I SA/Łd 409/13
PostanowienieWSA w Łodzi2013-04-25
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, osoba fizyczna, która wykazała trudną sytuację materialną, może zostać przyznana pomoc prawna w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. W przypadku skarżącej, której dochód po odliczeniu kosztów utrzymania mieszkania i wydatków na leki wynosi około 650 zł, a pozostały majątek (środki finansowe, samochód) został zajęty w postępowaniu egzekucyjnym, przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych (wpis od skargi wynosi 200 zł) jest uzasadnione.Stan faktyczny
Skarżąca D.K. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie określenia zobowiązania podatkowego. W ramach skargi wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca oświadczyła, że jej jedynym dochodem jest emerytura, a jej majątek został częściowo zajęty w postępowaniu egzekucyjnym. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawiła dodatkowe dokumenty potwierdzające jej trudną sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej D.K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 kwietnia 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – D. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
D.K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok. W skardze tej podatniczka wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W nadesłanym następnie, na wezwanie Sądu, urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) skarżąca oświadczyła, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jej jedynym źródłem utrzymania jest dochód z emerytury w wysokości 2.872 zł brutto. Jednocześnie skarżąca wskazała, że jest właścicielką mieszkania o powierzchni 48 m2. Nie posiada innego majątku. Miesięczne koszty utrzymania mieszkania, podstawowe opłaty oraz wydatki na zakup lekarstw wynoszą ok. 1.300 zł, na własne utrzymanie (zakup żywności, środków czystości itp.) pozostaje jej zatem kwota ok. 650 zł.
Ponadto w uzasadnieniu wniosku skarżąca przedstawiła okoliczności dotyczące dokonanych zajęć jej majątku (samochodu, oszczędności, zasądzonych kosztów sądowych itp.). Do wniosku skarżąca załączyła kopię decyzji o przyznaniu emerytury i dodatku pielęgnacyjnego, zeznania podatkowego PIT-37 za 2012 rok, wyciągi z rachunku bankowego oraz zaświadczenia o stanie jej zdrowia.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 11 kwietnia 2013 roku wezwano wnioskodawczynię do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do wskazania kwoty posiadanych oszczędności (z uwagi na brak wypełnienia rubryki nr 7.2.1. urzędowego formularza PPF), nadesłania wyciągów z posiadanych przez nią rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy oraz udokumentowania wskazanych we wniosku zajęć poszczególnych składników majątku, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W wykonaniu powyższego wezwania skarżąca wraz z pismem z dnia 22 kwietnia 2013 roku nadesłała wymagane dokumenty źródłowe dotyczące jej sytuacji majątkowej.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy jest zasadny.
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Osiąga dochód z tytułu emerytury, który łącznie z dodatkiem pielęgnacyjnym wynosi 3.075,50 zł brutto, z którego potrąceniu podlega kwota 718,04 zł. Skarżąca jest właścicielką mieszkania o powierzchni 48 m2. Miesięczne koszty utrzymania tego mieszkania, podstawowe opłaty oraz wydatki na zakup lekarstw wynoszą ok. 1.300 zł.
Z tego względu skarżącej na własne utrzymanie (zakup żywności, środków czystości itp.) pozostaje zatem kwota ok. 650 zł. Jednocześnie pozostały majątek skarżącej, w postaci środków finansowych i samochodu, został zajęty przez urząd skarbowy w związku z postępowaniem egzekucyjnym, co znajduje potwierdzenie w nadesłanych dokumentach źródłowych. Ponadto analiza nasłanych wyciągów z rachunku bankowego dowodzi, że skarżąca nie posiada obecnie żadnych oszczędności.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, w tym zwłaszcza kwotę wolnych środków skarżącej i kwotę wpisu od skargi (200 zł), Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca wykazała dostatecznie jedynie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło