I SA/Łd 543/25
WyrokWSA w Łodzi2026-01-08
Skład orzekający: Paweł Janicki, Joanna Grzegorczyk-Drozda, Grzegorz Potiopa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa umorzenia zaległości podatkowych w podatku od środków transportowych, umorzenia odsetek za zwłokę oraz rozłożenia na raty jest zasadna, gdy podatnik powołuje się na ważny interes strony lub interes publiczny, a organy podatkowe kwestionują jego sytuację finansową i majątkową?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły, iż nie zaszły przesłanki ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego do udzielenia ulgi w spłacie zaległości podatkowych. Podatnik nie wykazał swojej trudnej sytuacji finansowej w sposób rzetelny i udokumentowany, a jego oświadczenia były sprzeczne ze zgromadzoną dokumentacją. Ponadto, organ prawidłowo ocenił, że sytuacja podatnika nie uzasadnia zastosowania ulgi ze względu na interes publiczny, gdyż nie wykazał on, aby zapłata zaległości spowodowałaby konieczność sięgania po środki pomocy państwa.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się z wnioskiem o umorzenie zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019-2021, umorzenie odsetek oraz rozłożenie zaległości na raty, powołując się na trudną sytuację finansową i rodzinną. Organy podatkowe odmówiły uwzględnienia wniosku, kwestionując rzetelność przedstawionych przez skarżącego informacji o dochodach i wydatkach, a także brak udokumentowania zobowiązań alimentacyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 stycznia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda, Sędzia WSA Grzegorz Potiopa (spr.), Protokolant : Asystent sędziego Katarzyna Nadolska-Góra, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2026 roku sprawy ze skargi D. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 9 lipca 2025 roku nr SKO.4140.2.2025 w przedmiocie odmowy umorzenia oraz rozłożenia na raty zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 – 2021 oddala skargę. ,
Zaskarżoną decyzją z dnia 9 lipca 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi (dalej także jako: SKO) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 25 listopada 2024 r., odmawiającą D. G. (dalej także jako: Skarżący, Podatnik lub Strona) umorzenia zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 – 2021, umorzenia odsetek za zwłokę z tytułu zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 - 2021 oraz rozłożenia na raty zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 - 2021.
W uzasadnieniu ww. decyzji, organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia
29 sierpnia 2022 r., Skarżący reprezentowany przez adw. A. K., zwrócił się
z wnioskiem o umorzenie zaległości w podatku od środków transportowych, ewentualnie rozłożenia należnego podatku na możliwie największą liczbę rat oraz
o umorzenie odsetek za zwłokę.
W toku postępowania - w dniu 2 listopada 2022 r. - pełnomocnik Skarżącego przesłał pismo, w którym oświadczył, że Skarżący obecnie nie prowadzi działalności gospodarczej, nie ma rachunku bankowego oraz nie korzystał z pomocy publicznej,
w tym pomocy de mimimis. W uzasadnieniu ponownie wskazał, że sytuacja finansowa Skarżącego jest bardzo trudna, ponieważ uzyskuje on jedynie minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 2.310,56 zł netto miesięcznie. Dodatkowo obowiązany jest do uiszczania renty alimentacyjnej w wysokości 150,00 zł.
W toku prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji ustalił,
że zaległości Skarżącego w podatku od środków transportowych za lata 2009 - 2018 objęte 17 tytułami wykonawczymi uległy przedawnieniu, z uwagi na brak w aktach postępowania egzekucyjnego potwierdzenia o skutecznym zastosowaniu środka egzekucyjnego.
W związku z powyższym organ pierwszej instancji wskazał, że przedmiotem prowadzonego postępowania są zaległości podatkowe powstałe w związku
z niezapłaceniem przez Skarżącego podatku od środków transportowych określonych następującymi decyzjami podatkowymi:
1) za rok 2019 decyzją z 14 października 2019 r. na łączną kwotę 3.197,00 zł;
2) za rok 2020 decyzją z 26 listopada 2020 r. na łączną kwotę 3.197,00 zł;
3) za rok 2021 decyzją z 19 listopada 2021 r. na łączną kwotę 3.197,00 zł.
Wszystkie ww. decyzje zostały doręczone Skarżącemu w trybie przewidzianym w art. 150 Ordynacji podatkowej i ze skutkiem określonym w § 5 tego artykułu. Wobec niewniesienia odwołań od tych decyzji stały się one ostateczne i wykonalne.
Organ pierwszej instancji prowadząc postępowanie ustalił
- w oparciu o dokumenty i informacje przedstawione przez Skarżącego oraz czynności wyjaśniające i dowodowe prowadzone z urzędu - następujące fakty i okoliczności relewantne dla rozstrzygnięcia sprawy.
W piśmie z dnia 11 czerwca 2024 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego
- Łódź-Górna wskazał m.in., że Skarżący posiada rachunek bankowy o nr [...]. Pozostaje to w sprzeczności z zawartym w piśmie z dnia
2 listopada 2022 r. oświadczeniem pełnomocnika Skarżącego, że nie posiada on rachunku bankowego.
Zarząd Lokali Miejskich w piśmie z dnia 12 czerwca 2024 r. wskazał,
że Skarżący posiada zawartą w dniu 30 września 2002 r. umowę na najem lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w Ł.. Lokal ten stanowi własność Miasta Ł. Na koncie przedmiotowego lokalu nie figurują zaległości. Do pisma ZLM dołączył kartotekę finansową lokalu wraz ze wskazaniem rachunków bankowych z których opłacany był czynsz.
W piśmie z dnia 24 czerwca 2024 r. pełnomocnik Skarżącego wskazał,
że "sytuacja majątkowa i rodzinna Podatnika jest bardzo trudna, co powoduje, że nie jest on w stanie uiścić powstałych zaległości. Pan D. G. utrzymuje się ze skromnego wynagrodzenia za pracę w wysokości równej minimalnemu miesięcznemu wynagrodzeniu. Jest on też zobowiązany do regulowania renty alimentacyjnej, która pochłania znaczną część jego dochodów. Z tych powodów nie jest w stanie uregulować zaległego podatku, co uzasadnia ubieganie się przez niego o umorzenie zaległości podatkowej oraz ewentualnie o rozłożenie na raty i umorzenie odsetek za zwłokę".
Centrum Świadczeń Socjalnych w Ł. w piśmie z dnia 1 sierpnia 2024 r. wskazało, że Skarżący nie figuruje w bazie świadczeniobiorców.
Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Ł. w piśmie z dnia 31 lipca 2024 r. wskazał, że Skarżący nie figuruje w kartotece III Wydziału Pracy Środowiskowej.
Ze złożonego przez Skarżącego w dniu 2 listopada 2022 r. oświadczenia
o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika wynika, że:
1) Skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe,
2) uzyskuje dochód w wysokości 2.310,56 zł netto miesięcznie,
3) nie posiadał on żadnego majątku,
4) stałe, miesięczne obciążenia finansowe Skarżącego stanowią:
• czynsz - 892,00 zł,
• energia elektryczna - 85,14 zł,
• gaz - 39,47 zł,
• alimenty - 150,00 zł
• wydatki na wyżywienie - 600,00 zł,
• środki higieny osobistej -150,00 zł.
Z kolei w oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika złożonym w dniu 12 lipca 2024 r. Skarżący wskazał, że:
1) prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe,
2) uzyskuje dochód w wysokości 3.300,00 zł netto miesięcznie,
3) nie posiada żadnego majątku,
4) jego stałe, miesięczne obciążenia finansowe stanowią:
• czynsz - 495 zł,
• energia elektryczna - 200/350 zł,
• gaz - 200 zł,
• woda i kanalizacja-150 zł,
• ogrzewanie-300 zł,
• telefon, internet, TV - 50/80 zł,
• wydatki na wyżywienie -1.200 zł,
• inne stałe wydatki-100 - 200 zł.
Z powyższych oświadczeń - w ocenie organu pierwszej instancji - wynika,
że łączne wydatki miesięczne Skarżącego wynoszą od 2.695 zł do 2.975 zł. Natomiast jego dochody wynoszą 3.300 zł netto miesięcznie. Zatem Skarżący dysponuje wolna kwotę wynoszącą od 605 zł (3.300 zł - 2.695 zł = 605 zł) do 325 zł miesięcznie (3.300 zł - 2.975 zł = 325 zł).
Organ pierwszej instancji podkreślił również, że mimo deklaracji zawartej
w składanych w postępowaniu pismach, iż zobowiązany jest do wypłacania renty alimentacyjnej, która "pochłania znaczną część jego dochodów", Skarżący konsekwentnie unikał w postępowaniu wskazania wysokości renty oraz podstawy jej uiszczania. W oświadczeniu z dnia 22 czerwca 2024 r. Skarżący podniósł jedynie,
że nie otrzymuje renty alimentacyjnej. Co więcej, w oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika z dnia 2 listopada 2022 r. Skarżący wskazał,
że opłaca alimenty w wysokości 150,00 zł miesięcznie.
Konfrontując informacje przedstawione w oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika z dnia 12 lipca 2024 r. z przedstawionymi przez Skarżącego dokumentami organ pierwszej instancji uznał, że informacje te są nierzetelne i nie oddają rzeczywistej sytuacji Skarżącego. Wskazana w oświadczeniu wysokość opłaty za energię elektryczną (200 - 350 zł) nie jest nawet zbliżona do wysokości opłat za energię elektryczną wynikających z faktury
nr [...] z dnia 26 marca 2024 r. Zgodnie z tą fakturą za okres od kwietnia do lipca 2024 r. opłata wynosiła 72,53 zł, natomiast opłata za sierpień 2024 r. wynosiła 122,83 zł. Co więcej, kwoty te pokryte zostały w całości z nadpłaty powstałej
z wcześniejszych płatności. A zatem w okresie kwiecień - sierpień 2024 r. Skarżący nie był zobowiązany do ponoszenia jakichkolwiek opłat za energię elektryczną.
Opłata za gaz wskazana przez Skarżącego w oświadczeniu z dnia 12 lipca 2024 r. o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika również jest znacząco zawyżona w stosunku do przedstawionego potwierdzenia płatności. W oświadczeniu Skarżący wskazał, że miesięczna opłata za gaz wynosi 150 zł. Natomiast
z potwierdzenia płatności dokonanej na rzecz P. Sp. z o.o. wynika, że opłata za gaz wynosi 94,22 zł. Warto nadmieniać, że wpłata ta dokonana została w imieniu Skarżącego przez E. J., a zatem nie obciążała jego finansów.
W kontekście wysokości uzyskiwanych przez Skarżącego dochodów organ pierwszej instancji ustalił, że zgodnie z informacją z dnia 21 czerwca 2024 r. udzieloną przez E. J. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą FH "[...]" Skarżący uzyskuje wynagrodzenie brutto w kwocie 4.242,00 zł (wynagrodzenie podlega odliczeniom ZUS oraz ubezpieczeniu grupowemu PZU). Jest ono wypłacane do rąk pracownika. Ze złożonej wraz z ww. informacją listy płac wynika, że wynagrodzenie jakie jest wypłacane Stronie wynosi 3.304,98 zł (wynagrodzenie netto).
W "oświadczeniu o sytuacji rodzinnej majątkowej i finansowej podatnika" Skarżący wskazał, że jego miesięczne wynagrodzenie netto wynosi 3.300,00 zł.
Z pisma z dnia 12 czerwca 2024 r. Zarządu Lokali Miejskich wynika, że opłaty za lokal nr [...] położony przy ul. [...] w którym zamieszkuje Skarżący, ponoszone są przez E. J. z konta nr [...]. E. J. dokonuje również płatności za gaz, co poświadcza potwierdzenie dokonania przelewu na rzecz P. Sp. z o.o. w dniu 4 czerwca 2024 r. Przelew ten dokonany został przez E. J. z konta nr [...].
W konsekwencji organ pierwszej instancji uznał, że pracodawca Skarżącego opłaca za niego część rachunków w kwocie około 1.200 zł miesięcznie, co prowadzi do konkluzji, że Skarżący dysponuje znacznie większymi środkami finansowymi niż wskazane w oświadczeniu o sytuacji rodzinnej majątkowej i finansowej, która nie odzwierciedla jego rzeczywistej sytuacji majątkowej, a co za tym idzie jest w stanie regulować bieżące zobowiązania jak i zaległości w podatku od środków transportowych.
Organ zauważył również, że w kontekście uzasadnienia wniosku Skarżącego,
w którym wskazywał on na trudną sytuację majątkową i rodzinną, twierdzenie odnoszące się do (trudnej) sytuacji rodzinnej okazało się gołosłowne - w żadnym
z dokumentów oraz innych oświadczeń nie zostało ono udowodnione, ani nawet uprawdopodobnione. Co więcej, w oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, finansowej
i majątkowej z dnia 12 lipca 2024 r. Skarżący wskazał jako źródło spłaty zaległości pomoc najbliższej rodziny bez sprecyzowania, kto miałby udzielić tej pomocy (np. rodzice, rodzeństwo, dzieci) oraz w jakiej wysokości byłaby ta pomoc. Jednocześnie pełnomocnik Skarżącego przywołuje trudną sytuację rodzinną (bez wskazania co ona oznacza) jako uzasadnienie udzielenia wnioskowanej ulgi (z drugiej strony Skarżący oświadcza, że może liczyć na wsparcie najbliższej rodziny w spłacie zaległości). Nieodmiennie żadna z powyższych okoliczności nie została w żaden sposób wyjaśniona i udokumentowana.
Dokonując wykładni jednej z ustawowych przesłanek udzielania ulg płatniczych przewidzianych w art. 67a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
(t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 z późn. zm., dalej także jako: O.p.) organ pierwszej instancji uznał, że w kontekście złożenia przez Skarżącego pełnych i rzetelnych informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, dochodowej oraz rodzinnej, a także dokumentów potwierdzających jego sytuację życiową, oraz z uwagi na fakt, że złożone oświadczenia dotyczące dochodów i wydatków są sprzeczne ze zgormadzoną dokumentacją, w niniejszej sprawie nie ma podstaw do stwierdzenia wystąpienia przesłanki "ważnego interesu strony" (w rozumieniu art. 67a O.p.) warunkującej udzielenie ulgi w formie umorzenia zaległości w podatku od środków transportowych, umorzenia odsetek za zwłokę, czy też rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej. Organ wskazał przy tym, że powstanie zaległości w podatku od środków transportowych obciążających Skarżącego, wynika wyłącznie z jego działania. Skarżący przez wiele lat nie płacił ciążącego na nim podatku. Nie przedstawił jakichkolwiek udokumentowanych i wiarygodnych wyjaśnień, które wskazywałyby przyczyny braku możliwości płacenia podatków. Skarżący nie tylko nie składał corocznych deklaracji na podatek od środków transportowych, ale też nie podejmował decyzji w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych. Gdyby rzetelnie wywiązywał się ze swoich obowiązków to nie doszłoby do powstania kilkuletnich zaległości w podatku od środków transportowych, a składając deklarację podatkową lub w wypadku ustania obowiązku podatkowego korektę deklaracji, miałaby pełną świadomość co do wysokości swoich zobowiązań i byłaby
w stanie regulować je w terminie. Okoliczność ta jest istotna o tyle, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażona zostało zapatrywanie, iż "nie sposób premiować tych podatników, którzy przez własne decyzje popadają w niewypłacalność. Ulgi podatkowe służą wsparciu rzetelnych podatników, którzy w szczególnych okolicznościach utracili płynność finansową i dążą do odzyskania stabilności lub też np. z przyczyn zdrowotnych popadli w impas" (wyrok WSA w Łodzi z 19 grudnia 2024 r.,
I SA/Łd 576/23, CBOSA). Nadto zaś, NSA w wyroku z dnia 12 lipca 2023 r. (III FSK 1432/22) wskazał, że "jeżeli wyłączną przyczyną niepłacenia należności na rzecz Skarbu Państwa była nierzetelność podatnika, to zastosowanie ulgi w spłacie zaległości podatkowej byłoby sprzeczne z interesem publicznym".
Uzasadniając swoje stanowisko, z odniesieniem do orzecznictwa sądów administracyjnych oraz w kontekście z zebranego z sprawie materiału dowodowego
i jego oceny, organ pierwszej instancji odniósł się do zaistnienia w sprawie przesłanki interesu publicznego. W konkluzji organ uznał, że w niniejszej sprawie przesłanka "interesu publicznego" udzielenia ulgi w spłacie zaległości podatkowych w podatku od środków transportowych w postaci umorzenia zaległości, rozłożenia ich na raty
i umorzenia odsetek za zwłokę, nie została spełniona.
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ pierwszej instancji odniósł się do podnoszonej przez Skarżącego w postępowaniu kwestii prawidłowości rozstrzygnięć organu podatkowego, określających wobec niego wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych. Organ pierwszej instancji wskazał, że postępowanie w przedmiocie udzielenia przewidzianych w art. 67a O.p. ulg płatniczych nie stanowi kontynuacji postępowania w przedmiocie wymiaru tych zobowiązań, albowiem inne są jego cele i przesłanki podejmowanych w jego ramach rozstrzygnięć. Zatem w trybie art. 67a O.p. nie może być rozstrzygana zasadność opodatkowania środków transportowych, co nastąpiło wskazanymi w uzasadnieniu decyzji, ostatecznymi decyzjami organu pierwszej instancji.
Wobec stwierdzenia niezaistnienia ustawowych przestanek warunkujących przyznanie Skarżącemu przewidzianych w art. 67a O.p. ulg płatniczych, Prezydent Miasta Łodzi decyzją z dnia 25 listopada 2024 r.:
- odmówił umorzenia zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 - 2021 w kwocie 14.831,00 zł (9.591,00 zł należność główna, 5.240,00 zł odsetki za zwłokę - wyliczone na dzień wydania decyzji),
- odmówił umorzenia odsetek za zwłokę z tytułu zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 - 2021 w kwocie 5.240,00 zł (na dzień wydania decyzji),
- odmówił rozłożenia na raty zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 - 2021 w łącznej kwocie 11.593,00 zł (9.591,00 zł należność główna, 2.002,00 zł odsetki za zwłokę - wyliczone na dzień złożenia wniosku) na raty
w wysokości 100,00 zł - 150,00 zł miesięcznie.
Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji organu pierwszej instancji.
W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w Łodzi decyzją z dnia 9 lipca 2025 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W ocenie Kolegium, z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, że w rozpatrywanej sprawie zaistniała przesłanka przypadku uzasadnionego ważnym interesem podatnika, o której mowa w art. 67a § 1 O.p. Kolegium nie zanegowało przy tym, że sytuacja Skarżącego jest trudna. Zważywszy jednak na objętą wnioskiem kwotę zaległości podatkowych Kolegium uznało, że nie znalazło dostatecznego uzasadnienia twierdzenie Skarżącego o zdolności płatniczych umożliwiających uniemożliwiających mu spłatę ciążących na nim zaległości podatkowych.
Kolegium zaakceptowało również wnioski organu pierwszej instancji,
iż w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z przypadkiem uzasadnionym interesem publicznym, który przemawiałby za uwzględnieniem wniosku Skarżącego jako przesłanki odwołującej się, do wartości wspólnych dla całego społeczeństwa,
w szczególności takich jak bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, czy też zapewnienie sprawności funkcjonowania aparatu państwowego.
W podsumowaniu SKO stwierdziło, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, wobec stwierdzenia niezaistnienia przypadku uzasadnionego ważnym interesem podatnika ani interesem publicznym, nie zaktualizowała się kompetencja organu podatkowego do udzielenia objętej wnioskiem Skarżącego ulgi płatniczej.
Strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w Łodzi z dnia 9 lipca 2025 r., zarzucając jej naruszenie:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 67a § 1 pkt 2 i 3 O.p. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji w sytuacji niewykonania przez organ I instancji wiążących wskazań Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, w szczególności poprzez:
a) brak merytorycznej oceny przesłanki interesu publicznego, w sytuacji gdy stwierdzenie wystąpienia jej braku musi być oparte na argumentacji konkretnej, logicznej i opartej na dowodach,
b) dokonanie błędnej, zawężającej interpretacji przesłanki ważnego interesu podatnika, ograniczonej wyłącznie do nadzwyczajnych okoliczności i braku winy podatnika, z pominięciem poglądu orzecznictwa, że obejmuje ona również sytuacje,
w których spłata zobowiązań istotnie narusza minimum egzystencji podatnika;
co stanowi niewywiązanie się przez organ z obowiązku wszechstronnej oceny sprawy, co prowadziło do nierozpoznania jej istoty i w konsekwencji wydania wadliwej decyzji;
2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 120, art. 122, art. 182 § 1 pkt 1, art. 183, art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 O.p. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji
w sytuacji braku ustalenia w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy, w tym:
a) niewskazania wysokości faktycznych dochodów skarżącego,
b) zaniechania ustalenia źródła, czasu trwania i zasad, na jakich E. J. opłacała za skarżącego czynsz i gaz,
c) pominięcia prostych do uzyskania dowodów (m.in. z ZUS, banków, od komornika),
co doprowadziło do podjęcia decyzji przez organ odwoławczy bez prawidłowego ustalenia całokształtu stanu faktycznego, co stanowi istotne uchybienie proceduralne w postaci naruszenia zasady prawdy obiektywnej, oraz do niedopuszczalnego przerzucenia ciężaru ustaleń na podatnika, a w konsekwencji do podjęcia wadliwej decyzji przez organ odwoławczy;
3. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 180 § 1 O.p. poprzez nieuzasadnione nieuwzględnienie wniosków dowodowych skarżącego o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania, na okoliczność płatności dokonanych przez E. J. oraz sytuacji majątkowej Skarżącego, pomimo że dowody te mają istotne znaczenie dla sprawy oraz przyczyniłyby się do wszechstronnego jej wyjaśnienia, co doprowadziło do naruszenia podstawowych praw
i gwarancji proceduralnych skarżącego oraz braku prawidłowego zgromadzenia materiału dowodowego, a w konsekwencji do braku dokonania rzetelnej oceny całokształtu tegoż materiału dowodowego, i ostatecznie do wydania wadliwej decyzji;
4. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 67a § 1 O.p. w zw. z art. 67d § 1 pkt 1 O.p. poprzez brak rzetelnej, indywidualnej oceny zdolności płatniczej skarżącego, polegający w szczególności na:
a) oparciu rozstrzygnięcia na ogólnych wskaźnikach (np. progu pomocy społecznej) zamiast na analizie rzeczywistych kosztów utrzymania, sytuacji życiowej oraz faktycznej możliwości spłaty zobowiązania przy zachowaniu minimum socjalnego,
b) pominięciu oceny realnych możliwości ściągnięcia zaległości oraz zaniechaniu rozważenia, że częściowa, ale wykonalna spłata w ratach mogłaby być korzystniejsza dla gminy (miasta) niż bezskuteczna egzekucja generująca nieproporcjonalne koszty,
c) nieuwzględnieniu wyliczeń i skutków społeczno-ekonomicznych wskazujących, że umorzenie odsetek i rozłożenie należności na raty umożliwiłoby spłatę zobowiązania w całości w rozsądnym czasie;
co stanowi przejaw naruszenia zasady indywidualizacji decyzji administracyjnych oraz działania w sposób arbitralny, skutkujący wydaniem decyzji wadliwej;
5. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 67a § 1 w zw. z art. 121 § 1 O.p. oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez odmowę rozłożenia długu na raty lub umorzenia odsetek mimo istnienia realnej możliwości spłaty zadłużenia w sposób dostosowany do możliwości podatnika,
co doprowadziło do wydania decyzji sprzecznej zarówno z interesem publicznym, jak
i słusznym interesem podatnika;
6. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. poprzez uwzględnienie przez Kolegium przy rozstrzyganiu sprawy elementów nie mających znaczenia dla rozstrzygnięcia, wbrew zasadzie nakazującej organowi dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy, które uwzględnia interes publiczny i słuszny interes podatnika na podstawie zebranego całokształtu materiału dowodowego istotnego dla ustaleń w sprawie, a nie dowolnych informacji, niezwiązanych z przedmiotem postępowania, co doprowadziło wydania zaskarżonej decyzji na podstawach nie znajdujących oparcia w przepisach Ordynacji podatkowej;
7. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 11 ust. 1 Międzynarodowego Paktu Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych oraz art. 4 Europejskiej Karty Społecznej poprzez wydanie decyzji, która w sposób przewidywalny uniemożliwia Skarżącemu zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, co narusza zobowiązania międzynarodowe Polski
w zakresie prawa do godziwego poziomu życia i ochrony przed ubóstwem.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi
i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
Strona, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej także jako: p.p.s.a.) w zw. z art. 86 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), wniosła
o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania Skarżącego na okoliczność ustalenia charakteru, zasad oraz czasu trwania płatności dokonanych przez E. J. oraz sytuacji majątkowej Skarżącego, a także, na podstawie 135 p.p.s.a. wniosła o usunięcie naruszenia prawa w stosunku do decyzji wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga oraz na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art 205 § 2 p.p.s.a. wniosła o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na powyższa skargę, SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Na rozprawie w dniu 8 stycznia 2026 r. poprzedzającej wydanie wyroku, Sąd postanowił oddalić zawarty w skardze wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania Skarżącego na okoliczność ustalenia charakteru, zasad oraz czasu trwania płatności dokonanych przez E. J. oraz sytuacji majątkowej Skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267, dalej także jako: p.u.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 p.u.s.a., kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz
z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność
z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.
W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 67a § 1 pkt 2 i 3 O.p. Stosownie do wspomnianego przepisu, organ podatkowy na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może: odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek (art. 67a § 1 pkt 2); umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną (art. 67a § 1 pkt 3).
Kryterium "ważnego interesu podatnika" wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli oraz sposobu postępowania podatnika i jednocześnie uniemożliwiają mu wywiązanie się z ciążących na nim obowiązków względem Skarbu Państwa. O istnieniu ważnego interesu podatnika nie decyduje subiektywne przekonanie podatnika, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości, w której wysoką rangę mają zdrowie i życie, a także możliwości zarobkowe w celu zdobycia środków utrzymania dla siebie i rodziny. Ważny interes podatnika należy rozumieć jako względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika. Trudna sytuacja majątkowa może być uznana za ważny interes podatnika, jednakże nie może być mowy o automatyzmie, który powodowałby, że każda trudna sytuacja materialna skutkowałaby zawsze udzieleniem wnioskowanej ulgi. Ważny interes podatnika musi charakteryzować się nieprzewidywalnością i niezależnością od sposobu postępowania podatnika (por. wyrok NSA z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt II GSK 1000/09; wyrok WSA
w Łodzi z dnia 27 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Łd 230/21 - powoływane orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia. nsa.gov.pl).
Z kolei interes publiczny to dyrektywa postępowania, nakazująca mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa lub danej społeczności lokalnej takich jak: sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywatela do organów władzy publicznej (por. wyroki NSA: z 28 sierpnia 2019 r. II GSK 360/1, z 13 lutego 2020 r. II GSK 1498/19, CBOSA). Jedną z naczelnych zasad systemu prawa podatkowego w Polsce wynikająca z art. 84 Konstytucji RP, jest powszechność opodatkowania. Wszelkie zwolnienia i ulgi podatkowe stanowią odstępstwo od tej zasady, a co za tym idzie, winny być odzwierciedleniem wyjątkowego położenia podatnika i nie prowadzić do jego uprzywilejowania kosztem innych podatników znajdujących się w podobnej sytuacji finansowej czy zdrowotnej. Interes publiczny to postępowanie respektujące wartości wspólne dla całego społeczeństwa i należy go łączyć również z interesem innych podatników, którzy terminowo i rzetelnie wywiązują się ze swoich obowiązków oczekując, iż takie same wymagania dotyczą innych podmiotów. Zobowiązanie podatkowe jest następstwem prawnym wcześniej powstałego obowiązku podatkowego, co oznacza, że jest to zdarzenie, które dało się przewidzieć. Uchylanie się od opodatkowania - skutkujące powstaniem zaległości podatkowych - niesie za sobą szereg negatywnych społecznie i ekonomicznie następstw, z których najbardziej elementarnym jest spadek wpływów budżetowych. W szerszej skali sytuacja taka może zmusić do szukania dodatkowych źródeł zasilania budżetu, poprzez zwiększenie obciążeń podatkowych, co z kolei może być przyczyną przerzucania ciężarów podatkowych na resztę podatników, tym samym na całość społeczeństwa. Umorzenie zaległości, które powstały w związku z podejmowaniem przez Skarżącego działań mających na celu ominięcie przepisów prawa podatkowego pozostałoby w sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości wszystkich obywateli wobec prawa, wyrażoną we wspomnianym wyżej art. 84 Konstytucji RP. Najpierw zaniedbanie obowiązkowi podatkowemu i zatrzymanie dla siebie należnemu Skarbowi Państwa podatku, a następnie domaganie się przyznania ulgi podatkowej - stoi w sprzeczności z zasadami sprawiedliwości podatkowej.
W dalszej kolejności podkreślenia wymaga, że instytucja umorzenia należności, o której mowa w art. 67a O.p. ma charakter uznaniowy w sensie dopuszczalności wyboru konsekwencji prawnych sytuacji opisanych w hipotezie normy prawnej. Uznanie administracyjne przewidziane w art. 67a § 1 O.p. polega na tym, że organ podatkowy,
w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może (ale nie musi) zastosować określoną ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych.
W konsekwencji, w przypadku stwierdzenia przesłanki uprawniającej do zastosowania ulgi, zgodna z prawem może być zarówno decyzja pozytywna dla podatnika, jak
i decyzja dla niego negatywna. Sedno uznania administracyjnego stanowi zatem luz decyzyjny organu administracji publicznej, w który sąd administracyjny wkraczać nie może (por. wyrok NSA z dnia 22 września 2021 r., sygn. akt III FSK 2506/21; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2021 r., sygn. akt I SA/Po 280/21).
Sądowa kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ogranicza się wyłącznie do sprawdzenia, czy nie zostały przekroczone jego granice. Sądową kontrolą nie jest objęte rozstrzygnięcie, będące wynikiem dokonanego przez organ wyboru. Sądy administracyjne nie są bowiem uprawnione do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji uznaniowej. Takie rozstrzygnięcie należy wyłącznie do organów administracyjnych. Decyzja uznaniowa w pełnym zakresie podlega natomiast badaniu, co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi i ocenie, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym decyzji o odmowie umorzenia zaległości podatkowych mają swoje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym oraz, czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2001 r., sygn. akt I SA/Gd 1507/00; wyrok NSA z dnia 15 lipca 2008 r., sygn. akt II FSK 660/07; wyrok NSA z dnia 16 lipca 2013 r., sygn. akt II FSK 2148/11).
Przyjmuje się zatem, że postępowanie dotyczące udzielenia ulgi płatniczej przebiega niejako w dwóch fazach. W pierwszej z nich organ powinien ocenić, czy
w danej sprawie zaszła choćby jedna z dwóch wskazanych przesłanek przyznania tej ulgi. W razie stwierdzenia, że żadna z nich nie zaszła, powinien odmówić umorzenia zaległości. W tym zakresie, to jest co do ustalenia materialnoprawnej przesłanki zastosowania ulgi, decyzja ma charakter związany. Postępowanie wchodzi w drugi etap jedynie wtedy, gdy organ uzna istnienie choćby jednej ze wskazanych przesłanek. Dopiero wówczas otwiera się bowiem możliwość rozważenia zasadności wniosku strony jednakże, jak już była mowa, organ nie ma obowiązku jego uwzględnienia.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakreślonych wyżej ramach wyjść należy od stwierdzenia, że w pierwszej fazie postępowania umorzeniowego należy ustalić sytuację materialną, osobistą i zdrowotną wnioskodawcy, z czego wynikają jego rzeczywiste możliwości płatnicze.
Trzeba podkreślić, że organ powinien dysponować wiedzą o aktualnej na dzień złożenia wniosku sytuacji ekonomicznej, majątkowej, rodzinnej i zdrowotnej wnioskodawcy, a źródłem tej wiedzy, powinny być aktualne dane, udostępnione przez zainteresowanych udzieleniem wnioskowanej ulgi. Ciężar dowodu spoczywa generalnie na podmiocie, który wywodzi z tego skutki prawne, a tak jest w szczególności w sytuacji gdy dana osoba ubiega się o ulgę płatniczą, ale nie zwalnia to organu z obowiązku zgromadzenia materiału dowodowego pozwalającego na ocenę sytuacji majątkowej podatnika w rozumieniu przesłanek udzielenia ulgi.
W sprawie wyjaśniona została sytuacja Skarżącego oraz wskazane zostały wyraźnie powody zajętego stanowiska i wydanego rozstrzygnięcia.
Jak wynika z akt sprawy, organy podatkowe dążyły do ustalenia sytuacji materialnej i finansowej Skarżącego. I tak postanowieniem z dnia 19 października 2022 r. organ podatkowy pierwszej instancji wezwał Stronę do uzupełnienia wniosku o udzielenie ulgi, tj. do wskazania przesłanek uzasadniających udzielenie ulgi w zapłacie zaległego podatku od środków transportowych, a przede wszystkim do przedstawienia swojego ważnego interesu lub interesu publicznego, co stanowi przesłankę udzielenia ulgi oraz przedłożenia oświadczenia o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej wraz
z dokumentami potwierdzającymi opisywaną sytuację finansową, majątkową oraz rodzinną podatnika.
Pełnomocnik Skarżącego pismem z dnia 2 listopada 2022 r. uzupełnił wniosek, wskazując, że D. G. obecnie nie prowadzi działalności gospodarczej, nie ma rachunku bankowego oraz nie korzystał z pomocy publicznej, w tym pomocy
de minimis. Sytuacja finansowa Strony jest bardzo trudna, ponieważ uzyskuje ona jedynie minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 2.310,56 zł netto miesięcznie. Dodatkowo Skarżący obowiązany jest do uiszczania renty alimentacyjnej w wysokości 150,00 zł. Do pisma załączył oświadczenie o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika, oświadczenie, że Skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej, kserokopie ponoszonych opłat za czynsz, gaz i energię elektryczną oraz zaświadczenie wystawione przez FH "[...]" E. J. w P. potwierdzające wysokość wynagrodzenia D. G..
W trakcie ponownie prowadzonego postępowania organ podatkowy pierwszej instancji wystąpił do Zarządu Lokali Miejskich oraz do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna o udzielenie informacji dotyczących D. G., w tym m.in. danych dotyczących wszystkich lokali mieszkalnych i niemieszkalnych wynajmowanych przez Skarżącego ze wskazaniem powierzchni tychże lokali oraz okresu ich wynajmowania, obowiązujących stawek czynszu za okres 2022-2024, informacji o ewentualnych zaległościach i zastosowanych ulgach w czynszu, wysokości uzyskiwanych dochodów, ich źródeł, numerów rachunków bankowych, jak również wezwał pełnomocnika Skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie dokumentów świadczących o aktualnej sytuacji rodzinnej, majątkowej i finansowej Strony w tym oświadczenia o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika ubiegającego się o zastosowanie ulgi w zapłacie zobowiązań z tytułu podatku od środków transportowych, informacji o zgromadzonych środkach finansowych,
w szczególności do przekazania aktualnych wyciągów ze wszystkich kont bankowych, które Strona posiada zarówno prywatnych, jak i firmowych, udokumentowanie wydatków ponoszonych na utrzymanie gospodarstwa domowego (informacje od zarządcy nieruchomości o wysokości czynszu, kopie rachunków za czynsz, prąd, gaz, TV i inne), udokumentowanie wydatków ponoszonych na inne cele niż wskazane powyżej (np. na ewentualne koszty leczenia - kopie rachunków, dowodów zapłaty), wskazania czy jest wspólnikiem, posiada udziały, pełni funkcje członka zarządu lub prezesa zarządu w spółkach osobowych lub kapitałowych, informacji dotyczących miejsca zatrudnienia, tj. nazwę pracodawcy oraz miejsca świadczenia pracy, przedstawienia zaświadczenia o dochodach netto / brutto za okres od 1 stycznia 2023 do 31 maja 2024 r., udokumentowanie wysokości renty alimentacyjnej.
Wydział Finansowy Urzędu Miasta Łodzi wystąpił do Urzędu Miasta Poznania o wskazanie, czy D. G. posiada nieruchomości na terenie miasta P., wraz ze wskazaniem adresów nieruchomości oraz ich ksiąg wieczystych, czy posiada środki transportu zarejestrowane w mieście P. wraz ze wskazaniem marki, modelu, roku produkcji oraz nr rejestracyjnego pojazdu, czy posiada zaległości
w podatkach i opłatach lokalnych, czy wpłaty na poczet podatków i opłat lokalnych dokonywane były przelewem bankowym lub osobiście w kasie. Dodatkowo Wydział Finansowy w Departamencie Finansów Publicznych Urzędu Miasta Łodzi wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, do Centrum Świadczeń Socjalnych w Ł. oraz do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. z prośbą o udzielenie informacji, czy Skarżący korzystał ze świadczeń w formie pieniężnej lub rzeczowej.
Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, że Skarżący posiada rachunek bankowy o nr [...], nadto nie on figuruje w ewidencji podatników podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego i środków transportowych oraz nie figuruje jako płatnik opłaty za gospodarowanie odpadami na terenie miasta P., posiada zawartą w dniu 30.09.2002 umowę na najem lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w Ł.. Lokal ten stanowi własność Miasta Ł. Na koncie przedmiotowego lokalu nie figurują zaległości. Do pisma ZLM dołączył kartotekę finansową lokalu wraz ze wskazaniem rachunków bankowych z których opłacany był czynsz. Z kolei Centrum Świadczeń Socjalnych w Ł. wskazało, że D. G. nie figuruje w bazie świadczeniobiorców, a Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Ł. wskazał, że Skarżący nie figuruje w kartotece III Wydziału Pracy Środowiskowej.
W odpowiedzi na wezwanie organu pełnomocnik Skarżącego wskazał, że sytuacja majątkowa i rodzinna Skarżącego jest bardzo trudna, co powoduje, że nie jest on w stanie uiścić powstałych zaległości. D. G. utrzymuje się ze skromnego wynagrodzenia za pracę w wysokości równej minimalnemu miesięcznemu wynagrodzeniu. Jest on też zobowiązany do regulowania renty alimentacyjnej, która pochłania znaczną część jego dochodów. Z tych powodów nie jest w stanie uregulować zaległego podatku, co uzasadnia ubieganie się przez niego o umorzenie zaległości podatkowej oraz ewentualnie o rozłożenie na raty i umorzenie odsetek za zwłokę. Pełnomocnik Strony wniósł również o przedłużenie terminu na złożenie dokumentów. Do pisma dołączono również: część formularza PIT-11 za rok 2023 r. (trzy strony z sześciu), oświadczenie Skarżącego o nieprowadzeniu działalności gospodarczej, nie korzystaniu z pomocy społecznej, nie otrzymywaniu renty alimentacyjnej oraz braku udziału w żadnej firmie; kopię potwierdzoną za zgodność z oryginałem faktury Vat Nr [...] z dnia 26 marca 2024 r. (P1.S.A.), kopię potwierdzoną za zgodność z oryginałem oświadczenia pracodawcy o wynagrodzeniu za pracę Skarżącego za okres od stycznia do maja 2024 r., potwierdzenie dokonania opłaty za fakturę [...] (P. Sp. z o.o.), listę płac (brak wskazania za który miesiąc), powiadomienie nr [...] z Zarządu Lokali Miejskich o wysokości opłaty za lokal od dnia 1 maja 2024 r.
Organ dokonał porównania informacji zawartych
w oświadczeniach o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika złożonych
w uprzednio prowadzonym postępowaniu, tj. w oświadczeniu z dnia 2 listopada 2022 r. oraz prowadzonym ponownie, tj. z dnia 12 lipca 2024 r. Z oświadczenia pierwotnego wynika, że Skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, uzyskuje dochód w wysokości 2.310,56 zł netto miesięcznie, nie posiada żadnego majątku, a stałe, miesięczne obciążenia finansowe stanowią: czynsz - 892,00 zł, energia elektryczna - 85,14 zł, gaz -39,47 zł, alimenty - 150,00 zł, wydatki na wyżywienie - 600,00 zł oraz środki higieny osobistej - 150,00 zł.
W oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej złożonym w prowadzonym postępowaniu D. G. wskazał, że: prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, uzyskuje dochód w wysokości 3.300,00 zł netto miesięcznie, nie posiada żadnego majątku, a stałe, miesięczne obciążenia finansowe Strony stanowią: czynsz - 495 zł, energia elektryczna - 200/350 zł, gaz - 200 zł, woda i kanalizacja - 150 zł, ogrzewanie - 300 zł, telefon, internet, TV - 50/80 zł, wydatki na wyżywienie - 1.200 zł, inne stałe wydatki - 100 - 200 zł.
Powyższe doprowadziło organ do konkluzji, że łączne wydatki miesięczne Skarżącego wynoszą od 2.695 zł do 2.975 zł. Natomiast dochody Strony wynoszą 3.300 zł netto miesięcznie. Zatem Podatnik dysponuje wolną kwotą wynoszącą od 605 zł (3.300 zł - 2.695 zł = 605 zł) do 325 zł miesięcznie (3.300 zł - 2.975 zł = 325 zł). Mimo wskazania we wniosku z dnia 29 sierpnia 2022 r. oraz w piśmie z dnia 24 czerwca 2024 r., że D. G. zobowiązany jest do wypłacania renty alimentacyjnej, Strona konsekwentnie unika wskazania wysokości renty oraz wskazania podstawy jej uiszczania. W oświadczeniu z dnia 22 czerwca 2024 r. Podatnik wskazał jedynie, że nie otrzymuje renty alimentacyjnej. Co więcej w oświadczeniu sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika (oświadczenie z dnia 2 listopada 2022 r.) Skarżący wskazał, że opłaca alimenty w wysokości 150,00 zł miesięcznie.
Zasadnie zatem w zaskarżonej decyzji wskazano, że Skarżący powinien dokładnie i jednoznacznie określić, czy jest zobowiązany do zapłaty alimentów, czy też renty alimentacyjnej, a także wskazać podstawię ich uiszczania, jej wysokość oraz termin do kiedy będzie zobowiązany ją uiszczać. D. G. powołuje się na okoliczność, że jest zobowiązany jest do zapłaty renty alimentacyjnej, a w wydatkach wskakuje alimenty, przy czym wysokość tego świadczenie wskazana jest wyłącznie w oświadczeniu sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej Podatnika (oświadczenie z dnia 2 listopada 2022 r.), natomiast w dalszych dokumentach pomimo wezwania do przedstawienia jego wysokości niezmiennie nie wskazuje wysokości tego świadczenia. Skarżący nie przedstawił również żadnego dokumentu z którego wynikałaby konieczność ponoszenia przez niego renty alimentacyjnej lub alimentów.
SKO miało rację uznając, że informacje przedstawione w oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej Podatnika (oświadczenie z dnia 12 lipca 2024 r.) są nierzetelne w zakresie opłat za energię elektryczną i gaz, bowiem nie znajdują pokrycia w fakturach. I tak wskazana w oświadczeniu wysokość opłaty za energię elektryczną (200 zł-350 zł) nie jest nawet zbliżona do wysokości opłat za energię elektryczną wynikających z faktury nr [...] z dnia 26 marca 2024 r., zgodnie z którą za okres od kwietnia do lipca 2024 r. opłata wynosiła 72,53 zł, natomiast opłata za sierpień 2024 r. wynosiła 122,83 zł, przy czym kwoty te pokryte zostały w całości
z nadpłaty powstałej z wcześniejszych płatności. Zatem w okresie kwiecień - sierpień 2024 r. D. G. nie był zobowiązany do ponoszenia jakichkolwiek opłat za energię elektryczną. Opłata za gaz wskazana w oświadczeniu z dnia 12 lipca 2024 r.
o sytuacji rodzinnej, finansowej i majątkowej podatnika również jest znacząco zawyżona w stosunku do przedstawionego potwierdzenia płatności. W oświadczeniu Skarżący wskazał, że miesięczna opłata za gaz wynosi 150 zł. Natomiast z potwierdzenia płatności dokonanej na rzecz P. Sp. z o.o. wynika, że opłata za gaz wynosi 94,22 zł. Wpłata ta dokonana został w imieniu Skarżącego przez E. J., a zatem nie obciążała jego finansów.
Zdaniem Sądu uzasadnione się okazały również wątpliwości dotyczące wysokość uzyskiwanych dochodów przez Skarżącego. Zgodnie z informacją z dnia 21 czerwca 2024 r. udzieloną przez E. J. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą FH "[...]", Skarżący uzyskuje wynagrodzenie brutto w kwocie 4.242,00 zł. Wynagrodzenie wypłacane jest do rąk pracownika. Wynagrodzenie podlega odliczeniom ZUS oraz ubezpieczeniu grupowemu PZU. Ze złożonej wraz z ww. informacją listy płac wynika, że wynagrodzenie jakie jest wypłacane Stronie wynosi 3.304,98 zł (wynagrodzenie netto). W oświadczeniu o sytuacji rodzinnej majątkowej i finansowej podatnika Skarżący wskazał, że jego miesięczne wynagrodzenie netto wynosi 3.300,00 zł. Z pisma z dnia 12 czerwca 2024 r. Zarządu Lokali Miejskich wynika, że opłaty za lokal nr [...] położony przy ul. [...] ponoszone są przez E. J. z konta nr [...]. Co więcej, opłaty za gaz również ponoszone są przez E. J., co poświadcza potwierdzenie dokonania przelewu na rzecz P. Sp. z o.o. w dniu 4 czerwca 2024 r. Przelew ten dokonany został przez E. J. z konta nr [...]. Powyższe skłoniło organ do prawidłowego wniosku, że skoro pracodawca Skarżącego opłaca za niego część rachunków w kwocie około 1.200 zł miesięcznie, to można uznać, że Skarżący dysponuje znacznie większymi środkami finansowymi niż wskazane przez niego w oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, majątkowej i finansowej, a co za tym idzie jest w stanie regulować bieżące zobowiązania, jak i zaległości w podatku od środków transportowych.
Uwzględniając całokształt powyższych ustaleń Sąd stwierdza, że organ w zaskarżonej decyzji prawidłowo ocenił, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały powołane wyżej przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, a zatem postępowanie podatkowe zakończyło się w pierwszej z wyżej wymienionych faz.
W ocenie Sądu organ podatkowy zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji prawidłowo rozważyły obie z ww. przesłanek. Dokładnie zbadały sytuację finansową
i majątkową Skarżącego, ustalając źródła przychodów i analizując wysokość ponoszonych miesięcznych wydatków. Zasadnie uznały, że okoliczności na które powołuje się Skarżący nie świadczą o nadzwyczajnej sytuacji, które uzasadniają udzielenie Skarżącemu wnioskowanej ulgi. Sąd w pełni podziela ocenę organów, zgodnie z którą za niewystarczające uznać należy oświadczenia składane przez podatnika, w szczególności dotyczące jego szczególnie trudnej sytuacji życiowej. Skarżący złożył nieliczne dokumenty, które nie pozwalały na rzetelne i dogłębne zbadanie jego sytuacji majątkowej, rodzinnej i finansowej. Zaniechał złożenia dokumentów potwierdzających konieczność zapłaty renty alimentacyjnej oraz jej wysokości, czy też wyciągów z rachunków bankowych mimo, iż zgodnie z pismem Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Łódź-Górna posiada on konto w A. SA. Skarżący nie poinformował również organu, że znaczą część rachunków (czynsz i opłata za gaz) uiszczane są przez osobę trzecią, tj. E. J.. Oświadczył (pismo z dnia 12 lipca 2024 r.) również, że ponosi opłatę za energie elektryczną w kwocie 200-350 zł (Podatnik nie udokumentował tych kwot np. fakturami wystawionymi przez P1.S.A.). Dodatkowo zgodnie z fakturą wystawianą przez P1. SA w okresie kwiecień - sierpień 2024 r. nie był zobowiązany do ponoszenia opłat za energię elektryczną, z uwagi na nadpłatę powstałą we wcześniejszych okresach. Zatem złożone oświadczenia dotyczące dochodów i wydatków są sprzeczne ze zgormadzoną dokumentacją.
Z kolei interes publiczny zaistnieje w sytuacji , gdy zapłata zaległości podatkowej spowoduje konieczność sięgania przez podatnika do środków pomocy państwa, gdy nie będzie w stanie samodzielnie zaspokoić podstawowych, koniecznych potrzeb materialnych (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 6 sierpnia 2025 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 260/25). Mimo oświadczeń o trudnej sytuacji majątkowej i rodzinnej, na koncie wynajmowanego przez Skarżącego lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w Ł. nie figurują zaległości. Nie jest on świadczeniobiorcą Centrum Świadczeń Socjalnych w Ł., jak również nie figuruje w kartotece Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej.
W związku z powyższym Sąd stwierdza, że organy obu instancji prawidłowo oceniły, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła zarówno przesłanka "ważnego interesu strony", jak też "interesu publicznego".
Zdaniem Sądu racjonalna jest argumentacja organów, zgodnie z którą odmowne załatwienie wniosku o umorzenie zaległego podatku od środków transportowych lub rozłożenia na raty zaległości w ww. podatku i umorzenia odsetek za zwłokę nie doprowadzi do zagrożenia egzystencji Skarżącego. Akta sprawy jednoznacznie wskazują, że Skarżący nie korzystał i nie korzysta ze środków pomocy społecznej, co świadczyć mogłoby o niezaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych i realnym zagrożeniu egzystencji. Z omawianych okoliczności wprost wynika,
że niezapłacenie przez Stronę podatku od środków transportowych nie ma charakteru wyjątkowego. Przyznanie wnioskowanej ulgi podatkowej stanowiłoby naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej i zaufania obywateli do organów władzy.
W rozpatrywanej sprawie nie naruszono prawa w stopniu skutkującym koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej. Organy wskazały przesłanki, którymi się kierowały wydając decyzje obu instancji, w sposób prawidłowy przeprowadziły w rozpoznawanej sprawie postępowanie, dokonały wnikliwej
i wyczerpującej analizy sytuacji Skarżącego. Rozpatrzyły również podnoszone przez niego wnioski i twierdzenia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że chociaż wynik przeprowadzonego postępowania nie jest zgodny z oczekiwaniami Skarżącego,
w badanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, ani też stanowiącego materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia przepisu art. 67a § 1 pkt 3 O.p. Materiał dowodowy został zebrany w zgodzie z przepisami postępowania i w aspekcie przesłanek "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego", czemu dano wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej.
Sąd jednocześnie wyjaśnia, że Skarżący może złożyć ponowny wniosek
o umorzenie zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 – 2021, umorzenie odsetek za zwłokę z tytułu zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 - 2021 oraz rozłożenie na raty zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 - 2021, tym razem wyczerpująco go uzasadniając i przedstawiając dokumenty obrazujące jego rzeczywistą sytuację majątkową i życiową.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd wskazuje, że zaskarżona decyzja nie narusza również wskazanych w skardze aktów prawa międzynarodowego. Państwo Polskie, ratyfikując w dniu 3 marca 1977 r. Międzynarodowy Pakt Praw Gospodarczych Społecznych i Kulturalnych, w szczególności uznało prawo każdego do korzystania ze sprawiedliwych i korzystnych warunków pracy (art. 7 MPPG) oraz uznało prawo każdego do odpowiedniego poziomu życia dla niego samego i jego rodziny, włączając w to wyżywienie, odzież i mieszkanie, oraz do stałego polepszania warunków bytowych. Państwa Strony podejmą odpowiednie kroki w celu zapewnienia realizacji tego prawa, uznając w tym celu zasadnicze znaczenie współpracy międzynarodowej, opartej na zasadzie dobrowolności (art. 11 ust. 1 MPPG). Prawa te, należące do praw drugiej generacji, są słabiej chronione niż prawa pierwszej generacji. Ich należyta realizacja zależy przede wszystkim od możliwości finansowych państwa, musi być przedmiotem decyzji politycznych, wyznaczających priorytety i wskazujących alokację dostępnych środków finansowych. Z natury rzeczy większość tych decyzji musi należeć do ustawodawcy i narzucenie mu zbyt ciasnych ram konstytucyjnych może prowadzić do niebezpiecznych skutków (L. Garlicki w: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Wyd. Sejmowe 2003, tom III, s. 1-2, uw. 2 do Wstępu do art. 64 Wolności i prawa ekonomiczne, socjalne i kulturalne. W zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy art. 7 i art. 11 ust. 1 MPPG, jak również powołany w skardze art. 4 Europejskiej Karty Społecznej, realizują normy programowe, zawarte w art. 24, art. 31 ust. 3, art. 67 ust. 1 i 2, art. 69, art. 71 ust. 1 Konstytucji RP.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają art. 24, art. 69 ani art. 71 ust. 1 Konstytucji RP. W przepisach art. 24, art. 69 i art. 71 Konstytucji zawarte są tzw. normy programowe. Nie są one na gruncie powszechnie przyjętej doktryny normami o charakterze reguł, które nadawałyby się do bezpośredniego zastosowania i z których wynikałyby bezpośrednio prawa podmiotowe (T. Gizbert-Studnicki, A. Grabowski, Normy programowe w Konstytucji, w: J. Trzciński Charakter i struktura norm konstytucyjnych, Wyd. Sejm. 1997 r., s. 108,111-113; wyrok TK z: 27.1.1999 r., K 1/98, OTK 1999/1/3, s. 46; 10.7.2000 r., SK 21/99, OTK 2000/5/144, s. 834, aprobowane przez L. Garlickiego w: Konstytucja RP. Komentarz, Wyd. Sejm. 2003 t. III s. 1 uw. 2; s. 2 uw. 4 tiret drugie do art. 18). Ani art. 24, art. 69, ani art. 71 ust. 1 zd. 1, nie mogą być podstawą do odchodzenia roszczeń na podstawie Konstytucji. Art. 71 ust. 1 zd. 2 formułuje prawo podmiotowe, które może być dochodzone tylko "w granicach określonych w ustawie" (art. 81 Konstytucji; L. Garlicki – op. cit., uw. 6 do art. 71). W szczególności utrwalonym jest pogląd, że przepisy art. 32 ust. 1 i art. 67 Konstytucji nie mogą być samoistnym źródłem roszczeń o zasiłek stały z opieki społecznej (wyrok SN z 14.3.2002 r.- III RN 141/01, OSNP 2002/24/ 584). Pogląd ten znajduje odpowiednie zastosowanie również w stosunku do art. 24, art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1, art. 69 i art. 71 ust. 1 Konstytucji RP. Zgodnie z art. 71 ust. 1 zd. 2 Konstytucji, władze publiczne stworzyły systemy pomocy i wsparcia na rzecz rodzin, znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej lub socjalnej. Ani z art. 69, ani z art. 71 ust. 1 Konstytucji nie sposób wyprowadzić wniosku, że stworzenie przez władze publiczne systemu (w ustawie o świadczeniach rodzinnych) adresowanego do osób niepełnosprawnych oraz rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, nie spełniało wymogu zapewnienia tym właśnie podmiotom prawa do szczególnej pomocy. Normy zawarte w art. 7 i art. 11 ust. 1 MPPG oraz art. 4 Europejskiej Karty Społecznej także zawierają normy programowe i nie nadają się do bezpośredniego stosowania, co czyni zarzut naruszenia art. 7 i art. 11 ust. 1 MPPG i art. 4 Europejskiej Karty Społecznej nieskutecznym.
Nie można również zgodzić się ze stanowiskiem Skarżącego, że decyzja odmawiająca umorzenia zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 – 2021, umorzenia odsetek za zwłokę z tytułu zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 - 2021 oraz rozłożenia na raty zaległości w podatku od środków transportowych za lata 2019 – 2021 narusza międzynarodowe standardy ochrony socjalnej i ekonomicznej. Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie trudno mówić o naruszeniu prawa do godziwego wynagrodzenia oraz odpowiednich warunków pracy. Podatnicy na których ciążą zaległości podatkowe muszą mieć bowiem świadomość, że część ich wynagrodzenia - dobrowolnie bądź też w wyniku przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego - zostanie przeznaczona na spłatę zaległości. Gdyby przyjąć zaproponowany w odwołaniu oraz skardze tok rozumowania oznaczałoby to, że podatnicy, których dochody osiągane ze stosunku pracy są niskie w ogóle nie powinni być opodatkowani podatkami lokalnymi. Rację ma zatem SKO, które w zaskarżonej decyzji stwierdziło, że nie widzi związku między odmową udzielenia Skarżącemu wnioskowanej ulgi płatniczej, a naruszeniem jego prawa do godziwego wynagrodzenia, tym bardziej zaś, do odpowiednich warunków pracy.
Stwierdzić więc należy, że podjęte przez organy obu instancji rozstrzygnięcia są zgodne z prawem. Brak jest podstaw podzielenia wskazanych w skardze zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego. Organy te wnikliwie, wszechstronnie i obiektywnie rozpatrzyły zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, dokonały właściwych ustaleń faktycznych, na ich podstawie wydały prawidłowe decyzje.
Końcowo wskazać należy, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Odnosząc się do zawartego w skardze wniosku dowodowego Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie nie było podstaw do stosowania art. 106 § 3 p.p.s.a., z uwagi na ograniczenia dowodowe wynikające z tej regulacji prawnej. Zgodnie z treścią tego przepisu, sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
W orzecznictwie i literaturze przedmiotu wskazuje się, że przewidzianą w art. 106 § 3 p.p.s.a. możliwość przeprowadzenia przez sąd dowodu uzupełniającego z dokumentu należy rozumieć wyłącznie jako odnoszącą się do sytuacji wystąpienia istotnych wątpliwości związanych z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem, a nie do sytuacji wystąpienia wątpliwości związanych z ustaleniami zaistniałego w sprawie stanu faktycznego. Przepis ten nie może bowiem służyć czynieniu nowych ustaleń w sprawie lub ich zwalczaniu. W postępowaniu przed sądem administracyjnym kontrola aktów administracyjnych odbywa się na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), tj. na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego i zgromadzonego materiału dowodowego, a zatem co do zasady nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję (por. wyrok NSA z 25 lutego 2016 r., II OSK 1592/14; wyrok NSA z 25 października 2015 r., I OSK 300/14; wyrok NSA z 20 stycznia 2010 r., II FSK 1306/08).
Tym samym należało oddalić wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania Skarżącego na okoliczność ustalenia charakteru, zasad oraz czasu trwania płatności dokonanych przez E. J. oraz jego sytuacji majątkowej.
Skarżący powyższy wniosek powinien sformułować w postępowaniu przed organem pierwszej, a najpóźniej przed organem drugiej instancji. Nic nie stało też na przeszkodzie, aby Skarżący stosownie wyjaśnienia złożył na piśmie, tym bardziej, że był wzywany przez organ do wskazania okoliczności przemawiających za udzieleniem ulgi w zapłacie zaległego podatku od środków transportowych oraz związanych z tym odsetek.
Jak już wskazano wyżej Sąd nie może w tym zakresie zastąpić organu podatkowego i przeprowadzić za organ uzupełniającego postępowania dowodowego. Rolą sądu administracyjnego nie jest załatwianie spraw za organ, lecz kontrolowanie działalności administracji publicznej w aspekcie zgodności jej działań albo zaniechań z prawem (art. 1 § 2 p.u.s.a.). "Sprawowanie kontroli" oznacza przecież pewnego rodzaju wtórność działań sądu wobec działań organu administracyjnego. Rola sądu administracyjnego sprowadza się do badania (korygowania) działania lub zaniechania organów administracji publicznej, a nie do zastępowania ich w załatwianiu spraw.
W trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny nie może dokonywać ustaleń, które prowadziłyby do nowego ustalenia stanu faktycznego w sprawie administracyjnej albo kontynuowania postępowania dowodowego prowadzonego przez organy (B. Dauter (w:) A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 106).
Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że zawarte w skardze zarzuty są niezadane i należy skargę - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - oddalić.
AKE
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło