I SA/Łd 48/17

Dnia 9 marca 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Spółki jawnej z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Spółki jawnej z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...], UNP:[...] w przedmiocie: umorzenia postępowania w zakresie określenia w podatku od towarów i usług za maj 2004 roku kwoty zobowiązania podatkowego i zwrotu podatku oraz określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy p o s t a n a w i a: odmówić A. Spółce jawnej z siedzibą w K. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 21 grudnia 2016 roku A. Spółka jawna z siedzibą w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] r. umarzającą postępowanie w zakresie określenia w podatku od towarów i usług za maj 2004 roku kwoty zobowiązania podatkowego i zwrotu podatku oraz określającą nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi strona wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPPr oświadczenia o majątku i dochodach, oraz dodatkowych dokumentów i oświadczeń złożonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że spółka od 31 lipca 2016 roku zawiesiła prowadzenie działalność gospodarczej, spółka nie zadeklarowała posiadania żadnego majątku ani środków finansowych wskazała, że toczą się wobec niej postępowania egzekucyjne i zajęciu uległy jej rachunki bankowe. Z rachunku zysków i strat wnioskodawczyni za 2015 rok wynika, że odnotowała ona stratę w wysokości 237.304 zł. Z bilansu spółki z ten sam rok wynika, że posiadała ona kapitał wysokości 1.487.743 zł. Zyski spółki z lat ubiegłych na koniec 2015 roku zamykały się kwotą ok. 395.955 zł. Wartość posiadanych środków trwałych zamykała się kwotą 198.571 zł i były to środki trwałe w budowie. Wartość aktywów obrotowych spółki na koniec 2015 roku wynosiła 1.447.822 zł. Składają się na nie zapasy i należności krótkoterminowe. Z kolei z bilansu spółki za 2016 rok wynika, że w dalszym ciągu wartość jej środków trwałych wynosi 198.571zł, wartość aktywów obrotowych spółki na koniec 2016 roku zmalała do kwoty 1.425.959 zł, przy czym zmniejszyły się zapasy towarów, a wzrosły należności krótkoterminowe. Kapitał spółki wynosi 1.487.743 zł. Zyski spółki z lat ubiegłych na koniec 2016 roku zamykały się kwotą ok.158.650 zł. Rachunek zysków i strat za rok 2016 obrazuje, że spółka odnotowała stratę w wysokości 21.863 zł. W. K. oświadczył, że jest rozwiedziony, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Z jego zeznania podatkowego PIT-36L wynika, że w 2015 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej poniósł stratę w wysokości 6.826 zł. Wspólnik nie wskazał bieżących źródeł swego utrzymania ani wysokości ponoszonych kosztów z tego tytułu, oświadczył także, że nie jest mu znana sytuacja majątkowa drugiego ze wspólników A. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek skarżącej nie jest zasadny. Zgodnie z postanowieniami przepisów ustawy z 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 1030 ze zm.)- art. 4 pkt 1 i art. 22 § 1- spółka jawna jest spółką osobową która z chwilą wpisu do rejestru staje się podmiotem prawa i przedsiębiorcą - art. 251 § 1 powołanej ustawy. Zgodnie z przepisem art. 25 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień. Skoro skarżąca spółka jawna była podatnikiem podatku od towarów i usług to ma zdolność sądową, a wobec tego w sprawach dotyczących tego podatku jest stroną postępowania. Stosownie do art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane, gdy spółka wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Zgodnie z zasadą obowiązującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym - wyrażoną w art. 199 p.p.s.a. - strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane spółce w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Z treści powyższego przepisu (w szczególności z użytego w nim określenia "gdy wykaże") wynika, że ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Strona ma przekonać, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia poniesienie przez nią pełnych kosztów postępowania. Ponadto powinna należycie uzasadnić i wykazać okoliczności, które podaje we wniosku. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt sprawy wynika, że spółka, zawiesiła prowadzenia działalności gospodarczej, i w toku prowadzonej wobec niej egzekucji ma zajęte rachunki bankowe. Wbrew jednak jej twierdzeniom z bilansu spółki za 2016 rok wynika, że w dalszym ciągu wartość jej środków trwałych wynosi 198.571 zł, wartość aktywów obrotowych spółki na koniec 2016 roku zmalała do kwoty 1.425.959 zł, przy czym zmniejszyły się zapasy towarów, a wzrosły należności krótkoterminowe. Kapitał spółki wynosi 1.487.743 zł. Zyski spółki z lat ubiegłych na koniec 2016 roku zamykały się kwotą ok.158.650 zł. Spółka odnotowała stratę w wysokości 21.863 zł. Biorąc pod uwagę powyższe, oraz fakt, że ze skargi spółki równocześnie przed tutejszym sądem zawisło sześć spraw a łączna wysokość obciążających ją wpisów sądowych wynosi 5.567 zł, stosownie do treści art. 245 § 1 i 3 oraz art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. uznać należało, że skarżąca nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie. Wartość aktywów obrotowych spółki na koniec 2016 roku wynosiła 1.425.959 zł. Składają się na nie zapasy w wysokości 120.000 zł. Z bilansu za 2016 rok wynika, że zyski spółki z lat ubiegłych na koniec 2016 roku, po pokryciu strat z lat wcześniejszych zamykały się kwotą ok.158.650 zł. Powyższe przeczy twierdzeniom strony o braku możliwości pokrycia kosztów procesu, zwłaszcza, iż w toku postępowania podatkowego strona była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, który także w jej imieniu wniósł skargę do sądu. Należy także zauważyć, że w sytuacji jednak gdy spółka jawna nie ma dostatecznych środków na pokrycie kosztów postępowania, to ze względu na wynikającą z art. 22 § 2 K.s.h. nieograniczoną odpowiedzialność jej wspólników za zobowiązania spółki należy przy ocenie zasadności wniosku spółki wziąć również pod uwagę sytuację majątkową jej wspólników. W. K. nie udzielił żadnych informacji o źródłach swoich bieżących dochodów ani wysokości ponoszonych kosztów niezbędnego utrzymania. Oświadczył jedynie, że jest rozwiedziony, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Z nadesłanego odpisu KRS wynika, że drugim wspólnikiem wnioskodawczyni jest A. spółka z o.o. z siedzibą w K., pod tym samym adresem co skarżąca, o której sytuacji strona nie udzieliła żadnych informacji. Z danych Centralnej Informacji KRS wynika, że spółka ta jest spółka jednoosobową, której kapitał zakładowy wynosi 200.000 zł i jej działalność gospodarcza nie została zawieszona. W tej sytuacji należało przyjąć, że strona nie wykazała braku możliwości pozyskania niezbędnych środków w celu opłacenia kosztów zainicjowanego postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. AKE.