I SA/Łd 517/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-05-18

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie radcy prawnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania?
Ratio decidendi
Skarżącemu, który korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, może być przyznane prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W przypadku trudnej sytuacji materialnej, niskich dochodów i znaczących wydatków, wniosek o ustanowienie radcy prawnego zasługuje na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Skarżący T. Z. wniósł skargę na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą umorzenia należności składkowych. Jednocześnie wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący wskazał na samotność, brak majątku, leczenie się, niskie dochody z emerytury podlegające zajęciu komorniczemu oraz ponoszenie części kosztów utrzymania mieszkania i leków.
Rozstrzygnięcie
1/ przyznano skarżącemu – T. Z. prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie radcy prawnego; 2/ umorzono postępowanie sądowe z wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 maja 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku T. Z. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi T. Z. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – T. Z. prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie radcy prawnego; 2/ umorzyć postępowanie sądowe z wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. T. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. W skardze wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W złożonym następnie, na wezwanie Sądu, urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) skarżący wskazał, że jest samotny i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku, leczy się na serce i nadciśnienie tętnicze. Uzyskuje dochód z tytułu emerytury w wysokości 1.300 zł brutto, która stanowi przedmiot zajęcia komorniczego. Ponadto skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 262 tej ustawy wynika, że stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Przede wszystkim należy jednak zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skarżący z mocy art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego wynika zaś, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku, leczy się na serce i nadciśnienie tętnicze. Uzyskuje dochód z tytułu emerytury w wysokości 1.300 zł brutto, która stanowi przedmiot zajęcia komorniczego. Ponadto z akt sprawy wynika, że skarżący zamieszkuje z żoną w mieszkaniu należącym do syna i synowej. Jednak z żoną nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego, od 7 marca 2002 roku małżonków łączy ustrój rozdzielności majątkowej. Niemniej jednak skarżący ponosi wspólnie z żoną comiesięczne opłaty za czynsz, energię elektryczną, TV kablową, telefon, które łącznie stanowią kwotę 542,90 zł. Kwotę tę pokrywa w połowie. Z uwagi na stan zdrowia ponosi także wydatki na zakup lekarstw w wysokości ok. 130 zł miesięcznie. Biorąc po uwagę powyższe okoliczności, w tym zwłaszcza kwotę dochodu skarżącego i niezbędnych wydatków, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie radcy prawnego. W ocenie Referendarza sądowego przedstawione zdolności płatnicze skarżącego pozwalają uznać, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 i art. 245 § 3 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. P.Z-C.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło