I SA/Łd 398/08

PostanowienieWSA w Łodzi2008-04-30

Skład orzekający: Referendarz sądowy: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę dochody skarżących z emerytur oraz z działalności gospodarczej, a także wysokość wpisu sądowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego ponad określoną kwotę. Sąd nie przychylił się do wniosku o całkowite zwolnienie, uznając, że skarżący powinni partycypować w kosztach postępowania, a ich dochody pozwalają na częściowe pokrycie wpisu.
Stan faktyczny
Skarżący M. i H. N. złożyli skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok. Wraz ze skargą złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący oświadczyli, że ich łączny dochód z emerytur wynosi około 1.946 zł netto miesięcznie, nie posiadają majątku ani oszczędności, a spółka jawna, w której jeden ze skarżących jest wspólnikiem, przynosiła straty. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawili zaświadczenia z urzędu skarbowego wskazujące na dodatkowe dochody z działalności gospodarczej w latach 2006 i 2007.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano M. N. oraz H. N. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie skarżących z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 770 zł. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 kwietnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy: Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. i H. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. N. i H. N. na decyzję Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać M. N. oraz H. N. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie skarżących z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 770 zł (siedemset siedemdziesiąt złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 28 marca 2008 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę M. oraz H. N. na swoją decyzję z dnia 29 stycznia 2008 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok. W skardze zawarty był wniosek o zwolnienie od kosztów sadowych W złożonym na urzędowym formularz PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach H. i M. N. wskazali, iż wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są dochody małżonków z tytułu świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 1.946 zł netto. Skarżący oświadczyli, iż nie posiadają żadnego majątku ani oszczędności. Spółka jawna A, w której skarżący jest wspólnikiem nie przynosi dochodów i za rok 2007 osiągnęła stratę bilansową w kwocie powyżej 60 .000 zł i dlatego uiszczenie wpisu sądowego w pełnej wysokości groziłoby brakiem funduszy na zaspokajanie bieżących potrzeb rodziny. Zarządzeniem z dnia 3 kwietnia 2008 roku skarżący zostali wezwani do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodów skarżącego za lata 2006 i 2007, wyciągów z posiadanych przez skarżących rachunków i ewentualnych lokat bankowych za ostatnie 3 miesiące, oraz wskazanie tytułu prawnego do nieruchomości stanowiących ich adres zamieszkania i udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych. W odpowiedzi na wezwanie sądu skarżący nadesłali zaświadczenia z urzędu skarbowego z których wynika, iż za rok 2007 skarżący w deklaracji podatkowej PIT36L wykazał dochód w wysokości około 15.049 zł zaś w złożonym za ten sam rok zeznaniu PIT-37 dochód 11.990 zł w roku 2006 skarżący w PIT 36L wykazał dochód 11.488 zł zaś w PIT-37 12.140 zł. Skarżący oświadczyli, iż zamieszkują w domu należącym do ich syna na zasadzie służebności mieszkania, a udokumentowane przez nich koszty eksploatacji wynoszą około 346 zł miesięcznie Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżących jest częściowo zasadny. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpili o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy H. i M. N. wskazali, iż wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego dochód miesięcznie zmyka się kwotą około 1.946 zł. Skarżący nie posiadają żadnego majątku ruchomego, nieruchomości ani oszczędności, zamieszkują na zasadzie służebności mieszkaniowej w domu będącym własnością ich syna i ponoszą z tego tytułu wydatki eksploatacyjne w kwocie około 346 zł miesięcznie. Z nadesłanego na wezwanie sądu zaświadczenia z urzędu skarbowego wynika, iż w roku 2007 poza ujawnionymi we wniosku o przyznanie prawa pomocy dochodami z tytułu świadczeń emerytalnych skarżący uzyskiwał także dochody z prowadzonej w formie spółki jawnej działalności gospodarczej, która odmiennie od twierdzeń zawartych we wniosku była dochodowa i przynosiła dochody rzędu około 1000 zł miesięcznie. Podobnie sytuacja przedstawiała się w roku 2006. Uwzględniając powyższe, treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz wysokość wpisu w sprawie niniejszej należało uznać, że skarżący nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i dlatego zasadnym jest przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 770 zł. Sąd nie przychylił się do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych mając na uwadze, iż obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie sądu miesięczny dochód w gospodarstwie domowym skarżących pozwala na częściowe pokrycie wpisu sądowego w przedmiotowej sprawie i poniesienie ewentualnych, mogących się pojawić w przyszłości kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. M.Ko.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło