I SA/Łd 515/14

Dnia 21 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Sędzia NSA Paweł Janicki Protokolant: starszy specjalista Izabela Ścieszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2014 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] [...] w przedmiocie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie wydatków z tytułu kompleksowej usługi organizacji konferencji dla potencjalnych klientów/kontrahentów odbywającej się poza obszarem UE o charakterze szkoleniowo-reklamowym 1) uchyla zaskarżoną interpretację; 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. działającego z upoważnienia Ministra Finansów na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Łd 515/14 Uzasadnienie "A" z siedzibą w Ł. wystąpiła z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie wydatków z tytułu kompleksowej usługi organizacji konferencji dla potencjalnych klientów/kontrahentów odbywającej się poza obszarem Unii Europejskiej, o charakterze szkoleniowo reklamowym. Wnioskodawca przedstawił we wniosku następujące zdarzenie przyszłe jak i przeszłe. Wnioskodawca jako czynny podatnik podatku VAT, prowadzący działalność gospodarczą w zakresie produkcji i sprzedaży materiałów chemii budowlanej organizuje konferencje, w których biorą udział zaproszeni goście, w szczególności potencjalni klienci. Są to klienci zajmujący się szeroko rozumianą branżą budowlaną (wykonawcy, architekci itp.), których pozyskaniem wnioskodawca jest zainteresowany. Konferencje są najczęściej organizowane poza granicami Unii Europejskiej, co umożliwia uzyskanie preferencyjnej stawki VAT 0% i trwają tydzień lub dwa tygodnie. Celem konferencji jest przekazywanie wiedzy na temat właściwości i zastosowań nowych gam produktów wnioskodawcy oraz techniki ich stosowania (cel szkoleniowy) oraz promowanie marki wnioskodawcy, reklama jego produktów (cel reklamowy). Uczestnikom przekazywane są materiały marketingowe i foldery informacyjne dotyczące oferowanych produktów. Z uwagi na brak własnej bazy hotelowej w miejscu prowadzenia konferencji , wnioskodawca nabywać będzie usługi kompleksowej organizacji konferencji. W jej ramach organizator zapewniać będzie przelot, zakwaterowanie, wyżywienie, salę konferencyjną oraz niezbędne jej wyposażenie na potrzeby konferencji. Merytoryczną część konferencji (prezentacje, odczyty, wykłady) zapewnia we własnym zakresie wnioskodawca. Zajęcia w ramach konferencji prowadzą pracownicy wnioskodawcy lub osoby z wnioskodawcą współpracujące. Od podmiotu świadczącego kompleksową usługę organizacji konferencji wnioskodawca otrzyma fakturę uwzględniającą tylko jedną pozycję opisaną jako "organizacja konferencji", w której nie będą wyszczególnione poszczególne elementy składające się na kompleksową usługę. Całość kosztów związanych z organizacją konferencji ponosi wnioskodawca i wydatki te nie są w jakiejkolwiek formie przez uczestników refundowane. W związku z powyższym zadano pytanie : Czy wydatki poczynione przez wnioskodawcę na opisaną wyżej kompleksową usługę organizacji konferencji dedykowanej dla potencjalnych klientów/kontrahentów, odbywającej się poza obszarem UE stanowić będą po jego stronie w całości koszty uzyskania przychodu jako wydatki o charakterze szkoleniowo-reklamowym ? Zdaniem wnioskodawcy wydatek poczyniony na zakup kompleksowej usługi polegającej na organizacji przedmiotowej konferencji w całości stanowić będzie koszt uzyskania przychodu. Wnioskodawca wskazał na orzecznictwo, poglądy doktryny i interpretacje Dyrektorów Izb Skarbowych w Poznaniu i w Warszawie. Przedstawił znaczenie pojęcia "reklama" i stwierdził, że wydatki ponoszone są w celu osiągnięcia przychodów i zgodnie z zasadą ogólną wyrażoną w art.15 ustawy z dnia 15.02.1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (jedn. tekst Dz.U. 2014.851 ze zm. dalej "updop") mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Organ podatkowy uznał stanowisko strony za nieprawidłowe. Organ przypomniał treść art.15 updop, zgodnie z którym kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust.1 ustawy. Po przeanalizowaniu stanu faktycznego sprawy organ stwierdził, że konferencja skierowana jest do wyselekcjonowanego grona odbiorców, co wyłącza uznanie jej reklamowego charakteru, bowiem istotą reklamy jest dotarcie do jak najszerszej grupy odbiorców. Zdaniem organu konferencje wskazane przez stronę mają na celu lepsze postrzeganie spółki na zewnątrz oraz tworzą pozytywne relacje z ich uczestnikami, co oznacza, że wydatki związane z organizowaniem tych konferencji należy uznać za koszty reprezentacji wyłączone z kosztów uzyskania przychodów na mocy art.16 ust.1 pkt.28 updop. W skardze na powyższą interpretację pełnomocnik skarżącej spółki wniósł o jej uchylenie, zarzucając naruszenie art.16 ust.1 pkt.28 updop w zw. z art.15 tej ustawy przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że wydatki ponoszone na kompleksową usługę organizacji konferencji dla potencjalnych klientów/kontrahentów stanowią wydatki o charakterze reprezentacyjnym, wyłączone z kosztów uzyskania przychodów. Pełnomocnik zarzucił także naruszenie przepisów postępowania, to jest art.120 w zw. z art.14b § 1 i § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez przekroczenie przez Ministra Finansów kompetencji w drodze nieuprawnionego dokonania samodzielnych ustaleń co do faktów, które doprowadziły go do przyjęcia odmiennych okoliczności faktycznych sprawy niż to wynika z literalnego brzmienia wniosku, jak również uznania, że wskazane we wniosku cele organizowania konferencji nie mają znaczenia dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu wniosku przeprowadzono szeroki wywód co do znaczenia pojęć "reprezentacji" i "reklamy". Jednocześnie podkreślono, że zgodnie z art.14b §1 i 14c § 1 Ordynacji podatkowej przedmiotem interpretacji jest przepis prawa w odniesieniu do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego, a nie stan faktyczny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji. Organ nie uznał zarzutu dotyczącego naruszenia art.14b § 1 i 14 c § 1 Ordynacji podatkowej. Stwierdził, że wydając interpretację zastosował obowiązujące przepisy prawa i dokonał prawidłowej subsumcji przedstawionego we wniosku stanu faktycznego do istniejącej w sprawie normy prawnej, stosując zarówno wykładnię gramatyczną oraz celowościową Wojewódzki Sąd Administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd ogranicza się do zbadania zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej "p.p.s.a."). Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd zważył co następuje. Skarga jest uzasadniona. Podstawę formalnoprawną interpretacji przepisów prawa podatkowego stanowią przepisy art. 14b-14p Ordynacji podatkowej. Istotą postępowania interpretacyjnego jest możliwość uzyskania "pewności prawa" przez wnioskodawcę, celem prawidłowego wykonywania obowiązku podatkowego. W ramach tego postępowania wnioskodawca jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego (art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej). Wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego w zasadzie decyduje o możliwości wydania interpretacji podatkowej. Tylko w stosunku do precyzyjnie przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego wyrażana jest ocena prawna, tak przez samego podatnika, jak i przez organ podatkowy. Przy czym granice oceny prawnej stanowiska wnioskodawcy zawartej w indywidualnej interpretacji zakreślone są treścią pytania postawionego we wniosku o interpretację. Zgodnie z art.14b § 1ustawy Ordynacja podatkowa Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Z art. 14c. § 1. tej ustawy wynika, że interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. Interpretacja indywidualna nie stanowi więc abstrakcyjnego wyjaśnienia przepisów prawnych, lecz jest dokonaniem oceny prawnej stanowiska wnioskującego na tle zindywidualizowanego stanu faktycznego, który jest przedstawiony przez podatnika we wniosku o udzielenie interpretacji. Ocena ta obejmuje nie tylko jego konkluzję co do prawnego zakwalifikowania określonego zdarzenia prawnopodatkowego, ale także motywy prawne na których opiera on taką konkluzję. Przedstawienie stanowiska organu podatkowego w indywidualnej interpretacji powinno polegać przede wszystkim na jasnej i zrozumiałej odpowiedzi organu na zadane we wniosku pytanie (pytania) oraz wskazaniu, w jaki sposób należy rozumieć konkretny przepis określający skutki podatkowe dla wnioskodawcy i jak go należy stosować w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym. Strona przedstawiając stan faktyczny wyjaśniła, że organizuje / będzie organizować konferencje o charakterze szkoleniowo reklamowym dla potencjalnych klientów / kontrahentów poza granicami Unii Europejskiej . W związku z powyższym nabywa usługi kompleksowej organizacji konferencji. Spółka określiła zakres tej usługi i oświadczyła, że merytoryczną część konferencji zapewnia we własnym zakresie. Pytanie dotyczyło możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na tą usługę. Organ podatkowy stwierdzając, że stanowisko strony o możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na organizację konferencji jest nieprawidłowe, przesądził w wydanej interpretacji indywidualnej, że konferencje mają charakter reprezentacyjny i to z tego powodu, że nie są skierowane do szerokiego kręgu osób w sytuacji gdy reklama może mieć charakter publiczny i być prowadzona do nieograniczonego kręgu osób. Może też mieć charakter niepubliczny i być skierowana do zamkniętego kręgu osób. Należy zgodzić się z poglądem prezentowanym w interpretacji, że przez pojęcie "reklamy" należy rozumieć wszelkie celowe działania podatnika mające na celu rozpowszechnienie wiedzy o oferowanych przez niego produktach bądź usługach, działania których celem jest kształtowanie popytu poprzez poszerzenie wiedzy przyszłych nabywców o towarach bądź usługach, ich cechach i przeznaczeniu w celu zachęcenia do nabywania towarów bądź usług od tego właśnie podmiotu. Reprezentacja dotyczy działań zmierzających do kształtowania, rozpowszechniania wizerunku podatnika jako podmiotu gospodarczego. Reklama natomiast dotyczy działań zmierzających do kształtowania i rozpowszechniania wizerunku nie samego podatnika, ale jego produktów. Przesądzenie czy działania strony organizującej konferencje mają charakter reklamy czy reprezentacji może w ocenie Sądu zapaść po przeprowadzeniu postępowania dowodowego w zakresie oceny materiałów opracowanych w związku z konferencją, które to postępowanie nie jest dopuszczalne w sprawie z wniosku o wydanie interpretacji. W tej sytuacji należy się zgodzić ze stroną, że organ arbitralnie zmienił stan faktyczny przedstawiony we wniosku. Oznacza to naruszenie prawa materialnego to jest art.15 w zw. z art.16 ust.1 pkt.28 updop. W niniejszej sprawie organ powinien odnieść się do możliwości zaliczenia wydatków poniesionych na organizację konferencji do kosztów uzyskania przychodów, przy uwzględnieniu stanu faktycznego wynikającego z wniosku strony, z którego wynika, że konferencje mają mieć charakter szkoleniowo reklamowy. Jednocześnie organ powinien zastrzec, że nie każdy wydatek poniesiony przez podatnika w związku z prowadzoną działalnością podlega uwzględnieniu w kosztach uzyskania przychodów, a tylko taki wydatek, który ma lub może mieć wpływ na powstanie lub zwiększenie przychodów. Wydatek musi być więc powiązany z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą, ukierunkowaną na uzyskanie przychodów. Powinien, przynajmniej potencjalnie, wpływać na wielkość uzyskiwanych lub spodziewanych przychodów z tej działalności. Kosztowa kwalifikacja konkretnego wydatku u konkretnego podatnika musi więc uwzględniać charakter i profil prowadzonej działalności gospodarczej oraz ekonomiczną racjonalność poniesionego wydatku (np. wyrok NSA z 16.10.2012 r. II FSK 430/11, LEX nr 1225442; wyrok NSA z 27.06.2013 r. II FSK 2192/11, LEX nr 1455489). W świetle powyższych rozważań Sąd uchylił zaskarżoną interpretację na podstawie art.146 § 1 p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 w zw. z art.205 § 2 tej ustawy. E.J.