I SA/Łd 509/14

Dnia 11 czerwca 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku H.G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2014 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – H.G. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. H.G. złożyła na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2014 rok. We wniosku tym skarżąca podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem J.G. Oboje osiągają dochód z tytułu emerytury w łącznej kwocie 1.950 zł netto, który w całości przeznaczają na poniesienie kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania, wyżywieniem, zakupem lekarstw i dojazdami do lekarzy. Nie posiadają ruchomości i papierów wartościowych. Zamieszkują w domu, który stanowi przedmiot współwłasności (przypadający im udział wynosi 1/3). Ponadto w uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z opłatą od skargi. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 15 maja 2014 roku wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących ich sytuacji majątkowej, w tym do: nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków i lokat bankowych - z okresu ostatnich 3 miesięcy, przedstawienia odpisu (kserokopii) zeznania podatkowego skarżącej i jej męża za 2013 rok oraz wskazania kwoty środków przeznaczanych miesięcznie na opłaty eksploatacyjne, utrzymanie oraz leczenie (zakup lekarstw i dojazdy do lekarzy), w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie w powyższej kwestii wraz ze stosownym pouczeniem o skutkach jego niewykonania zostało doręczone skarżącej w dniu 21 maja 2014 roku. W zakreślonym terminie, który upływał w dniu 28 maja 2014 roku, skarżąca nie nadesłała wymaganych przez Referendarza sądowego dodatkowych dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych, szczegółowo wskazanych w zarządzeniu z dnia 15 maja 2014 roku. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić przy tym należy, że prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Jednocześnie wyjaśnić trzeba, że wykładnia zawartego w powołanym wyżej art. 246 § 1 p.p.s.a. ustawowego określenia "gdy osoba ta wykaże", sprowadza się do przyjęcia, iż to na ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy zatem od tego, czy strona wykaże przesłanki, o których mowa w powołanym wyżej art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Wykazanie tych przesłanek powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. W sytuacji zaś gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzą wątpliwości, Referendarz sądowy na podstawie art. 255 p.p.s.a. ma prawo żądać od strony złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie Referendarz sądowy z tej możliwości skorzystał, wzywając skarżącą zarządzeniem z dnia 15 maja 2014 roku do złożenia w terminie 7 dni dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do: nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków oraz lokat bankowych - z okresu ostatnich 3 miesięcy, przedstawienia odpisu zeznania podatkowego skarżącej i jej męża za 2013 rok oraz wskazania kwoty środków przeznaczanych miesięcznie na opłaty eksploatacyjne, utrzymanie oraz leczenie (zakup lekarstw i dojazdy do lekarzy). Mimo jednak doręczenia skarżącej w dniu 21 maja 2014 roku wezwania w powyższej kwestii, skarżąca nie nadesłała wymaganych przez Referendarza sądowego dodatkowych informacji i dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych. W tej sytuacji Referendarz sądowy uznał, że skarżąca nie udowodniła, że spełnia warunki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego wniosku bezspornie wynika jedynie, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem J.G.. Małżonkowie zamieszkują w domu, który stanowi przedmiot współwłasności (posiadany przez nich udział wynosi 1/3). Nie posiadają ruchomości i papierów wartościowych. Oboje osiągają dochód z tytułu emerytury w łącznej kwocie 1.950 zł netto, który, jak podała skarżąca, w całości przeznaczają na poniesienie kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania, wyżywieniem, zakupem lekarstw i dojazdami do lekarzy. Przy czym skarżąca, mimo wezwania, nie określiła kwoty tych wydatków. Ta okoliczność, a także pozostałe kwestie dotyczące stanu majątkowego skarżącej i ich możliwości płatniczych wobec faktu niewykonania zarządzenia z dnia 15 maja 2014 roku, a w szczególności: braku nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków i lokat bankowych za ostatnie 3 miesiące i odpisu ich zeznania podatkowego za 2013 rok - w ocenie Referendarza sądowego rozpoznającego niniejszy wniosek, nie zostały należycie przez skarżącą wyjaśnione. Tym samym uznać należało, iż wnioskodawczyni nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jedynie zaś wykazanie spełnienia tej przesłanki obligowało Referendarza sądowego do przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 319). Podkreślić przy tym należy, że wykazany dochód netto małżonków pozwala przyjąć, że skarżąca jest w stanie ponieść koszty sądowe w niniejszej sprawie. Wpis bowiem od skargi w niniejszej sprawie wynosi 100 zł. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. (MSi)