I SA/Łd 369/16

Dnia 16 grudnia 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D. A. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem w sprawie ze skargi D. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – D. A. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty kancelaryjnej. Wyrokiem z dnia 16 września 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę D. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 rok. Pismem z dnia 23 września 2016 roku skarżąca wystąpiła z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku i doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Jednocześnie skarżąca podkreśliła, że wnosi o sporządzenie dwóch odpisów uzasadnienia powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem, gdyż będzie wnosiła o sporządzenie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez odpowiedni organ stojący na straży prawa. Potrzebne są jej zatem dwa egzemplarze, jeden jest konieczny dla niej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 września 2016 roku skarżąca została wezwana do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za odpis wyroku z dnia 16 września 2016 roku z uzasadnieniem, sygn. akt I SA/Łd 369/16, w terminie 7 dni pod rygorem egzekucji. Zarządzenie to zostało doręczone skarżącej w dniu 14 października 2016 roku. W dniu 21 października 2016 roku skarżąca wystąpiła w wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sadowych w zakresie opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. We wniosku tym skarżąca wskazała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jej majątek stanowi działka o pow. 818 m2 przeznaczona na cele prywatne, w części wykorzystywana na działalność gospodarczą pod budynkiem w budowie i budynkiem nierozbudowanym. Ponadto posiada na książeczce oszczędnościowej 20 zł. W związku z prowadzoną działalnością gospodarczą za okres od stycznia do września 2016 roku poniosła stratę podatkową w kwocie 28.352 zł. Z kolei z tytułu emerytury jej dochód netto za dziewięć miesięcy wynosi 11.344 zł. Brak środków pieniężnych określiła przy tym na kwotę 17.008 zł. Ponadto skarżąca oświadczyła, że jej zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości wynoszą 8.492 zł. Koszty ubezpieczenia majątku dotyczą wyłącznie prowadzonej działalności gospodarczej i są ujęte w kosztach uzyskania przychodów. Koszty te ponosi jej siostra. Skarżąca dodała, że z powodu braku środków finansowych nie wykupuje leków. Do wniosku skarżąca załączyła zaświadczenie dotyczące jej dochodów osiąganych w latach 1999-2013 i kserokopię zeznania podatkowego za 2015 rok, potwierdzającego, iż osiągnęła dochód z tytułu emerytury w wysokości 26.001,84 zł (według PIT-36) i informację o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej za 2015 rok, wskazującą, że poniosła stratę w wysokości -8.174,88 zł (według PIT/B). Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że wiarygodną dokumentację na poparcie faktów przedstawionych we wniosku przekaże do dnia 31 października 2016 roku. Zarządzeniem z dnia 28 października 2016 roku starszy referendarz sądowy wezwał skarżącą do uzupełniania wniosku o dodatkowe dokumenty i oświadczenia dotyczące jej sytuacji majątkowej, w tym do udokumentowania wykazanej we wniosku straty podatkowej z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, wskazania kwoty środków przeznaczanych na utrzymanie i podstawowe opłaty eksploatacyjne wraz z podaniem ich wysokości oraz nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące (w tym rachunku związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej) - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W dniu 24 listopada 2016 roku skarżąca osobiście złożyła w Sądzie pismo opatrzone datą: "2016.03.16", w którym wyjaśniła, że jej przybliżone wydatki na wyżywienie i zakup rzeczy osobistych nie przekraczają kwoty 500 zł, gdyż korzysta z warzyw i owoców z działki należącej do jej siostry. Nie ponosi opłat eksploatacyjnych dotyczących domu jej siostry, w którym mieszka. Posiadane bowiem przez nią środki nie wystarczają na pokrycie bieżących kosztów utrzymania biura. Z tej samej przyczyny nie wykupuje leków. Nie posiada żadnych rachunków bankowych. Ponadto skarżąca wniosła o przedłużenie do dnia 27 listopada 2016 roku terminu przedstawienia dodatkowych dokumentów, celem udokumentowania wykazanej we wniosku straty podatkowej. Wskazała przy tym, że z tym dniem upływa jej termin na przedstawienie tych dokumentów w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1343/15. Zarządzeniem z dnia 1 grudnia 2016 roku starszy referendarz sądowy uwzględnił wniosek skarżącej o przedłużenie wyżej wskazanego terminu do złożenia dokumentów dotyczących podanej we wniosku straty podatkowej. Do dnia rozpoznawania niniejszego wniosku skarżąca nie przedstawiła jednak wymaganych dokumentów w powyższym zakresie, mimo iż w dniu 13 grudnia 2016 roku złożyła osobiście pismo do sprawy o sygn. akt I SA/Łd 1343/15, przy czym w piśmie tym nie odniosła się do kwestii straty podatkowej. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) – dalej jako: "p.p.s.a.". Stosownie zaś do treści art. 245 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Jak wynika z wniosku, skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym określa art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W świetle tego przepisu przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Świadczy o tym użyty w art. 246 § 1 p.p.s.a. zwrot "gdy osoba ta wykaże". Do Referendarza sądowego kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczeniem życiowym i dostępną wiedzą należy natomiast ocena, czy takie okoliczności zachodzą. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że ze złożonego wniosku i nadesłanych dokumentów oraz wyjaśnień wynika, iż skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jej majątek stanowi działka o pow. 818 m2 przeznaczona na cele prywatne, w części wykorzystywana na działalność gospodarczą pod budynkiem w budowie i budynkiem nierozbudowanym, a ponadto kwota 20 zł oszczędności, zgromadzona na książeczce oszczędnościowej. Skarżąca z tytułu emerytury za dziewięć ostatnich miesięcy osiągnęła dochód netto w wysokości 11.344 zł. Jej zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości wynoszą 8.492 zł. Skarżąca nie ponosi opłat eksploatacyjnych, dom w którym zamieszkuje, należy do jej siostry i ona ponosi wydatki związane z jego utrzymaniem. Skarżąca, jak podaje, w ramach prowadzonej działalnością gospodarczą za okres od stycznia do września 2016 roku poniosła stratę podatkową w kwocie 28.352 zł. Jednakże skarżąca, mimo wezwania i przedłużenia terminu do nadesłania dokumentów potwierdzających ten fakt, w żadnej mierze nie udokumentowała wskazanej straty, uniemożliwiając tym samym dokonanie oceny jej rzeczywistych zdolności płatniczych w niniejszej sprawie. W sprawie bezsporne jest natomiast, że skarżąca posiada majątek w postaci nieruchomości, osiąga stały dochód z tytułu emerytury, nie ponosi wydatków na opłaty eksploatacyjne, ponosi wprawdzie wydatki na własne potrzeby w kwocie 500 zł, jednakże kwota ta w zestawieniu z kwotą dochodu skarżącej i kwotą opłaty kancelaryjnej pozwala przyjąć, że skarżąca jest w stanie ponieść te koszty sądowe bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Powyższe fakty, wobec bierności skarżącej w zakresie wykazania rzeczywistych zdolności płatniczych związanych z udokumentowaniem poniesionej przez nią straty podatkowej, uzasadniają odmowę przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podkreślić przy tym należy, że referendarz sądowy nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości strony nie są wystarczająco wyjaśnione, gdyż uchyla się ona od złożenia stosownych oświadczeń i żądanych informacji w tym przedmiocie. Sprawą wnioskodawcy jest bowiem wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Tymczasem skarżąca, mimo uwzględnienia jej wniosku o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów potwierdzających poniesioną przez nią stratę, nie podjęła działań zmierzających do realizacji nałożonego na nią obowiązku całościowego udokumentowania swej sytuacji majątkowej. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. db