I SA/Łd 518/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Tarno po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. B. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny kwartał za I kwartał 2007 r. oraz zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za II i III kwartał 2007 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Skargą z 26 marca 2012 r. R.B. zakwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] nr [...] wydaną w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny kwartał za I kwartał 2007 r. oraz zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za II i III kwartał 2007 r. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 18 maja 2012 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 2.000 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca powyższe zarządzenie została doręczona pełnomocnikowi strony 22 maja 2012 r. Wymagany wpis od skargi został uiszczony przelewem bankowym 30 maja 2012 r. Następnie pismem z 31 maja 2012 r. pełnomocnik strony wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia ww. wpisu. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że informację o konieczności uiszczenia wpisu przekazał swojemu mocodawcy już w dniu otrzymania wezwania do jego uiszczenia. Opłata sądowa winna być uiszczona do 29 maja 2012 r. jednak skarżący nie miał do tego dnia zapewnionych środków finansowych na jej pokrycie na rachunku bankowym. Jednocześnie skarżący pozostawał w przekonaniu, że przed upływem ww. terminu otrzyma wystarczającą kwotę od swego kontrahenta. Gdy wieczorem ostatniego dnia terminu chciał uregulować wpis okazało się, że na jego rachunek nie wpłynęły jeszcze oczekiwane środki. W rozmowie telefonicznej ze swoim kontrahentem ustalił, że ten jeszcze nie dokonał przelewu i uzyskał zapewnienie, że w następnym dniu przysługująca mu należność zostanie uregulowana w gotówce. 30 maja 2012 r. skarżący otrzymał zatem należną mu zapłatę i w tym też dniu uregulował wpis. W ocenie pełnomocnika skarżącego jego mocodawca nie ponosił winy za brak terminowej zapłaty wpisu. Skarżący był głęboko przekonany, że wracając do domu wieczorem ostatniego dnia terminu będzie dysponował na rachunku bankowym wystarczającymi środkami na jego pokrycie, jednak z winy kontrahenta środków tych nie posiadał. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270; dalej "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1-2 P.p.s.a.). Przesłanka braku winy w uchybieniu terminu jest w orzecznictwie i doktrynie konsekwentnie oceniana przy uwzględnieniu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie NSA z 25 września 1998 r., SA/Łd 575/98, LEX nr 36221; wyrok NSA z dnia 13 października 1999 r., III SA 1436/99, LEX nr 40057; wyrok NSA z dnia 25 maja 1998 r., IV SA 2162/96, LEX nr 43285; wyrok NSA z dnia 20 maja 1998 r., I SA/Ka 1718/96, LEX nr 33415, a także J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2012, s. 266 oraz B. Dauter, w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 258). Do przeszkód świadczących o braku winy strony w uchybieniu terminu, nie można zaliczyć – zdaniem sądu – chwilowego braku środków na pokrycie wymaganych prawem opłat sądowych. Okoliczność ta (trudna sytuacja finansowa skarżącego) daje bowiem prawo do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, na podstawie art. 243 i nast. P.p.s.a. Co istotne, złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (o zwolnienie z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych) powoduje, że do czasu jego rozpoznania strona jest zabezpieczona przed negatywnymi skutkami braku środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych. W konsekwencji, skoro strona postępowania sądowoadministracyjnego, która nie dysponuje środkami finansowymi wystarczającymi na pokrycie wpisu sądowego od skargi, ma możliwość uniknięcia negatywnych skutków procesowych nieuzupełnienia braku fiskalnego skargi, (tj. posiada prawo do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy), nie może powoływać się na brak tych środków jako na okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Nieskorzystanie z przysługującego skarżącemu prawa pomocy w sytuacji braku odpowiednich środków, nie stanowi okoliczności świadczącej o braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. P.Pij.