I SA/Łd 503/16

Dnia 15 lipca 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia III i IV raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 rok p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – Z. P. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi i ustanowienie adwokata; 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Z. P. złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia III i IV raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 rok. We wniosku tym skarżący podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego majątek stanowią nieruchomości w postaci domu o pow. 40 m2 i nieruchomości rolnej o pow. 8,18 ha (produkcja roślinna – zboża) wraz z trzema budynkami. Jednocześnie skarżący wskazał, że utrzymuje się z prowadzenia gospodarstwa rolnego, w 2014 i 2015 roku poniósł straty z uwagi najpierw na duże opady deszczu, a w kolejnym roku - suszę. Podkreślił przy tym, że obecnie miał dodatkowy, niespodziewany, wydatek związany z awarią chłodnicy w ciągniku, musiał zakupić nową chłodnicę za kwotę 380 zł. Ponadto skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem z dnia 24 czerwca 2016 roku wezwano skarżącego do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych - za ostatnie 3 miesiące, wskazania kwoty i źródła pochodzenia środków wydatkowanych miesięcznie na utrzymanie, opłaty eksploatacyjne i pozostałe wydatki oraz przedstawienia zaświadczenia o dochodowości posiadanego gospodarstwa rolnego, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w drodze pisma nadanego w dniu 7 lipca 2016 roku wyjaśnił, że utrzymuje się tylko z prowadzonego gospodarstwa rolnego i nie ma innych dochodów. Skarżący wskazał, że po przejściu trąby powietrznej nad gminą, w której zamieszkuje, poniósł straty w swoim gospodarstwie, których na dzień dzisiejszy nie jest w stanie ocenić. Szkody szacowała komisja z urzędu gminy, nie wie, czy otrzyma odszkodowanie. Nie jest w stanie wygospodarować kwoty 500 zł na opłacenie wpisu od skargi. Do pisma skarżący załączył wyciągi bankowe, informując, że mimo starań nie uzyskał zaświadczenia o dochodowości gospodarstwa rolnego. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz pisma z dnia 7 lipca 2016 roku wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego majątek stanowią nieruchomości w postaci domu o pow. 47 m2 i nieruchomości rolnej o pow. 8,18 ha. Skarżący utrzymuje się z prowadzenia gospodarstwa rolnego, w 2014 i 2015 poniósł straty z uwagi na duże opady deszczu, a następnie suszę. Utrzymuje się tylko z prowadzonego gospodarstwa rolnego i nie ma żądnych innych dochodów. Po przejściu trąby powietrznej nad gminą, w której zamieszkuje, poniósł straty w swoim gospodarstwie, których na dzień dzisiejszy nie jest w stanie ocenić. Szkody szacowała komisja z urzędu gminy. Skarżący nie potrafi wskazać, czy otrzyma odszkodowanie. Saldo posiadanego przez skarżącego rachunku na dzień 30.06.2016 r. wynosiło 271 zł. Ponadto z akt sprawy wynika, że roczne dochody gospodarstwa rolnego skarżącego wynoszą 19.465 zł, a przy tym na dochody skarżącego wpływ mają również dopłaty z Unii Europejskiej w kwocie po ok. 7 tysięcy złotych rocznie oraz zwrot podatku akcyzowego w 2014 r. w kwocie 668 zł i w 2015 r. w kwocie 663,89 zł. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na częściowe uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi i ustanowienie adwokata. Dokonując takiej oceny sytuacji majątkowej skarżącego referendarz sądowy wziął pod uwagę fakt, że skarżący utrzymuje się z prowadzenia gospodarstwa rolnego, które aktualnie zostało dotknięte stratami wywołanymi trąbą powietrzną, a ponadto wziął pod uwagę wykazaną kwotę środków na rachunku bankowym skarżącego i na tej podstawie przyjął, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Jednakże w rozpoznawanej sprawie nie mógł umknąć uwadze fakt, że roczne dochody gospodarstwa rolnego skarżącego wynoszą 19.465 zł, a ponadto – jak wynika z akt sprawy - na dochody skarżącego wpływ mają również dopłaty z Unii Europejskiej w kwocie po ok. 7 tysięcy złotych rocznie. Okoliczności te przesądziły o braku możliwości zwolnienia skarżącego od całości kosztów sądowych w sprawie. Podkreślić jednak należy, że odmowa przyznania całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania nie zamyka skarżącemu drogi do wystąpienia z wnioskiem o jego przyznanie w przyszłości (tj. zwolnienie od całości kosztów sądowych) w sytuacji braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia. dc.