I SA/Łd 385/17

PostanowienieWSA w Łodzi2017-06-12

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie prowadzące działalność oświatową, wykazujące straty finansowe, ale posiadające kredyt i regulujące bieżące zobowiązania, może zostać zwolnione z wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie nie wykazało, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie kosztów postępowania w wysokości 100 zł, mimo wykazywanych strat. Posiadało ono możliwość uzyskania środków z kredytu, regulowało bieżące zobowiązania prywatnoprawne, a także uregulowało wynagrodzenie pełnomocnika, co świadczy o zdolności do pozyskania środków na wpis sądowy.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie A. złożyło skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł, stowarzyszenie wniosło o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od tego wpisu. Stowarzyszenie prowadzi działalność oświatową, wykazało straty finansowe za lata 2015-2016, ale posiada kredyt i reguluje bieżące zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu A. z siedzibą w Ł. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (zwolnienia od wpisu sądowego).

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 czerwca 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. z siedzibą w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi A. z siedzibą w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji określającej wysokość niewykorzystanej dotacji w 2015 roku p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu A. z siedzibą w Ł. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu 21 lutego 2017 roku A. z siedzibą w Ł. wystąpiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] roku stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji . W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł do sądu wpłynął formularz PPPr z wnioskiem skarżącego stowarzyszenia o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi. Z zawartego w nim oświadczeniu o majątku i dochodach, oraz dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że Stowarzyszenie prowadzi działalność oświatową w postaci trzech szkół: Szkoły Podstawowej, Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego. Kapitał podstawowy stowarzyszenia wynosi 35.099 zł, podmiot nie posiada żadnego majątku, żadnych środków trwałych. Z rachunku zysków i strat wariant porównawczy za rok 2016 oraz bilansu stowarzyszenia za ten okres wynika, że rok 2016 zakończyło stratą przekraczającą 1.000.000 zł, także rok 2015 zakończył się stratą na poziomie 600.000 zł. Głównym źródłem finansowania działalności stowarzyszenia są comiesięczne dotacje oświatowe od Prezydenta Miasta Ł. dotacja za kwiecień wyniosła blisko 57.000 zł oraz niewielkie przychody z tytułu czesnego, które w kwietniu br. wyniosły ok. 2.500 zł miesięcznie. Stowarzyszenie na bieżąco reguluje swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu opłat czynszowych, za wodę, energię, telefon. Z wyciągu z rachunku bankowego wynika także ze swoja działalność stowarzyszenie prowadzi z użyciem kredytu dla szkoły, którego wysokości nie ujawniło. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżące stowarzyszenie wystąpiło o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy osobie prawnej może zostać przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Zgodnie z zasadą obowiązującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym - wyrażoną w art. 199 p.p.s.a. - strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Z treści powyższego przepisu (w szczególności z użytego w nim określenia "gdy wykaże") wynika, że ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Strona ma przekonać, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia poniesienie przez nią pełnych kosztów postępowania. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt sprawy wynika, że kapitał podstawowy stowarzyszenia wynosi 35.099 zł, podmiot nie posiada żadnego majątku, żadnych środków trwałych. Z rachunku zysków i strat za rok 2016 oraz bilansu stowarzyszenia za ten okres wynika, że rok 2016 zakończyło stratą przekraczającą 1.000.000 zł, także rok 2015 zakończył się stratą na poziomie 600.000 zł. Głównym źródłem finansowania działalności stowarzyszenia są comiesięczne dotacje oświatowe od Prezydenta Miasta Ł. dotacja za kwiecień wyniosła blisko 57.000 zł oraz niewielkie przychody z tytułu czesnego, które w kwietniu br. wyniosły ok. 2.500 zł miesięcznie. Stowarzyszenie na bieżąco reguluje swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu opłat czynszowych, za wodę, energię, telefon. Z wyciągu z rachunku bankowego wynika także ze swoja działalność stowarzyszenie prowadzi z użyciem kredytu dla szkoły. Stowarzyszenie na dzień występowania z wnioskiem o prawo pomocy na swoim rachunku bankowym nie posiadało środków na uiszczenie wpisu, nie można jednak wykluczyć, że środki te posiadało w kasie lub mogło uzyskać z posiadanego kredytu. Ponadto mimo trudnej sytuacji finansowej kilka dni wcześniej uregulowało z posiadanego rachunku bankowego wynagrodzenie swojego pełnomocnika w łącznej wysokości 3.000 zł. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi (100 zł), oraz treść art. 245 § 1 i 3 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że strona nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w sprawie niniejszej. Za przyznaniem skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie nie może przemawiać okoliczność, że saldo na jej bieżącym rachunku na dzień występowania z wnioskiem nie pozwalało na pokrycie kosztów postępowania, bowiem strona miała możliwość zabezpieczenia niezbędnych środków na koszty procesu, nie udokumentowała trudności z pokrywaniem swoich zobowiązań prywatnoprawnych, którym nie można przyznać pierwszeństwa przed kosztami procesu, a ponadto posiada dodatkowe źródło finansowania działalności jakim jest kredyt, z którego środki w razie ich braku na rachunku bankowym czy w kasie mogą posłużyć poniesieniu wpisu od skargi w najniższej przewidzianej prawem wysokości. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło