I SA/Łd 424/10

Dnia 9 lipca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2010 roku przy udziale sprawy ze skargi Z. G.-K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku obrotowym za rok 1995 uchyla zaskarżoną decyzję. Z. G.-K. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...], nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku obrotowym za 1995 r. Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 121/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. zawiesił postępowanie sądowe w sprawie wszczętej wskazaną powyżej skargą, z uwagi na toczące się równolegle postępowanie, mające na celu zbadanie zgodności z prawem decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. określającej Z. G.-K. zaległość w podatku obrotowym za 1995 r., z której wynikają należności stanowiące przedmiot przyznania ulgi płatniczej. Wyrokiem z dnia 16 października 2009 r., sygn. akt 1359/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...], określającą Z. G.-K. zaległość w podatku obrotowym za 1995 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał m.in., że bieg terminu przedawnienia przedmiotowego zobowiązania został przerwany w dniu 6 kwietnia 2001 r. w wyniku skutecznego zastosowania środka egzekucyjnego (zajęcie rachunku bankowego Z. G.-K.) i zaczął biec na nowo od dnia 7 kwietnia 2001 r., upływając 7 kwietnia 2006 r. Wobec powyższego, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...], nr [...] uchylił decyzję organu pierwsze instancji w przedmiocie określenia Z. G.-K. zaległości w podatku obrotowym za 1995 r. i umorzył postępowanie w sprawie stwierdzając, że przedmiotowe zobowiązanie wygasło wskutek przedawnienia w dniu 7 kwietnia 2006 r. Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2010 r., sygn. akt I SA/Łd 121/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. podjął zawieszone postępowanie w przedmiocie odmowy umorzenia Z. G.-K. zaległości w podatku obrotowym za 1995 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Taka sytuacja występuje w niniejszej sprawie, zaskarżona decyzja podlega uchyleniu niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze. Narusza ona bowiem przepisy postępowania w stopniu, w którym owo naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W szczególności, na obecnym etapie postępowania, zaskarżona decyzja narusza treść art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. Stosownie do przywołanego przepisu, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W tym miejscu wskazać należy, że umorzenie - podobnie jak przedawnienie - stanowi nieefektywny sposób wygaśnięcia zobowiązań podatkowych. Oznacza ono, że organ podatkowy może zrezygnować z wierzytelności podatkowej w zakresie i na zasadach określonych przez prawo. Umorzenie zaległości podatkowych przypomina w pewnym stopniu zwolnienie z długu w zobowiązaniach cywilnoprawnych, gdyż w obu wypadkach następuje wygaśnięcie zobowiązania bez zaspokojenia wierzyciela. Z powyższego wynika, że istnienie zobowiązania podatkowego jest warunkiem sine qua non dla bytu postępowania w przedmiocie wniosku o umorzenie tego zobowiązania, bowiem brak zobowiązania implikuje jednoczesny brak przedmiotu przy orzekaniu o sposobie jego wygaśnięcia. Przenosząc rozważania ogólne na grunt niniejszej sprawy wskazać trzeba, że na skutek ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...], nr [...], z obrotu prawnego wyeliminowana została decyzja określająca Z. G.-K. zaległości w podatku obrotowym za 1995 r. oraz umorzono postępowanie w sprawie wymiaru tego podatku z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Tym samym stwierdzić należy, że wobec braku decyzji wymiarowej, bezprzedmiotowe stało się orzekanie w przedmiocie odmowy umorzenia Z. G.-K. zaległości w podatku obrotowym za 1995 r. i decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...], nr [...] nie mogła ostać się w obrocie prawnym. Rozpoznając ponownie sprawę organ uwzględni przedstawioną w niniejszym wyroku jej ocenę prawną. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. M.D.