I SA/Łd 362/11

Dnia 23 maja 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M.Z. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać M. Z. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł (dwieście złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu [...] roku M. Z. wstąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku określającą skarżącej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok. W skardze zawarty został wniosek o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. W złożonym na wezwanie sądu urzędowym formularzu PPF wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca rozszerzyła swoje żądanie i wniosła o przyznawanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dodatkowych dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że wnioskodawczyni wspólnie z mężem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania rodziny są jej dochody ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1.228 zł miesięcznie oraz wynagrodzenie za pracę jej męża w wysokości 1.386 zł. Przy czym emerytura skarżącej podlega zajęciu, w skutek którego do wypłaty uzyskuje ona świadczenie w wysokości 730 zł. Skarżąca, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, wraz z mężem zamieszkuje w domu jednorodzinnym przekazanym dzieciom na podstawie dożywotniej służebności mieszkania ponosząc opłaty w wysokości około 230 zł miesięcznie z tytułu energii elektrycznej, ciepła i wody. Z nadesłanych zeznań podatkowych za rok 2010 wynika, że poza dochodami z tytułu emerytury skarżąca uzyskiwała dochody z działalności gospodarczej w wysokości około 8.500 zł, jednak prowadzoną działalność z uwagi na jej nieopłacalność zlikwidowała w grudniu 2010 roku. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo zasadny. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sadowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. We wniosku o przyznanie prawa pomocy M. Z. wskazał, iż wspólnie z mężem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są jej dochody z emerytury podlegające zajęciu oraz wynagrodzenie za pracę jej męża w łącznej kwocie około 1.700 zł netto miesięcznie. Skarżąca nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, zamieszkuje w domu będącym własnością syna, a miesięczne koszty związane z jego eksploatacją wynoszą około 230 zł (światło i gaz, woda). Uwzględniając powyższe, fakt, iż przed tutejszym sądem ze skarg wnioskodawczyni zawisły dwie sprawy w których łączna wysokości wpisów od skarg wynosi blisko 3.500 zł oraz treść art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i dlatego zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł. Konieczność uiszczenia kosztów sądowych we wskazanej kwocie podyktowana jest obowiązkiem strony partycypacji w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawczyni oraz jej mąż dysponują stałym dochodem miesięcznym, którego wysokość w zestawieniu z wykazanymi kosztami utrzymania pozwala przyjąć, iż jest ona wstanie ponieść wydatki związane z częściową partycypacją w kosztach niniejszego postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 związku z art. 246 § 1 pkt 2 w. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. P.Z-C.