I SA/Łd 385/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Porczyńska Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Tarno Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2018 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oraz odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za rok 2018 oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z [...] r., po rozpatrzeniu odwołania J.P. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] r. w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2018 odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Z akt sprawy wynika, że decyzją z [...] r. Prezydent Miasta Ł. ustalił J.P. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2018 r. w stosunku do prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w Ł. przy ul. A 106, w łącznej kwocie 73 zł. Decyzja Prezydenta Miasta Ł. została doręczona podatniczce 8 lutego 2018 r. W dniu 27 lutego 2018 r. J. P. za pośrednictwem Poczty Polskiej złożyła odwołanie od ww. decyzji, a następnie pismem z 13 kwietnia 2018 r. przesłała zaświadczenie lekarskie, z którego treści wynika, iż od 3 stycznia do 7 marca 2018 r. podatniczka była leczona z powodu nawracających infekcji. Zaświadczenie zostało wystawione w dniu 26 marca 2018 r.. Pismo to zostało potraktowane przez Kolegium jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Prezydenta Miasta Ł. w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2018 r.. W ocenie Kolegium podatniczka nie spełniła łącznie przesłanek przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji wynikających z art. 162 o.p. Organ zaznaczył, że z załączonego do wniosku o przywrócenie terminu zaświadczenia lekarskiego wynika, że strona od 3 stycznia do 7 marca 2018 r. była leczona z powodu nawracających infekcji. W tym czasie podatniczka osobiście odebrała decyzję organu pierwszej instancji (8 lutego 2018 r.) i wniosła odwołanie (27 lutego 2018 r.). Nadto 13 kwietnia 2018 r. wysłała wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W ocenie Kolegium strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, nie złożyła wniosku o przywrócenie terminie w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi oraz nie dopełniła wraz z wnioskiem czynności dla której określny był termin. W skardze podatniczka zakwestionowała sposób wyliczenia spornego podatku od nieruchomości. Zarzuty podnoszone w trakcie postępowania jak i w skardze podtrzymała w pismach procesowych nadanych 16 czerwca 2018 r. oraz 7 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] r., którym organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania oraz odmówił J.P. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] r. w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2018 rok. Poza sporem pozostaje kwestia złożenia przez skarżącą odwołania po terminie, przewidzianym do jego wniesienia. Sporna pozostaje zasadność odmowy przywrócenie tego terminu. W tym kontekście wskazać przede wszystkim należy, że kwestia przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej została uregulowana w art. 162 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800). Zgodnie z § 1 tego przepisu - w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie zaś do § 2 tego samego przepisu - podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Powołany przepis kreuje zatem cztery przesłanki warunkujące możliwość przywrócenia terminu: uchybienie terminowi, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu z zachowaniem siedmiodniowego terminu do jego złożenia (od dnia ustania przyczyny jego uchybienia), uprawdopodobnienie przez stronę braku swojej winy oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której ustanowiony był przywracany termin. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Ustanowiona w powołanym przepisie instytucja procesowa przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Jej celem jest ochrona jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej przez stronę (strony) lub uczestników postępowania. Podstawowe znaczenie dla rozpoznania i rozstrzygnięcia złożonego przez skarżącą wniosku o przywrócenie terminu ma, zawarta w art. 162 § 1 o.p., sporna między stronami w tej sprawie przesłanka braku winy oraz zawarta w § 2 tego przepisu przesłanka zachowania terminu do złożenia wniosku. Przy ocenie pierwszej z ww. spornych przesłanek należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę lub jej pełnomocnika zalicza się przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, nieprawidłowe doręczenie pisma. Tylko w takich warunkach można przyjąć brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu nie jest natomiast możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (postanowienie NSA z 25 września 1998 r., SA/Łd 575/98, LEX nr 36221, wyrok NSA z dnia 13 października 1999r., III SA 1436/99, LEX nr 40057, wyrok NSA z dnia 25 maja 1998r., IV SA 2162/96, LEX nr 43285, wyrok NSA z dnia 20 maja 1998 r., I SA/Ka 1718/96, LEX nr 33415). Brak winy przy dokonywaniu czynności procesowej osoba zainteresowana winna uprawdopodobnić, tj. stosowną argumentacją powinna wykazać swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (powstała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i trwała po jego upływie aż do wystąpienia z wnioskiem). Uprawdopodobnienie braku winy jest środkiem zastępczym, słabszym niż dowód w ścisłym znaczeniu, niedającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Uprawdopodobnienie prowadzi do uzasadnionego przypuszczenia, że zdarzenie w rzeczywistości miało miejsce. Ustawodawca dopuszcza ten mniej pewny środek, aby w ten sposób ułatwić zainteresowanym przedstawienie swoich racji. Przyjęcie zaprezentowanej konstrukcji prawnej oznacza, iż od uznania organu administracji publicznej zależy ocena w jakim stopniu dana informacja uprawdopodabnia fakt przytoczony przez stronę (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 1999r., IV SA 1153/96, Lex nr 45637). Organ orzekający nie jest natomiast upoważniony w świetle powołanych przepisów do podejmowania czynności zmierzających do zebrania dowodów na okoliczności uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Z treści samego przepisu art. 162 § 1 o.p. wynika, że to strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna (por. wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2002r., V SA 2320/01, LEX nr 109300). Strona uzasadnia swój wniosek tym, że od 3 stycznia do 7 marca 2018 r. była leczona z powodu nawracających infekcji. Okoliczność ta jednak, w ocenie sądu nie wypełniają dyspozycji art. 162 § 1 o.p., i nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Brak winy wymieniony w tym przepisie nie może być utożsamiany z zamiarem wyjaśnienia przez stronę okoliczności stanowiącej w istocie przedmiot decyzji od, której odwołanie miało być wniesione. Słusznie zauważył organ, iż w tym okresie podatniczka osobiście odebrała decyzję organu pierwszej instancji (8 lutego 2018 r., k- 21 akt organu pierwszej instancji) i wniosła odwołanie (27 lutego 2018 r.). Nadto 13 kwietnia 2018 r. wysłała wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (oba pisma w aktach organu drugiej instancji). Zatem mogła podejmować czynności procesowe i wnieść odwołanie w terminie przewidzianym art. 223 § 2 o.p. W tej sytuacji badanie przez organ spełnienia pozostałych przesłanek z art. 162 o.p., tj. złożenia przez zainteresowaną wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z zachowaniem siedmiodniowego terminu do jego złożenia oraz złożenia wraz z nim samego odwołania nie miało istotnego dla sprawy znaczenia. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżąca po odebraniu decyzji pierwszej instancji 8 lutego 2018 r. podejmowała szereg czynności procesowych, które miały charakter ciągły, a z zestawienia dat, w których były wykonywane wynika, że nie zaistniała przyczyna uchybienia terminowi bez winy strony, o której mowa w art. 162 o.p. Skoro skarżąca była zdolna do kierowania korespondencji m.in. do Prezydenta Miasta Ł., to mogła także złożyć odwołanie. Podkreślić tylko należy, że termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (termin 7-dniowy) jest terminem prekluzyjnym, a to znaczy, że czynność dokonana po jego upływie jest bezskuteczna, a termin nie może zostać przywrócony. Oznacza to zatem, że podatniczka nie dopełniła również tej przesłanki warunkującej przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organ pierwszej instancji i nie zachowała 7-dniowego terminu na złożenie wniosku. Z całą pewnością, biorąc pod uwagę okres w którym skarżąca była chora, mogła już 8 marca 2018 r.(najpóźniej 15 marca 2018 r. uwzględniając termin z art. 223 § 2 o.p.) taki wniosek złożyć, a złożyła ów wniosek dopiero 13 kwietnia 2018 r.. Tak więc również z powyżej wskazanej przyczyny, tj. niezachowania terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania skarga J. P. jest nieuzasadniona i jako taka podlega oddaleniu. W ocenie sądu, postępowanie zakończone wydaniem kwestionowanego przez stronę postanowienia przeprowadzone zostało z zachowaniem zasad ogólnych kształtujących jego prawidłowy przebieg i nie narusza prawa, nie czyni tym samym zasadnym żądanie uchylenia zaskarżonego postanowienia. Należy także zwrócić uwagę skarżącej, że wzruszanie decyzji organu pierwszej instancji może nastąpić tylko w sposób i na zasadach przewidzianych przez prawo. Zasadniczym warunkiem jest złożenie odwołania w terminie. W razie, gdy takie odwołanie złożone zostanie po upływie terminu 14 dniowego, bez względu na argumenty w nim podniesione nie może być rozpoznane, a jedyną możliwością zako0ńczenia postępowania jest stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, co w niniejszej sprawie nastąpiło. Należy także podnieść, że pismo skarżącej z dnia 27 lutego 2018 roku zostało rozpoznane przez SKO w Ł. także jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] roku, zgodnie zresztą z intencją strony, w tym piśmie wyrażoną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., decyzją z dnia [...] maja 2018 roku nr. [...] odmówiło stwierdzenia nieważności tej decyzji. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 13302 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. dc