I SA/Łd 439/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: Referent-stażysta Jakub Zegarlicki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] Znak sprawy: [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w podatku od towarów i usług za miesiące I - VI 2010 r. wraz z odsetkami za zwłokę oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. w sprawie solidarnej odpowiedzialności H. G. za zaległości podatkowe Spółki Transportowo-Handlowej A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w W. z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2010 r. w łącznej wysokości 34.959 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 20.320 zł. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania przed organem pierwszej instancji, przywołał przepisy prawne stanowiące podstawę prawną decyzji, tj. art. 108 § 1 i art. 116 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., powoływanej dalej w skrócie: "O.p."). Wyjaśnił, że przesłanki pozytywne odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe spółki są następujące: 1) nieskuteczna w całości lub w części egzekucja z majątku spółki, 2) wykazanie że zaległości dotyczą zobowiązań, których terminy płatności upłynęły w czasie pełnienia przez daną osobę funkcji członka zarządu. Negatywne przesłanki odpowiedzialności członka zarządu są następujące: 1) wykazanie, że we właściwym czasie podmioty te zgłosiły wniosek o ogłoszenie upadłości lub o wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie tych postępowań nastąpiło bez winy tych osób, 2) wskazanie przez członków zarządu mienia spółki, z którego egzekucja jest możliwa. Organ podatkowy wyjaśnił, że zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2010 r. powstały ponieważ Spółka A zalegała z płatnościami wobec swojego kontrahenta, w następstwie czego ów kontrahent skorzystał z tzw. ulgi za złe długi. Terminy płatności zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2010 r. powstały w okresie, w którym skarżący pełnił funkcję członka zarządu. Organy podatkowe ustaliły, że skarżący został powołany do zarządu w dniu uchwałą zgromadzenia wspólników w dniu 28 maja 1999 r. Skarżący pełnił funkcję członka zarządu do dnia 6 września 2010 r. Z protokołu nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników wynika, że w tym dniu skarżący został odwołany z funkcji członka zarządu i powołany do rady nadzorczej. Organy podatkowe obu instancji oceniły, że egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna. W dniu 30 marca 2012 r. organ pierwszej instancji wystawił tytuły wykonawcze dotyczące przedmiotowych zaległości podatkowych. W toku postępowania egzekucyjnego organ podatkowy powziął wiedzę, że egzekucję wobec spółki prowadzi siedmiu komorników sądowych. Wobec zbiegu egzekucji organ podatkowy w dniu 30 kwietnia 2014 r. przekazał prowadzenie postępowania Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym w T. – M. G.. Postanowieniem z dnia [...] r. wymieniony komornik umorzył postępowanie egzekucyjne. Zdaniem organów podatkowych strona skarżąca nie złożyła we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości i nie wykazała, że niezgłoszenie tego wniosku było niezawinione. Organ odwoławczy wskazał, że w 2010 r. spółka A nie regulowała swoich wymagalnych zobowiązań z tytułu umów leasingu wobec Spółki z o.o. B w wysokości 193.867,03 zł (brutto). Organ podkreślił, że miało to miejsce w czasie gdy skarżący był członkiem zarządu spółki i gdyby wówczas spółka zapłaciła należności wynikające z faktur nie doszłoby do powstania zaległości podatkowych, których dotyczy zaskarżona decyzja. W ocenie organów podatkowych skarżący nie wskazał również mienia spółki z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych. Organ odwoławczy wskazał, że powyższa ocena została oparta na informacjach uzyskanych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, ze Starostwa Powiatowego w W. oraz postanowienia komornika sądowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Wyjaśnił, że spółka nie prowadzi działalności gospodarczej a adres siedziby jest nieaktualny. Ustalił, że spółka sprzedała nieruchomość stanowiącą jej siedzibę skarżącemu, który następnie sprzedał ją Spółce jawnej C. H. G., reprezentowany przez radcę prawnego wniósł skargę na wymienioną na wstępie decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. żądając jej uchylenia i morzenia postępowania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzucił naruszenie: 1) art. 70 § 4 w zw. z art. 70 § 1 O.p. poprzez błędne przyjęcie, że zastosowanie środka egzekucyjnego wobec spółki spowodowało przerwanie biegu terminu przedawnienia wobec skarżącego, 2) art. 191 O.p., poprzez brak prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, 3) art. 11 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, poprzez błędne przyjęcie, że w okresie od stycznia do września 2010 r. istniały podstawy do uznania że Sp. z o.o. A była niewypłacalna, 4) art. 116 § 1 ust. 1 lit. b) O.p. poprzez, nieznajdujące uzasadnienia w stanie faktycznym, przyjęcie, że niezłożenie przez skarżącego wniosku o upadłość spółki w okresie od stycznia do września 2010 r. nastąpiło z winy skarżącego; 5) art. 116 § 1 ust. 2 O.p. poprzez niezgodne z prawdą twierdzenie, że skarżący nie wskazywał mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy drugiej instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumenty przestawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. W ocenie sądu organy odwoławczy nie naruszył art. 70 § 4 w zw. z art. 70 § 1 O.p. Prawidłowo ocenił, że nie doszło do przedawnienia zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca 2010 r. Do zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług zastosowanie ma pięcioletni termin przedawnienia określony w art. 70 § 1 O.p. liczony od końca roku w którym przypadał termin płatności danego zobowiązania. Oznacza to, że co do zasady zobowiązania objęte zaskarżoną decyzją przedawniają się z końcem 2015 r. W rozpoznawanej sprawie organ podatkowy trafnie podniósł, że bieg terminu przedawnienia został przerwany, stosownie do art. 70 § 4 O.p. na skutek zastosowania środka egzekucyjnego. Zgodnie z przywołanym przepisem bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. W dniu 14 maja 2013 r. organ egzekucyjny skierował do Spółki z o.o. D zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność (spółki A) z tytułu czynszu za dzierżawę samochodu ciężarowego. Zawiadomienie o dokonaniu tej czynności zostało doręczone podatnikowi czyli Spółce A w sposób zastępczy. Nie ma racji strona skarżąca twierdząc, że podatnikiem którego należało, w myśl art. 70 § 4 O.p. zawiadomić o zastosowaniu środka egzekucyjnego jest skarżący. Zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań podatku od towarów i usług za okres od stycznia do czerwca 2010 r. to zaległości Spółki A i to ta spółka jest podatnikiem zobowiązanym do ich uregulowania. Skarżący zaś jest osobą trzecią, która na podstawie art. 116 O.p. odpowiada solidarnie ze spółką za te długi. Skoro osoba trzecia, na którą przenoszona jest odpowiedzialność podatkowa, jest podmiotem odrębnym od podatnika i nie została wymieniona w art. 70 § 4 O.p., to fakt nie zawiadomienia jej o środkach egzekucyjnych stosowanych wobec podatnika nie ma wpływu na skuteczność przerwania biegu terminu przedawnienia. Już tylko na marginesie należy zauważyć, że skarżący wiedział o dokonanej czynności egzekucyjnej o czym świadczy pismo spółki D z dnia 7 czerwca 2013 r. skierowane do Urzędu Skarbowego w W., zawierające informację, że Spółka D nie posiada żadnych zobowiązań wobec Spółki A oprócz należności z tytułu czynszu za dzierżawę samochodu. Pismo to podpisał H. G. (karta 123 akt podatkowych). Wobec skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. prawidłowo ocenił, że termin ten, po zastosowaniu ww. środka egzekucyjnego biegnie od początku i upływa nie wcześniej niż z dniem 15 maja 2018 r. Zatem decyzje organów podatkowych obu instancji dotyczące odpowiedzialności skarżącego jako osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe spółki, zostały wydane przed upływem terminu przedawnienia. Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych zgodnie z których spełnione zostały przesłanki umożliwiające organom podatkowym orzeczenie o odpowiedzialności skarżącego jako byłego członka zarządu Spółki A za zobowiązania tej spółki. Równocześnie nie wystąpiła żadna z okoliczności nazwana w zaskarżonej decyzji przesłanką negatywną, która pozwalałaby skarżącemu uwolnić się od odpowiedzialności za długi podatkowe spółki. Jest oczywiste, że postępowanie egzekucyjne wobec Spółki A okazało się bezskuteczne. Świadczy o tym przede wszystkim postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w T. z dnia [...] r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z uwagi na jego bezskuteczność (karta 135 akt). W aktach sprawy znajduje się również m.in. zaświadczenie Starostwa Powiatowego w W. z dnia 3 października 2012 r. z którego wynika, że Spółka A nie figuruje w ewidencji gruntów i budynków jako właściciel bądź wieczysty użytkownik nieruchomości. Spółka nie figuruje również Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, zatem nie jest właścicielem żadnego pojazdu. O braku majątku spółki, a tym samym o bezskuteczności egzekucji świadczą również pisma m.in. z A BANKU , B BANKU i C BANKU zawierające informację o braku środków na rachunkach bankowych i zbiegu egzekucji. Egzekucję wobec spółki prowadziło siedmiu komorników sądowych. W ocenie sądu nie doszło do naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.) w zakresie przesłanek egzoneracyjnych. Organy podatkowe ustaliły, że Spółka A nie występowała do sądu z wnioskiem o ogłoszenie upadłości. Skarżący nie wykazał, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiło bez jego winy - art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) O.p. W ocenie sądu organy podatkowe prawidłowo oceniły, że w 2010 r. wystąpiły przesłanki do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, ponieważ w tym czasie spółka była niewypłacalna w rozumieniu art. 11 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jednolity Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1361). Zgodnie z art. 11 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym w roku 2010 dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Nie budzi wątpliwości, że w okresie od stycznia do czerwca 2010 r. Spółka A nie wykonywała (i nie wykonała ich później) swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych wobec Spółki z o.o. B w wysokości 193.867 zł, co spowodowało, że wymieniony kontrahent w marcu 2012 r. skorzystał z tzw. ulgi za złe długi. Nawet jeśli przyjąć, że pełniąc obowiązki członka zarządu w roku 2010 skarżący nie wiedział o zaległościach z tytułu podatku od nieruchomości, podatku od środków transportowych, czy też należnościach na rzecz FRON, wyszczególnionych na str. 12 zaskarżonej decyzji, to wiedział a w każdym razie powinien był wiedzieć, że spółka którą współzarządza nie reguluje przez dłuższy czas swoich długów wobec leasigodawcy. Skarżący nie przedstawił żadnych wyjaśnień i argumentów mających wykazać, że nie ponosi winy za niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości mimo istnienia ww. wymagalnych zobowiązań uzasadniających złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Wbrew zarzutom skargi skarżący nie wskazał również majątku spółki z którego, zgodnie z art. 116 § 1 pkt 2 O.p. egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Zaistniała w toku postępowania kwestia istnienia takiego majątku w postaci kolektora słonecznego, płotu i kotła została przez organy podatkowe wyjaśniona. Na istnienie ww. składników majątkowych Spółki A powołał się Z. G. (pełniący funkcję prezesa spółki) w piśmie z dnia 23 listopada 2015 r. Istnieniu tych składników zaprzeczył skarżący, który aktualnie pełni funkcję likwidatora spółki A wyjaśniając w trakcie przesłuchania (protokół z dnia 29 grudnia 2015 r.), że wymienione składniki majątkowe stanowiły integralną część nieruchomości, którą nabył od Spółki A. W skardze pełnomocnik strony zarzuca i podnosi, że o istnieniu majątku spółki z którego egzekucja jest możliwa świadczą wyjaśnia skarżącego z dnia 11 maja 2015 r. wraz z listą środków trwałych rachunkiem zysków i strat oraz bilansem sporządzonych 31 stycznia 2012 r. W ocenie sądu powyższe argumenty nie zasługują na uwzględnienie, ponieważ aby uwolnić się od odpowiedzialności członek zarządu winien wskazać mienie spółki aktualnie istniejące o wartości rynkowej pozwalającej zaspokoić zaległości podatkowe w znacznej części. Tymczasem skarżący wskazuje na środki trwałe według stanu na koniec 2011 r. O tym że są to dane nieaktualne świadczy fakt, że bilansie na koniec roku 2010 i na koniec roku 2011 wykazano środki transportu o wartości około 90 tysięcy, podczas gdy ze wskazanego wyżej zaświadczenia wynika, że spółka nie figuruje aktualnie w bazie CEPIK jak właściciel pojazdów. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) sąd oddalił skargę. mko