I SA/Łd 524/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-06-22
Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, osiągający wysokie dochody z działalności gospodarczej i zatrudnienia żony, wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ skarżący, pomimo wykazywania pewnych wydatków, osiągał miesięczne dochody gospodarstwa domowego znacznie przekraczające średnią krajową, posiadał własny dom i prowadził działalność gospodarczą o znaczących obrotach, co w ocenie sądu pozwalało na wygospodarowanie środków na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący T.Ś. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia o stanie majątkowym wynikało, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i dwoma synami, osiągając miesięczne dochody około 14.500 zł, jest właścicielem domu o powierzchni 380 m2, a jego działalność gospodarcza generuje znaczne przychody. Skarżący wykazał również koszty utrzymania rodziny oraz ratę kredytu. Referendarz sądowy ocenił, że dochody skarżącego i jego żony są wystarczające do pokrycia kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu T. Ś. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 czerwca 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T.Ś. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności jako wspólnika za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2005 roku, oraz styczeń 2006 roku p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu T. Ś. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 16 kwietnia 20010 roku T. Ś. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. O.Z. w P. T. z dnia [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako wspólnika Spółki jawnej "O." w upadłości z siedzibą w P. T. za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług. W skardze zawarty był wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości.
Ze złożonego na formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dodatkowych informacji nadesłanych na wezwanie referendarza wynika, że skarżący wspólnie z żoną oraz dwoma synami w wieku 6 i 9 lat prowadzi gospodarstwo domowe, którego dochody miesięczne zamykają się kwotą 14.500 zł, z tytułu wynagrodzenia za pracę jego żony (około 8.000 zł – potwierdzony zaświadczeniem pracodawcy) oraz dochodów z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej (około 6.500 zł). Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 380 m2 nie posiada innego majątku ruchomego, nieruchomości ani oszczędności.
Z nadesłanego zeznania podatkowego skarżącego za 2009 rok wynika, iż skarżący uzyskuje dochody z prowadzonej na własny rachunek działalności gospodarczej pod nazwą G., z której przychody za zaszły rok podatkowy zamknęły się kwotą 395.310 zł , generując koszty 350 778 zł przynosząc w efekcie skarżącemu zysk w wysokości 44.532 zł. Dodatkowo skarżący posiada 20 % udziałów w znajdującej się w upadłości spółce jawnej "O.", która w ostatnim roku przyniosła przypadającą na podatnika stratę w wysokości 22.166 zł. Wykazane przez skarżącego koszty utrzymania rodziny zamykają się kwotą około 740 zł (energia około 320 zł miesięcznie, telewizja 63 zł, telefony komórkowy około 270 zł i stacjonarny około100 zł miesięcznie) do których w sezonie zimowym dochodzą wydatki na paliwo gazowe na poziomie 500 zł miesięcznie. Ponadto skarżący obciążony jest spłatą kredytu we frankach szwajcarskich którego miesięczna rata wynosi 543 CHF. Analiza wyciągów bankowych z obu posiadanych przez skarżącego rachunków wskazuje, iż na dzień występowania ze skargą wnioskodawca posiadał środki umożliwiające mu poniesienie kosztów naleznego od niej wpisu.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego nie jest zasadny.
Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Z danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dodatkowych informacji udzielonych przez wnioskodawcę wynika, że T. Ś. wspólnie z żoną i dwoma synami prowadzi gospodarstwo domowe, którego miesięczny dochód z tytułu wynagrodzenia za prace żony skarżącego oraz prowadzonej przez niego działalności gospodarczej zamyka się kwotą około 14.500 zł. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 380 m2 w którym zamieszkuje nie posiada innego majątku ruchomego, nieruchomości ani oszczędności. Przychody skarżącego za zaszły rok podatkowy z prowadzonej na własny rachunek działalności gospodarczej pod nazwą G. zamknęły się kwotą 395.310 zł, generując koszty 350. 778 zł przynosząc w efekcie skarżącemu zysk w wysokości 44.532 zł. Wykazane przez skarżącego koszty utrzymania rodziny zamykają się kwotą około 740 zł, do których w sezonie zimowym dochodzą wydatki na paliwo gazowe na poziomie 500 zł miesięcznie. Ponadto skarżący obciążony jest spłatą kredytu we frankach szwajcarskich którego miesięczna rata wynosi 543 CHF. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (500 zł) oraz treść art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Miesięczne dochody gospodarstwa domowego skarżącego znacznie przekraczają średnią krajową, skarżący zamieszkuje w domu stanowiącym jego własność, wielkość obrotów prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej także przeczy jego twierdzeniom o braku środków z których mogłyby zostać pokryte koszty sądowe w sprawie. Negatywnie ocenić należy próbę przeniesienia na Skarb Państwa kosztów postępowania sądowego w sytuacji, gdy skarżący i jego żona osiągają dochody przekraczające kwotę 14.000 zł miesięcznie, które w ocenie sądu pozwalają na wygospodarowanie środków na uiszczenie wymaganego w sprawie wpisu od skargi i poniesienie ewentualnych, niższych kosztów sądowych w toku dalszego procesu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło