie udało się wyegzekwować?
Ratio decidendi
Osobie prawnej, która wykaże brak dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Nawet jeśli na rzecz spółki zasądzono odszkodowanie, ale próby jego wyegzekwowania okazały się nieskuteczne, a spółka nie prowadzi działalności i nie posiada majątku, należy uznać, że nie ma ona aktualnie środków na pokrycie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Spółka podała, że nie prowadzi działalności od 2003 r. z powodu braku środków, mimo zasądzenia na jej rzecz odszkodowania w kwocie ponad 164 tys. zł. Spółka nie posiada majątku ani środków pieniężnych. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, spółka wyjaśniła, że nie posiada konta bankowego, a egzekucja odszkodowania okazała się nieskuteczna z powodu przedawnienia roszczenia wobec ubezpieczyciela sprawcy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej A. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19 czerwca 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zaliczenia zwrotu z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2007 r. na poczet zaległości podatkowych p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – A. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie zaliczenia zwrotu z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2007 r. na poczet zaległości podatkowych. We wniosku tym skarżąca podała, że przedmiotem prowadzonej przez Spółkę działalności była produkcja tkanin i pozostałych wyrobów włókienniczych. Od stycznia 2003 roku nie prowadzi jednak działalności gospodarczej z powodu braku środków finansowych. Utrata tychże środków jest następstwem działań radcy prawnego. Skarżąca podkreśliła przy tym, że wyrokiem z dnia 12 czerwca 2006 roku Sąd Okręgowy w Ł. zasądził od tegoż radcy prawnego na jej rzecz odszkodowanie w kwocie 164.731,04 zł wraz z ustawowymi odsetkami. Kwota ta na koniec lipca 2008 roku wynosiła ok. 280.000 zł. Jednocześnie skarżąca wskazała, że wysokość jej nominalnego kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł ("użyty w 2002 r."). Nie posiada także żadnego majątku ruchomego i nieruchomości ani środków pieniężnych. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 19 maja 2009 r. wezwano Spółkę do nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące, przesłania kserokopii wskazanego we wniosku wyroku z dnia 12 czerwca 2006 r. (sygn. akt [...]) oraz wyjaśnienia przyczyny braku wyegzekwowania odszkodowania w kwocie 164.731,04 zł - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie, skarżąca w drodze pisma z dnia 26 maja 2009 roku wyjaśniła, że Spółka nie może nadesłać wyciągów z rachunków bankowych, gdyż nie posiada konta w żadnym banku. Wskazała przy tym, że wobec nieskuteczności egzekucji zwróciła się do ubezpieczyciela A z wnioskiem o wypłatę odszkodowania z polisy sprawcy. Po kliku miesiącach otrzymała jednak decyzję odmowną w kwestii odszkodowania z uwagi na przedawnienie roszczenia. Kolejne kroki podjęte na drodze prawnej także nie przyniosły pozytywnego rezultatu w kwestii wyegzekwowania zasądzonej kwoty. Z powodu tych okoliczności nie dysponuje środkami na pokrycie kosztów sądowych. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 2 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, iż skarżąca Spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). W tym względzie przede wszystkim należy wziąć pod uwagę fakt, że Spółka nie prowadzi działalności od stycznia 2003 roku. Nie posiada także żadnego majątku ruchomego i nieruchomości ani środków pieniężnych. Ponadto podjęte próby wyegzekwowania kwoty zasądzonej wyrokiem z dnia 12 czerwca 2006 roku do chwili złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przyniosły pozytywnego rezultatu. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej Spółki zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wykazana bowiem przez skarżącą Spółkę sytuacja majątkowa, mimo zasądzonej kwoty odszkodowania, pozwala przyjąć, że nie ma ona aktualnie dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, w tym zwłaszcza kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. (MSi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło