I SA/Łd 477/05
WyrokWSA w Łodzi2005-06-16
Skład orzekający: T. Porczyńska, W. Jarzębowski, C. Koziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a także czy dłużnik może domagać się wstrzymania postępowania egzekucyjnego na podstawie własnego wniosku?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Dłużnik nie może domagać się wstrzymania postępowania egzekucyjnego na podstawie własnego wniosku, gdyż taka instytucja nie jest przewidziana w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Uprawnienia do wstrzymania czynności egzekucyjnych przysługują organowi sprawującemu nadzór nad organem egzekucyjnym.Stan faktyczny
Skarżący J. P. zwrócił się do organu egzekucyjnego o wstrzymanie czynności egzekucyjnych dotyczących opłat za nierolnicze użytkowanie gruntów rolnych, podnosząc wadliwość decyzji wymierzających te opłaty oraz nieprawidłowe rozpatrzenie wniosku o rozłożenie na raty i umorzenie odsetek. Organ egzekucyjny zakwalifikował wniosek jako zarzuty na postępowanie egzekucyjne. Marszałek Województwa nie wyraził zgody na wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Marszałka. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i konstytucyjnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA T. Porczyńska, Sędzia NSA W. Jarzębowski, Asesor C. Koziński (spr.), Protokolant T. Naraziński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2005 roku sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne oddala skargę
I SA/Łd 477/05
UZASADNIENIE
W dniu 16 grudnia 2004 r. Pan J. P. zwrócił się do organu egzekucyjnego - Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. o wstrzymanie czynności egzekucyjnych w związku z wszczętym administracyjnym postępowaniem egzekucyjnym na podstawie tytułów wykonawczych nr[...], [...],[...]i[..], obejmujących należności pieniężne z tytułu opłat za nierolnicze użytkowanie gruntów rolnych. W uzasadnieniu wniosku Pan J. P. stwierdził, iż decyzje administracyjne, którymi wymierzono przedmiotowe opłaty były wadliwe, a ponadto nieprawidłowo rozpatrzono jego wniosek o rozłożenie na raty tych należności pieniężnych i umorzenie odsetek za zwłokę.
Organ egzekucyjny zakwalifikował wniosek dłużnika jako zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne i w dniu 22 grudnia 2004 zwrócił się do wierzyciela – Urzędu Marszałkowskiego w Ł. o zajęcie stanowiska w tej sprawie.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Marszałek Województwa[..], powołując się na przepisy art. 17 i art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie wyraził zgody na wstrzymanie prowadzonych czynności egzekucyjnych.
Na postanowienie to w dniu [...] dłużnik wniósł zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., zarzucając wierzycielowi, iż decyzje wymierzające opłatę naruszają przepis art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego, a ponadto wcześniej nie ustosunkowano się do jego trudnej sytuacji materialnej, co wiązało się z nieprawidłowym rozłożeniem na raty przedmiotowych zobowiązań pieniężnych bez ustosunkowania się do możliwości umorzenia odsetek za zwłokę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] nr [..] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. Swoje stanowisko uzasadniło tym, iż Pan J. P. nie wywiązał się z zobowiązań ustalonych w decyzjach wymierzających opłaty za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji, co spowodowało wszczęcie administracyjnego postępowania egzekucyjnego.
Podkreślono także, że Zarząd Województwa [..] uchwałą nr [...] podjętą w dniu [...] rozłożył na raty zaległości w przedmiotowych opłatach na łączną kwotę 7.580,75 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Taki stan rzeczy spowodował, iż do dnia 31 grudnia 2004 r. zawieszono postępowanie egzekucyjne, jednakże nie wywiązywanie się zobowiązanego z zapłaty poszczególnych rat spowodowało, iż podjęto zawieszone postępowanie egzekucyjne. Wyjaśniono także dlaczego Pan J. P. nie spełniał warunków do umorzenia odsetek za zwłokę naliczonych od przedmiotowych opłat.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., powołując się na pismo z dnia 2 lutego 2005 r. nr ZRO.6018-2/05 Naczelnika Wydziału Ochrony Środowiska Rolnictwa i Leśnictwa Starostwa Powiatowego wskazało, iż decyzje były zgodne z wnioskiem strony i nie były zaskarżane. W decyzjach tych Pan J. P. był informowany o wysokości opłaty rocznej, o sposobie jej naliczania i przekazywania informacji o jej wysokości w danym roku. Pouczony był również o karach z tytułu nieterminowego uiszczania tych opłat, jak i terminie naliczania opłata z tytułu czasowego wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej.
Na powyższe postanowienie Pan J.P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu naruszenie zasad konstytucyjnych wynikających z art. 7, 8 , 9, 75, 77, 80 oraz art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, a ponadto naruszenie art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W uzasadnieniu skargi Pan J. P. przedstawił historię nierolniczego wykorzystania części działek wchodzących w skład jego gospodarstwa rolnego oraz postępowanie wymiarowe w zakresie naliczenia opłat za wyłączenie gruntów z produkcji rolnej. Podkreślił, iż decyzje wydawane w jego sprawie w latach 1999 – 2001 były wadliwe, a ponadto organy samorządu terytorialnego bezprawnie odmawiały mu udzielenia ulg w spłacie tych zobowiązań.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie skargi, prosząc o przyjęcie uzasadnienia zaskarżonego postanowienia jako nieodłącznej części odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Na wstępie należy podkreślić, iż organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, co wynika wprost z przepisu art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. z 2002 r., nr 110, poz. 968 z póź. zm).
Z kolei podstawą zarzutu w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym mogą być tylko okoliczności wymienione w art. 33 tej ustawy, tj. 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku, 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej, 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, 4) błąd co do osoby zobowiązanego, 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego, 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny, 10) niespełnienie wymogów formalnych tytułu wykonawczego.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zna instytucji "wstrzymania" tego postępowania na wniosek dłużnika, czego m.in. domagał się skarżący. Uprawnienia "wstrzymania czynności egzekucyjnych" wynikające z art. 23 § 6 ustawy przysługuje organowi sprawującemu nadzór nad organem egzekucyjnym. Mogą one być wykorzystywane wyłącznie w ramach tego nadzoru - kontroli prawidłowości działania organu egzekucyjnego, w wypadkach szczególnie uzasadnionych. Wskazany przepis nie daje natomiast żadnych bezpośrednich uprawnień dłużnikowi poddanemu egzekucji (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 08.10.1999 r., sygn. akt III S.A. 7798/98, LEX nr 46233).
Także wstrzymanie czynności egzekucyjnych na podstawie art. 35 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji może być dokonane przez organ egzekucyjny lub organ nadzoru tylko w uzasadnionych przypadkach i tylko do czasu rozpatrzenia zażalenia w sprawie zgłoszonych zarzutów dłużnika.
Rolą organu egzekucyjnego w niniejszej sprawie było nadanie żądaniom zawartym we wniosku stosownej kwalifikacji prawnej, zapewniającej właściwą ochronę interesów zobowiązanego. W związku z tym słusznie zakwalifikowano wniosek dłużnika jako zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, gdyż oprócz żądania wstrzymania czynności egzekucyjnych w końcowej części tego wniosku dłużnik kwestionuje poprawność wydanych decyzji będących podstawa nałożenia obowiązku pieniężnego, co wyczerpuje zarzut z art. 33 pkt 1 – nieistnienie obowiązku – ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Marszałka Województwa [...] uzasadniając szczegółowo niezasadność argumentacji dłużnika. Tym samym nie można stwierdzić, iż naruszono w niniejszej sprawie przepisy prawa.
Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm.), należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło