I SA/Łd 511/04

WyrokWSA w Łodzi2004-12-14

Skład orzekający: T. Porczyńska, P. Janicki, B. Klimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż towarów prowadzona w lokalu stanowiącym stałe przedsiębiorstwo handlowe, posiadającym samodzielne wejście, w którym towar jest sprzedawany i jednocześnie magazynowany, może być uznana za handel na targowisku w rozumieniu art. 15 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podlegający opłacie targowej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy podatkowe nie podjęły wystarczających kroków w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w odniesieniu do przepisów art. 15 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Brak było kryterium rozróżnienia budynków od targowisk pod dachem, co stanowiło naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania wyjaśniającego. Organ rozpoznający sprawę ponownie powinien zbadać treść pozwolenia budowlanego i warunków zabudowy, aby ustalić, czy lokal stanowi targowisko.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opłaty targowej nałożonej na M. B. przez Wójta Gminy R. za okres IX-X 2003 r. Organ I instancji uznał, że skarżąca prowadziła sprzedaż na targowisku, nie uiszczając opłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało decyzję w mocy, uznając halę targową za targowisko. Skarżąca zarzuciła organom błędne uznanie jej lokalu handlowego za targowisko, argumentując, że jest to stałe przedsiębiorstwo handlowe, a nie typowe targowisko.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. i stwierdzono, że nie podlega ona wykonaniu. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA T. Porczyńska (spr.), Sędziowie NSA P. Janicki, B. Klimowicz, Protokolant : K. Brykalska-Stępień, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2004 roku sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty targowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 165 zł (sto sześćdziesiąt pięć zł )tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] nr [...] Wójt Gminy R. określił M. B. zobowiązanie podatkowe powstałe z tytułu opłaty targowej za okres od IX do X 2003r. w wysokości 274,50 zł. W uzasadnieniu decyzji podkreślono, że z notatki służbowej inkasenta pobierającego opłatę targową ustalono, iż w wymienionych wyżej dniach na stoisku handlowym nr 160 w hali B – A S.A. podatniczka dokonywała sprzedaży towarów, nie uiszczając należnej opłaty targowej ustalonej według stawek określonych uchwałą Rady Gminy. Mając na uwadze poczynione ustalenia faktyczne wskazano zatem, iż zgodnie z treścią art. 15 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od dnia 1stycznia 2003 r. opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej dokonujących sprzedaży na targowiskach, z wyjątkiem osób, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach. Targowiskami, o których mowa w ust. 1, są zaś wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel z zastrzeżeniem ust. 2a, który stanowi, iż opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub częściach budynków, z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowych oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko. Organ podatkowy I instancji podniósł także, że z uchwały Rady Gminy w R. Nr 21/93 z dnia 28 kwietnia 1993 r. w sprawie lokalizacji targowiska oraz opłaty targowej wynika, że grunty, na których jest położone Centrum Targowe A położone są na terenie targowiska. Decyzją z dnia [...] wydano pozwolenie na budowę hali hurtowo detalicznej B. W odwołaniu od powyższej decyzji podatniczka wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania przed organem podatkowym I instancji. Podniosła, że w świetle obowiązującego stanu prawnego określenie w stosunku do niej zobowiązania podatkowego jest niedopuszczalne. Opłatę targową pobiera się zgodnie z ustawą z 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych od osób dokonujących sprzedaży na targowiskach, z wyjątkiem tych, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach. Mianem targowiska ustawa nakazuje określać miejsca, w których handel prowadzony jest w szczególności z ręki, z koszów, stoisk, wozów konnych, przyczep itp. Podatniczka prowadzi natomiast działalność w wyodrębnionym lokalu, stanowiącym stałe przedsiębiorstwo handlowe. Towar jest w tym lokalu sprzedawany i jednocześnie magazynowany, co wyklucza charakterystyczny dla targowiska – czasowy charakter. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji Wójta Gminy R. zaakcentowano, iż z uchwały Rady Gminy w R. Nr 21/93 z dnia 28 kwietnia 1993 r. w sprawie lokalizacji targowiska oraz opłaty targowej wynika, że grunty, na których jest położone A położone są na terenie targowiska. Targowiskiem - zgodnie z art. 15 ustawy u podatkach i opłatach lokalnych - jest każde miejsce, gdzie prowadzony jest handel z wyjątkiem, budynków lub części budynków, chyba że jest to targowisko pod dachem oraz hala używana do targów, aukcji i wystaw. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z analizy wskazanego wyżej art. 15 wynika, że hala targowa jest targowiskiem. Ponieważ podatniczka prowadzi sprzedaż towarów w hali B, stoisko nr 160 na terenie A , które wynajmuje, to prowadzi handel na targowisku. Opłata targowa obciąża osoby lub jednostki dokonujące sprzedaży na targowisku. Zaś pojęcie samej "sprzedaży" w rozumieniu powołanej ustawy obejmuje także czynności, które zmierzają do zawarcia umowy – ofertę, negocjacje podlegające. Opłatą targową obciążony jest proces zmierzający do zawarcia umowy sprzedaży, a nie tylko fakt jej zawarcia. W skardze skierowanej do sądu administracyjnego skarżąca zarzuciła, że organy podatkowe nie podjęły wszelkich kroków zmierzających do pełnego wyjaśnienia sprawy i w konsekwencji błędnie uznały, że zajmowany przez skarżącą lokal jest targowiskiem w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Konkludując, argumenty podniesione w odwołaniu od decyzji organu podatkowego I instancji i powtórzone w skardze skierowanej do Sądu uzasadniają zdaniem skarżącej stanowisko, że działalność handlowa prowadzona w lokalu trwale wyodrębnionym, posiadającym samodzielne wejście, w którym towar jest sprzedawany i jednocześnie magazynowany, nie może być oceniany jako handel na targowisku. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Skarga okazała się zasadna. W uzasadnieniu decyzji organu podatkowego I instancji stwierdzono, że targowiskiem jest "każde miejsce, gdzie prowadzony jest handel" (s. 2 uzasadnienia). Odnosząc się do tej konstatacji, trzeba zauważyć, iż stwierdzenie to – korespondujące z treścią unormowania z art. 15 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, abstrahuje od brzmienia ust. 2a oraz samego ust. 2 in fine. W końcowej części art. 15 ust. 2 tej ustawy sformułowano zastrzeżenie, odsyłając do art. 15 ust. 3 ustawy. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub częściach budynków, z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Istotne w sprawie znaczenie ma więc okoliczność, że stosowną uchwałą określono lokalizację targowiskowa. W rozpatrywanym stanie faktycznym, elementem o podstawowym znaczeniu dla wyniku dokonanej przez Sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji jest brak uchwytnego kryterium rozróżnienia budynków od targowisk pod dachem (art. 15 ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Kryterium takiego nie wskazano w żadnej w zapadłych w sprawie decyzji, co oznacza, że nie podjęto zabiegów zmierzających do ustalenia stanu faktycznego sprawy w odniesieniu do treści normy prawnej sformułowanej w przepisach art. 15 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Co więcej, powołanie w sentencji decyzji organu pierwszej instancji uchwały dotyczącej lokalizacji targowiska zdaje się wskazywać, że istnienie takiej uchwały stwarza podstawę dla kwalifikowania pewnych obiektów jako targowisk (hal targowych). Tej okoliczności w ogóle nie wyjaśniono w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., co musi być potraktowane jako naruszenie przepisów art. 122, 187 § 1 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej. W tej sytuacji ze względu na uchybienie przepisom regulującym postępowanie wyjaśniające, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono po myśli art. 200 tej ustawy. Organ rozpoznający sprawę ponownie, ten powinien wskazać kryteria przesądzające o rozróżnieniu budynków) i części budynków, w których prowadzona jest sprzedaż, od targowisk (hal targowych) w rozumieniu art. 15 ust. 2a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w szczególności zaś zbadać treść wydanego pozwolenia budowlanego i warunki zabudowy terenu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło