I SA/Łd 475/13

WyrokWSA w Łodzi2013-07-23

Skład orzekający: Joanna Grzegorczyk – Drozda, Joanna Tarno, Ewa Cisowska – Sakrajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może opierać wymiar podatku od nieruchomości na danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, mimo że podatnik kwestionuje ich zgodność ze stanem faktycznym gruntu?
Ratio decidendi
Podstawę wymiaru podatku od nieruchomości stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, które mają walor dokumentu urzędowego i domniemanie prawdziwości. Organ podatkowy nie jest uprawniony do zmiany tych danych, nawet jeśli podatnik kwestionuje ich zgodność ze stanem faktycznym. W przypadku rozbieżności podatnik powinien podjąć działania zmierzające do zmiany zapisów ewidencji w postępowaniu przed organem ewidencyjnym, a nie w postępowaniu podatkowym.
Stan faktyczny
Właściciele współwłasności nieruchomości w P. zaskarżyli decyzję ustalającą wysokość podatku od nieruchomości za 2009 r. od działek oznaczonych nr 34/1 i 34/37 oraz umorzenie postępowania w sprawie działki nr 34/38. Organ podatkowy wymierzył podatek od gruntów sklasyfikowanych w ewidencji jako tereny mieszkaniowe, a umorzył postępowanie wobec działki zajętej pod chodnik. Podatnicy kwestionowali klasyfikację gruntów i wskazywali na ich faktyczny stan jako gruntów rolnych zadrzewionych i zakrzewionych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk – Drozda Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Tarno Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda (spr.) Protokolant: Szymon Chrostek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2013 r. sprawy ze skargi I. S. przy udziale D. S. i K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. oraz umorzenie wszczętego postępowania podatkowego w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r. oddala skargę. Decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [....]r.: po 1) ustalającą wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009r. w kwocie 678,00 zł (w tym podatek rolny 0,00 zł, podatek od nieruchomości 678,00 zł) z nieruchomości położonych w P. przy ul. A 4 (działka nr 34/1), przy ul. B 6 (działka nr 34/6), oraz przy ul. C 197 – ul. A 2 (działka nr 34/37); po 2) umarzającą postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości za 2009r. z działki nr 34/38 położonej w P. na wysokości posesji przy ul. C 197. W uzasadnieniu tej decyzji organ drugiej instancji podniósł, że w decyzji z dnia [...]r. organ pierwszej instancji dokonał wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009r. w kwocie 678,00 zł od działek położonych w P. oznaczonych nr 34/1, 34/6 i 34/37, obręb 13, stanowiących współwłasność I. S., D. S. i K. S. oraz umorzył postępowanie w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości od działki oznaczonej nr 34/38. Przedmiot opodatkowania stanowiły: podatkiem rolnym – użytki rolne o powierzchni 0,1274 ha, sklasyfikowane odpowiednio: RV, RVI i PsV, zwolnione od podatku rolnego na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym; podatkiem od nieruchomości zaś – grunty pozostałe o powierzchni 1.833,00 m2, opodatkowane według stawki 0,37 zł, podatek 678,00 zł. Organ pierwszej instancji podał, że współwłaściciele nieruchomości nie przedłożyli informacji w sprawie podatku od nieruchomości i podatku rolnego, w których ujawnione zostałyby wszystkie dane niezbędne do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Ustalając wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2009r. organ pierwszej instancji opierał się na ustaleniach faktycznych, które znajdują odzwierciedlenie w protokole oględzin. Podczas oględzin ustalono, iż na działce nr 34/37 wzniesiony został budynek mieszkalny typu bliźniak. Budowa została doprowadzona do pewnego etapu i przerwana. Otoczenie budynku nie wskazuje, by prace budowlane były kontynuowane. Z kolei na działce nr 34/1 znajdują się pozostałości (nierozebrane mury w stanie ruiny) po budynku drewniano – murowanym, w ścianach znaczne braki stolarki okiennej, część otworów okiennych zasłonięta deskami; więźba dachowa i dach załamane, zapadnięte do środka. Teren w bezpośrednim sąsiedztwie zaniedbany, porośnięty drzewami samosiejkami. Opis ten jest spójny z wyjaśnieniami podatników, którzy wskazali, że budowa na działce nr 34/37 budynku o przeznaczeniu mieszkalno – gospodarczym została rozpoczęta w 1991r. i po dwóch latach przerwana z powodów finansowych. Na działce nr 34/1 pozostały natomiast kontury dawnych zabudowań po byłym gospodarstwie rolnym, które nie zostały usunięte (rozebrane) z gruntu i nie mogą być użytkowane z uwagi na zawalenie się stropów i dachu. W ustalonym stanie faktycznym, w odniesieniu do budynku budowanego na działce nr 34/37 nie została spełniona żadna z przesłanek wymienionych w art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, od których uzależnione jest powstanie obowiązku podatkowego od nowych budynków (nie została zakończona budowa, nie rozpoczęto również użytkowania budynku lub jego części). Przedmiotem opodatkowania nie mogą być również znajdujące się na działce nr 34/1 pozostałości w stanie ruiny po dawnych zabudowaniach. Na skutek załamania (zapadnięcia do środka) więźby dachowej i dachu nie spełniają one cech budynku, którego definicję dla celów podatkowych zawiera art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Podatek od nieruchomości wymierzony został od gruntów działki nr 34/1 (położonej przy ul. A 4) oraz działki nr 34/37 (położonej przy ul. C 197 – ul. A 2). Do podstawy opodatkowania przyjęta została powierzchnia odpowiadająca powierzchni tychże działek, tj. 1.833 m2. Umorzenie postępowania w sprawie opodatkowania działki nr 34/38 wynika z faktu zajęcia tejże działki pod pas drogi publicznej (chodnik dla pieszych). Okoliczność ta była wskazywana przez podatników, a ponadto podlegała badaniu w postępowaniu wyjaśniającym (notatka służbowa z dnia 25 czerwca 2009r., protokół z oględzin, wydruk ortomapy). Umorzenie postępowania jest wynikiem ustawowego wyłączenia z opodatkowania podatkiem od nieruchomości, uregulowanego w art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W odwołaniu od tej decyzji I. S., D. S. i K. S. zaskarżyli ją w zakresie dotyczącym opodatkowania działki nr 34/1 przy ul. A 4 oraz działki nr 34/37 przy ul. C 197 – ul. A 2 oraz wnieśli o umorzenie postępowania w sprawie opodatkowania gruntów tychże działek o pow. 1.833,00 m2. Podatnicy wskazali, że sprawa była już raz rozpatrywana przez Prezydenta Miasta [...], który postanowieniem z dnia [...]r. zwrócił im wpłaconą kwotę podatku za 2009r., gdyż Kolegium Odwoławcze uchyliło poprzednią decyzję z dnia [...]r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2009r. W piśmie z dnia 17 stycznia 2013r. organ pierwszej instancji wyjaśnił, iż postanowienie z dnia [...]r. nie zawierało rozstrzygnięcia w kwestii obowiązku podatkowego za 2009r. Dokonany zwrot nadpłaty dotyczył kwoty 175,00 zł, stanowiącej równowartość I raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009r., które wynikało z uchylonej przez Kolegium Odwoławcze decyzji wymiarowej. Organ podatkowy był zobligowany do zwrotu kwoty nadpłaty, gdyż nowa decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została wówczas wydana. Stwierdzenie podatników, iż "wyjaśnili stan faktyczny sprawy" zapewne ma odnosić się do korespondencji, której istota sprowadzała się do kwestionowania oznaczeń użytków gruntowych działek, dla których w wyniku dokonanej w 2004r. weryfikacji wprowadzono oznaczenie o symbolu "B" – tereny mieszkaniowe. W poprzednim odwołaniu podatnicy podnosili, iż grunty o powierzchni 1.884,00 m2 są gruntami zakrzaczonymi, a działka oznaczona nr 34/38 o powierzchni 51 m2 wchodzi w skład pasa drogowego i jest zajęta pod chodnik dla pieszych. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu zebrano dowody dotyczące urządzenia w obszarze działki nr 34/38 chodnika dla pieszych. Z uzyskanych informacji od Kierownika Miejskiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej (notatka służbowa z dnia 25 czerwca 2009r.) wynika, że działka ta w istocie jest zajęta na chodnik dla pieszych. Północna strona ul. C w rejonie S. ma urządzony chodnik, który nie przylega do samej jezdni. Wytyczenie działki leżało w gestii Referatu Geodezji, Kartografii i Katastru. Usytuowanie chodnika można udokumentować wydrukiem z ortomapy z 2008r. i oględzinami dokonanymi w terenie, z których sporządzono protokół. Sprawa oznaczenia użytków działki nr 34/38 była przedmiotem rozpoznania w postępowaniu prowadzonym przez właściwe organy w trybie nadzwyczajnym. Na podatnikach nie ciąży obowiązek podatkowy od "nieruchomości budynkowych" usytuowanych na gruntach, które określili jako "grunty rolne zabudowane". Informacje o stanie zabudowań zostały przedstawione przez podatników w piśmie z dnia 30 października 2009r. i zweryfikowane podczas oględzin. Strony postępowania nie dostarczyły rzetelnych informacji w sprawie podatku rolnego i podatku od nieruchomości, na podstawie których możliwe by było dokonanie oceny przedmiotów opodatkowania. W składanych dwukrotnie, po wszczęciu postępowania, informacjach w sprawie podatku rolnego wykazywane były nieaktualne oznaczenia użytków gruntowych. Z kolei w informacjach w sprawie podatku od nieruchomości z 2004r. zgłaszana powierzchnia gruntów wynosiła 1.884 m2, a zatem obejmowała obszar działki nr 34/38. Przy naliczaniu podatku od nieruchomości organ pominął powierzchnię tejże działki (z uwagi na wyłączenie z opodatkowania podatkiem od nieruchomości) i przyjął do opodatkowania obszar 1.833 m2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło dalej, że rozpatrując ponownie sprawę organ pierwszej instancji uzyskał z Miejskiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w P. informacje dotyczące oznaczeń gruntów działki nr 34/38, które potwierdziły, iż w istocie jest ona zajęta na chodnik dla pieszych przy ul. C w rejonie S. (notatka służbowa z dnia 25 czerwca 2009r.). Z notatki wynika, iż sprawa dotycząca pozostawienia oznaczenia "B" dla działki zajętej na chodnik dla pieszych (zamiast oznaczenia "dr") była przedmiotem rozpoznawania w trybie stwierdzenia nieważności. Organ pierwszej instancji odmówił stwierdzenia nieważności uznając, iż nie stanowi to rażącego naruszenia prawa. Po zaskarżeniu decyzji sprawa ponownie trafiła do organu pierwszej instancji. W trakcie prowadzonego postępowania organ podatkowy wzywał podatników do złożenia wyjaśnień w zakresie rozbieżności pomiędzy danymi wykazanymi w złożonych informacjach, a sposobem oznaczenia użytków gruntowych w ewidencji gruntów (wezwania z dnia 4 sierpnia i 16 października 2009r.). Odpowiadając na wezwanie z dnia 16 października 2009r. podatnicy wyjaśnili (pismo z dnia 30 października 2009r.), iż nie złożyli informacji w sprawie podatku od nieruchomości na 2009r., gdyż nie posiadają zabudowań, które można byłoby użytkować. Wskazali też, iż w 1991r. otrzymali w formie darowizny część gruntów rolnych wraz z działką siedliskową, "odjętych" z gospodarstwa rolnego A.S. (była ona właścicielką gospodarstwa rolnego o powierzchni 4 ha). Działka nr 34/1 była zabudowana budynkiem mieszkalno – gospodarczym (drewniano – murowanym), wyłączonym z użytkowania ze względu na zły stan techniczny – zawalony strop i dach (budynek przeznaczony do rozbiórki). Obecnie istnieją "kontury" tego budynku, które nie zostały usunięte (rozebrane). Na działce nr 34/37 rozpoczęto natomiast w 1991r. budowę obiektów mieszkalno – gospodarczych. Po dwóch latach budowa została przerwana z powodów finansowych i nie została wznowiona. W dniu 12 maja 2010r. przeprowadzone zostały oględziny nieruchomości, celem weryfikacji złożonego przez strony oświadczenia o stanie technicznym budynków. Jak wynika z protokołu, w czasie oględzin ustalono, iż na działce nr 34/37 przy ul. C 197 – ul. A 2, wzniesiony jest budynek mieszkalny typu bliźniak, w stanie surowym otwartym (mury, otwory drzwiowe i okienne bez stolarki). Budowa została doprowadzona do pewnego etapu i przerwana. Otoczenie budynku nie wskazuje, by prace były kontynuowane. Na działce nr 34/1 przy ul. A 4 znajdują się pozostałości (nierozebrane mury w stanie ruiny) po budynku drewniano – murowanym. W ścianach znaczne braki stolarki okiennej; cześć otworów okiennych zasłonięta deskami; więźba dachowa i dach załamane, zapadnięte do środka. Teren w bezpośrednim sąsiedztwie zaniedbany, porośnięty drzewami samosiejkami. Na działce nr 34/38, położonej od strony ul. C (po zewnętrznej stronie ogrodzenia), znajduje się chodnik dla pieszych o szerokości 4 płyt betonowych. Dalej, w kierunku jezdni znajduje się pas zieleni z rowem odwadniającym i pobocze (usytuowanie chodnika obrazuje wydruk ortomapy, stanowiący załącznik do protokołu oględzin). Działka nr 34/6 przy ul. B 6 jest nieogrodzona i niezabudowana. Nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że podatnicy nie złożyli informacji w sprawie podatku od nieruchomości na 2009r., gdyż jak wskazali w oświadczeniu z dnia 16 sierpnia 2009r. oraz w piśmie z dnia 30 października 2009r., nie posiadają zabudowań, które można byłoby użytkować. W informacjach z dnia 30 sierpnia 2004r. w sprawie podatku od nieruchomości współwłaściciele nieruchomości wykazali grunty pozostałe o powierzchni 1.884 m2. Z kolei w informacjach w sprawie podatku rolnego (IR-1) na 2009r., złożonych w dniu 10 lipca 2009r. wykazane zostały grunty działki nr 34/6 o powierzchni 0,1274 ha jako użytki zielone klasy V i VI oraz grunty działek nr 34/38 o powierzchni 0,0051 ha (chodnik ul. C), nr 34/37 o powierzchni 0,0972 ha i nr 34/1 o powierzchni 0,0861 ha jako grunty zadrzewione i zakrzewione położone na UR. W kolejnych informacjach z dnia 16 sierpnia 2009r. w sprawie podatku rolnego na 2009r., współwłaściciele wykazali grunty o ogólnej powierzchni 0,3107 ha, tj. grunty działek nr: 34/1, 34/6 i 34/37 jako grunty orne klasy V i VI, użytki zielone PsV oraz grunty rolne zabudowane o powierzchni 0,0351 ha (część działki nr 34/1). Wykazane przez podatników dane dotyczące użytków rolnych są nieaktualne i nie znajdują potwierdzenia w danych ewidencji gruntów według stanu na 2009r. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów, według stanu na dzień 24 kwietnia 2009r. I. S., D. S. i K. S. są współwłaścicielami działek (udział 1/3), położonych w obrębie 13 m. P. o całkowitej powierzchni 0,3158 ha, tj.: nr 34/1, położonej przy ul. A 4, o powierzchni 0,0861 ha, oznaczonej symbolem B, nr 34/6, położonej przy ul. B 6, o powierzchni 0,1274 ha, w tym oznaczonej RV – 0,0063 ha, RVI – 0,1117 ha, PsV – 0,0094 ha, nr 34/37, położonej przy ul. C 197 i ul. A 2, o powierzchni 0,0972 ha, oznaczonej symbolem B, nr 34/38, położonej przy ul. C, o pow. 0,0051 ha, oznaczonej symbolem B. Takie oznaczenie gruntów i ich powierzchnie potwierdza też znajdujący się w aktach sprawy wypis z rejestru gruntów według stanu na dzień 10 grudnia 2012r., co wskazuje, iż nie nastąpiły żadne zmiany. Zgodnie z powyższymi danymi, zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. grunty działek nr 34/1 i nr 34/37 o łącznej powierzchni 1.833,00 m2 opodatkowane zostały podatkiem od nieruchomości według stawki 0,37 zł/m2 określonej dla gruntów pozostałych, gdyż zgodnie z wypisem z rejestru gruntów oznaczone zostały symbolem B – tereny mieszkaniowe. Wskazując na treść art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010r. nr 193, poz. 1287 z późn. zm.), organ drugiej instancji podniósł, że klasyfikacja gruntu uwidoczniona w ewidencji gruntów prowadzonej przez starostę, ma decydujące znaczenie dla obciążenia podatnika właściwym podatkiem (rolnym, leśnym lub od nieruchomości). Dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w przepisie art. 194 O.p., stanowią zatem dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Przyjęta dla wskazanych wyżej gruntów stawka podatku od nieruchomości wynosząca 0,37 zł/m2 określona została w § 1 ust. 3 pkt 3 uchwały nr XXX/512/08 Rady Miasta P. z dnia 26 listopada 2008r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz.Urz.Woj. [...] nr 378, poz. 3657). Od użytków rolnych działki nr 34/6 o powierzchni 0,1274 ha nie wymierzono podatku rolnego, ponieważ są to użytki rolne klasy V i VI, które są zwolnione od podatku na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym. Za zasadne organ drugiej instancji uznał umorzenie postępowania podatkowego w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego za 2009r. od gruntów działki nr 34/38 o powierzchni 51 m2, położonej w P. na wysokości posesji przy ul. C 197 wskazując, iż w trakcie postępowania ustalono, że grunty tej działki, choć nie zostały oznaczone symbolem "dr", to faktycznie są zajęte pod pas drogowy, a dokładniej – pod chodnik dla pieszych usytuowany w północnej części ul. C w rejonie S., który nie przylega do samej jezdni (notatka służbowa z dnia 25 czerwca 2009r. oraz protokół oględzin z dnia z dnia 12 maja 2010r. z załączonym wydrukiem ortomapy). Nie znajdując podstaw do umorzenia postępowania w przedmiocie opodatkowania gruntów działek nr 34/1 o powierzchni 861 m2 i nr 34/37 o powierzchni 972 m2, czego domagają się skarżący w odwołaniu, organ drugiej instancji stwierdził, że grunty tych działek w 2009r. oznaczone były symbolem "B" obejmującym tereny mieszkaniowe (i tak też były oznaczone według stanu ewidencji na dzień 10 grudnia 2012r.), a zatem podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zwrotu pierwotnie wymierzonego podatku za 2009r. od tych gruntów dokonano nie z tego względu, że nie podlegają one opodatkowaniu, ale z powodu uchylenia przez Kolegium wcześniejszej decyzji wymiarowej organu pierwszej instancji z dnia [...]r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Kwestia zwrotu kwoty 175,00 zł, tj. I raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009r. wynikającej z uchylonej decyzji z dnia 23 lutego 2009r., została wyjaśniona przez organ I instancji w piśmie z dnia 17 stycznia 2013r. Znajdujące się na działkach nr 34/37 i nr 34/1 "naniesienia budowlane" nie stanowiły w 2009r. przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Wzniesiony na działce nr 34/37 budynek mieszkalny jest w stanie surowym otwartym (otwory drzwiowe i okienne bez stolarki). Do maja 2010r., co ustalono w trakcie oględzin, budowa nie została zakończona. Wobec powyższego w stosunku do tego budynku nie powstał obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Podatku od nieruchomości nie wymierzono także od znajdujących się na działce nr 34/1 "pozostałości" po budynku drewniano – murowanym. W trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 12 maja 2010 r., stwierdzono, że są to ruiny z zapadniętą więźbą dachową i dachem, a zatem nie wypełniają definicji budynku zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zgodnie z którą budynek to obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. W skardze na powyższą decyzję I. S. podniósł, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie rozpatrzyło sprawy wnikliwie odnośnie działki nr 34/37, o powierzchni 0,0972 ha i nr 34/1 o powierzchni 0,0861 ha stanowiących grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych klasy V i VI, co zostało potwierdzone w podczas oględzin w dniu 12 maja 2010r. Lakonicznie też stwierdził, że orzecznictwo NSA nakazuje uwzględniać stan faktyczny gruntu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 ppsa, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ppsa, skarga zgodnie z art. 151 ppsa podlega oddaleniu. Wedle przepisu art. 134 § 1 ppsa. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ppsa). Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]r., Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, w sprawie nie doszło bowiem do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani prawa procesowego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. W analizowanej sprawie bezsporne jest, iż skarżący wraz z D. S. i K. S. są współwłaścicielami nieruchomości położonych w P. przy ul. A 4 (działka o nr 34/1), ul. B 6 (działka o nr 34/6), oraz ul. C 197 (działka o nr 34/37 i 34/38)/ul. A 2, w tym użytki rolne klasy RV,RVI i PsV zgodnie z ewidencją gruntów i budynków mają pow. 0,1274 ha, pozostałe grunty zaś mają łączną pow. 1.833,00 m2. Nie budzi też wątpliwości, iż część działki przy ul C 197 oznaczona nr 34/38 stanowi chodnik dla pieszych, zaś na działce oznaczonej 34/37 znajduje się rozpoczęta budowa budynku mieszkalnego typu bliźniak, która została przerwana i brak jest oznak wykonywania jakichkolwiek robót budowlanych. Z kolei na działce nr 34/1 znajdują się pozostałości (ruiny) dawnej zabudowy siedliskowej, tj. budynku drewniano-murowanego, w którym m.in. brak stolarki okiennej, część otworów zasłonięta jest deskami, więźba dachowa i dach załamane do środka, a teren wokół zaniedbany, porośnięty samosiejkami. W tym stanie faktycznym organy podatkowe – ustalając łączne zobowiązanie podatkowe – w stosunku do gruntów rolnych jako zwolnionych z uwagi na klasę gleby od podatku rolnego na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o podatku rolnym ustaliły zobowiązanie w tym podatku w wysokości 0 zł, w stosunku do gruntu zajętego faktycznie na chodnik (pas drogowy) umorzyły postępowanie podatkowe stosownie do treści art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, odstąpiły też stosownie do art. 1a ust. 1 pkt 1 i art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych od opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynków z uwagi bądź to na ich zły stan techniczny i nie spełnienie przesłanek budynku, bądź to z uwagi na okoliczność niezakończenia budowy, w stosunku zaś do gruntów oznaczonych nr 34/1 i 34/37 ustaliły zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości w wysokości wskazanej w zaskarżonej decyzji. Ta ostatnia okoliczność stanowi przedmiot sporu między stronami. Skarżący uważa bowiem, iż i ta powierzchnia gruntów nie powinna podlegać opodatkowaniu, a to dlatego, że są to grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych klasy V i VI, co zostało potwierdzone przez organ w toku oględzin nieruchomości; zaś okoliczność faktycznego stanu gruntów - zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego - powinna być brana pod uwagę, organy nie mogą się tylko i wyłącznie opierać na danych pochodzących z ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe – powołując się z kolei na treść art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne - uważają, iż podstawę wymiaru podatku stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, klasyfikacja gruntów uwidoczniona w ewidencji gruntów prowadzonej przez starostę mającej walor dokumentu urzędowego ma decydujące znaczenie dla obciążenia podatnika właściwym podatkiem (rolnym, leśnym czy od nieruchomości). W tej spornej kwestii rację należy przyznać stanowisku prezentowanemu przez Kolegium. Znajduje ono bowiem potwierdzenie zarówno w treści art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 2005r., Nr 240, poz. 2027 z późn. zm.), zwanej dalej Prawo geodezyjne, jak i w art. 7a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006r. Nr 121, póz. 844 ze zm.), zwanej dalej u.p.o.l. Stosownie do pierwszego z tych przepisów, podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków (ust. 1). Organy i jednostki organizacyjne realizujące zadania, o których mowa w ust. 1, współdziałają z organami Służby Geodezyjnej i Kartograficznej w zakresie utworzenia i sfinansowania systemu dostępu i wymiany danych między ewidencją gruntów i budynków a ewidencjami i rejestrami publicznymi prowadzonymi przez te organy i jednostki organizacyjne (ust. 2). Stosownie do drugiego z nich zaś, że dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego i podatku leśnego organy podatkowe prowadzą ewidencję podatkową nieruchomości w systemie informatycznym (ust. 1). Ewidencja podatkowa nieruchomości zawiera dane o podatnikach i przedmiotach opodatkowania, w szczególności wynikające z informacji i deklaracji składanych przez podatników na podstawie przepisów ustawy oraz przepisów o podatku rolnym i podatku leśnym, danych zawartych w księgach wieczystych, w ewidencji gruntów i budynków oraz innych ewidencjach i rejestrach, w tym prowadzonych przez organy administracji publicznej (ust. 2). Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, wedle którego ewidencja gruntów i budynków stanowi, oparty o stan faktyczny, środek dowodowy o szczególnej, silniejszej, mocy dowodowej, za pomocą którego należy udowodnić dany fakt w zakresie statusu prawnego nieruchomości. Dane zawarte w ewidencji mają – jak słusznie zauważył organ - walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Op., służy im domniemanie prawdziwości. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji (wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 marca 2006r., III SA/Wa 3501/05, LEX nr 201545). Prawidłowa klasyfikacja gruntów ujawniona w odpowiedniej ewidencji nie może być kwestionowana w postępowaniu w sprawie podatku od nieruchomości (wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2006r., II FSK 1522/05, LEX nr 317357). Przepis art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego nie wymaga dalszej wykładni stanowiąc wprost o tym, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m.in. podstawę wymiaru podatku. Przez podstawę wymiaru podatku należy rozumieć zarówno określenie przedmiotu opodatkowania, zaliczenie do właściwej stawki podatkowej, jaki i objęcie określonych gruntów zwolnieniem od opodatkowania (wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2008r., II FSK 372/07, LEX nr 490966 czy wyrok NSA z dnia 3 marca 2005r., FSK 912/04, LEX nr 164493). Przepis art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego ma charakter szczególny i określa zamknięty zakres rodzajów działalności organów administracji, dla których decydujące znaczenie mają zapisy w ewidencji gruntów (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 marca 2007r., II SA/Gd 297/06, LEX nr 334273). Wobec kategorycznej normy przepisu art. 21 Prawa geodezyjnego nie do zaakceptowania jest stanowisko, iż za podstawę wymiaru podatku od nieruchomości mogą posłużyć nie tylko dane z ewidencji gruntów i budynków, lecz również inne dane (w tym decyzje) będące w posiadaniu innych organów i jednostek organizacyjnych, w tym określone w decyzji starosty zmieniającej dotychczasowe oznaczenie gruntów i wprowadzającej dokonaną zmianę do operatu ewidencyjnego. Decyzja ta mogła stanowić wyłącznie podstawę zmiany danych zawartych w ewidencji gruntu (wyrok NSA z dnia 16 października 2007r., II FSK 1136/06, LEX nr 413787 czy wyrok NSA z dnia 16 października 2007r., II FSK 1108/06, LEX nr 392603). Organ podatkowy nie ma podstaw do zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, zaś czynienie ustaleń faktycznych przez organ podatkowy co do statusu gruntu lub obiektu byłoby możliwe dopiero wówczas, gdyby ewidencja gruntów i budynków z danego roku nie zawierała stosownych danych (por. wyrok NSA z dnia 9 marca 2007r., II FSK 145/06, LEX nr 338647). W przeciwnym razie podważenie zapisów ewidencji gruntów i budynków bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. Zasadą przy tym jest, że podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków, powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym obecnie jest starosta. Następnie w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 lutego 2008r., III SA/Wa 1690/07, LEX nr 447887 czy wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 marca 2006r., I SA/Gd 348/04, FK 2008/3/75). Podkreślić szczególnie trzeba, że to podatnik powinien doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem władanych przez niego nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą. Taki obowiązek nie spoczywa na organach podatkowych, które są związane danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków (wyrok NSA w Warszawie z dnia 8 maja 2002r., III SA 2466/01, LEX nr 77806). Wszelkie zmiany danych w tej ewidencji dokonywane są na wniosek właściciela/posiadacza samoistnego i to on jest zobowiązany do tego, by zapisy w ewidencji odzwierciedlały stan rzeczywisty. Ewidencja ma bowiem odzwierciedlać stan rzeczywisty, a jej zapisy są pochodną tego stanu, co oznacza, iż zmiana okoliczności faktycznych dla danej nieruchomości dezaktualizuje zapisy ewidencji. Przywrócenie zgodności zapisów ewidencji ze stanem rzeczywistym gruntu lub budynków/obiektów budowlanych może nastąpić poprzez uruchomienie postępowania przed właściwym starostą powiatowym, nie zaś w postępowaniu podatkowym. Dzieje się tak dlatego, iż ewidencja stanowi dokument urzędowy, któremu przysługuje domniemanie prawidłowości tak długo jak długo nie zostanie podważona jej treść poprzez przeprowadzenie przeciwdowodu. Sugestia skarżącego, że zapisy ewidencji gruntów i budynków mają drugorzędne znaczenie dla ustalenia przedmiotu opodatkowania, nie znajduje więc oparcia w treści przepisów ustawy u.o.p.l., a wręcz można pokusić się o tezę, iż pozostaje ono w sprzeczności z wyraźnym brzmieniem przytoczonych już przepisów art. 7a ust. 1 i ust. 2 u.o.p.l., jak i art. 21 Prawa geodezyjnego. Wbrew zatem skardze, wątpliwości co do treści zapisów w ewidencji mające swoje źródło w faktycznym stanie gruntu (jego zakrzewienie, zadrzewienie, nieużytkowanie, rolny charakter) nie mogą być rozstrzygane na korzyść podatnika, zamiast tego skarżący powinien podjąć działania zmierzające do zmiany niezgodnych jego zdaniem ze stanem faktycznym zapisów ewidencji gruntów w drodze postępowania prowadzonego przez organ ewidencyjny, jakim jest starostwo powiatowe. Nie było przy tym konieczne wskazywanie u ustawie podatkowej wprost, iż faktyczne użytkowanie gruntu winno być wykazane poprzez ustalenie treści wpisu w ewidencji, skoro obowiązywał w tym zakresie przepis art. 21 Prawa geodezyjnego. Zgodnie bowiem z wynikającej wprost z § 4 ust. 1 Zasad techniki prawodawczej, stanowiących załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej (Dz. U. Nr 100, poz. 908) ustawa nie powinna powtarzać przepisów zawartych w innych ustawach. Zbędne było zatem powtórzenie w ustawie podatkowej treści art. 21 Prawa geodezyjnego poprzez wyraźne wskazanie w art. 2 u.p.o.l., iż decydujące znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego mają dane z ewidencji gruntów i budynków, tym bardziej, iż powołany już art. 7a ust. 1 i ust. 2 u.p.o.l., a dodany od 1 stycznia 2001 r. ustawą z dnia 13 października 2000 r. o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 i 2000 oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 95, poz. 1041), nakazuje uwzględnienie w ewidencji podatkowej nieruchomości, prowadzonej dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości, danych z ewidencji gruntów i budynków. Nie potwierdza to więc tezy strony skarżącej, iż należy uwzględniać stan faktyczny gruntu, nie zaś zapisy w ewidencji. Przeciwnie, z treści przepisu art. 2 ust. 2 w zw. z art. 7 a ust. i ust. 2 u.p.o.l. wynika w sposób jednoznaczny, iż dane z tej ewidencji mają znaczenie decydujące dla ustalenia podstawy opodatkowania. Inaczej zbędne było zastrzeżenie, iż w przypadku gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy badać należy także sposób korzystania z nieruchomości i to on, w przypadku tych gruntów będzie miał decydujące znaczenie dla stwierdzenia, czy dany grunt podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości czy podatkiem rolnym ( art.1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r., tj. Dz. U. z 2006r. Nr 136, poz. 969 ze zm., zwanej dalej upr). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, iż podawane przez współwłaścicieli w toku postępowania podatkowego dane co do statusu spornych działek nie były w 2009r. aktualne i nie znajdowały potwierdzenia w ewidencji gruntów i budynków. Z ewidencji tej wynika bowiem, iż są one oznaczone symbolem "B", który oznacza tereny mieszkaniowe. Zakwalifikowanie tych działek do terenów mieszkaniowych nastąpiło już w 2004r. i było konsekwencją weryfikacji gruntów. A skoro dla tego terenu jest prowadzona ewidencja budynków i gruntów, to dla ustalenia statusu tych działek – jak wynika z rozważań prawnych – istotne znaczenia mają zawarte w niej zapisy. Wbrew zatem przekonaniu skarżącego, owo ogólnikowo wskazane orzecznictwo NSA nie potwierdza stanowiska skargi. Przyznać wprawdzie należy, iż nie tylko NSA, ale i sądy pierwszej instancji prezentują pogląd o konieczności uwzględniania stanu faktycznego użytkowania gruntu, niemniej jednak – czego nie dostrzega już skarżący - pogląd ten jest formułowany w stanie faktycznym, w którym dla danego terenu nie jest prowadzona ewidencja gruntów i budynków, a zatem stanu faktycznego zgoła odmiennego od zaistniałego w tej sprawie. Podnoszona w toku postępowania okoliczność, że sporne działki zostały nabyte w drodze darowizny i uprzednio stanowiły część gruntów rolnych wydzielonych z gospodarstwa rolnego zabudowanych zabudową siedliskową nie zmienia dokonanej przez organy podatkowe oceny, gdyż po pierwsze, okoliczności te miałyby znaczenie jedynie dla tego roku, w którym w ewidencji gruntów sporne grunty były sklasyfikowane jak użytki rolne; a po drugie, należy uwzględniać zmiany statusu prawnego danego gruntu i przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za dany rok podatkowy należy brać pod uwagę status obowiązujący w tym właśnie roku. Oznacza to tyle, że każdorazowo za dany rok podatkowy stan gruntu jest oceniany odrębnie z uwzględnieniem ewentualnych zmian tego stanu dokonanych po przeprowadzeniu odpowiedniego postępowania przed organem ewidencyjnym. Także okoliczność zakrzewienia i zadrzewienia spornych działek, pozostawienia ich odłogiem czy też klasa gruntu nie stanowią okoliczności mającej wpływ na wysokość podatku od nieruchomości, gdyż grunty sklasyfikowane w inny sposób nie rolne czy leśne podlegają temu podatkowi niezależnie od tego rodzaju okoliczności skoro ustawodawca nie wprowadza w tym zakresie tego rodzaju wyłączeń. Oznacza to, że wszystkie grunty tego rodzaju podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zwolnieniu od tego podatku podlegają jedynie nieruchomości wymienione w art. 7 ust. 1 u.o.p.l., jednakże sporne grunty nie należą do żadnej z wymienionych kategorii. Nie zostały one sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako nieużytki, zadrzewione i zakrzewione czy grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych (art. 1a ust. 3 pkt 3, 4 i 5 u.o.p.l.). Zwolnienie spornych gruntów od opodatkowania podatkiem od nieruchomości będzie zatem możliwe dopiero po dokonaniu zmiany zapisów ewidencji. W konsekwencji zasadnie organy zastosowały zacytowany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przepis art. 6c ust. 1 upr, i ustaliły łączne zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym oraz podatku od nieruchomości od spornych działek. Zastosowały również prawidłową stawkę podatkową. Dla ustalenia podatku od nieruchomości od spornych działek, na podstawie art. 5 ust. 1 pakt 1 lit.c i lit.e u.o.p.o.l., i uchwały Nr XXX/512/08 Rady Miasta P. z dnia 26 listopada 2008r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, Dz. Urz. Woj. [...] Nr 378, poz. 3657, przyjęły powierzchnię gruntów opodatkowanych 1.833,00 m2 i stawkę 0,37zł/m2, co w efekcie dało wysokość tego podatku w kwocie 678,00 zł. Porównanie przewidzianych w art. 5 u.o.p.o.l. maksymalnych rocznych stawek tego podatku dla gruntów i stawek wprowadzonych § 1 ust. 3 pkt 3 wskazanej uchwały przez Radę Miasta P., prowadzi do wniosku, iż przyjęta przez Radę stawka podatkowa dla gruntu nie przekracza maksymalnej ustawowej wysokości tej stawki, choć została ona ustalona w maksymalnej ustawowej wysokości. Dokonanie odpowiednich wyliczeń matematycznych pozwala stwierdzić, w ocenie Sądu, iż wyliczona kwota podatku od nieruchomości jest prawidłowa. Także wskazany w decyzji pierwszoinstancyjnej termin płatności podatku – wobec ustalania zobowiązania po zakończeniu roku podatkowego - jest zgodny z art. 47 § 1 Op, wedle którego, termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił. AK.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło