I SA/Łd 547/15

PostanowienieWSA w Łodzi2015-09-07

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał przesłanki uzasadniające przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadny, gdy skarżący wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W niniejszej sprawie skarżący wykazał trudną sytuację materialną, niskie dochody, wysokie zobowiązania finansowe oraz konieczność korzystania z pomocy rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Skarżący G. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Skarżący podał, że jego dochód jest niski, a jego żona nie pracuje. Małżonkowie nie posiadają majątku i mieszkają w domu należącym do matki skarżącego. Na skarżącym ciążą wysokie zobowiązania finansowe, w związku z którymi toczą się postępowania egzekucyjne. Po uzupełnieniu wniosku i przedstawieniu dodatkowych dokumentów, referendarz sądowy uznał wniosek za zasadny.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu G. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 września 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 7 września 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku G. Z. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące 2010 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – G. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. G. Z. złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące 2010 roku. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Oboje nie posiadają żadnego majątku. Żona jest bezrobotna, nie osiąga żadnych dochodów. On natomiast osiąga dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 437,50 zł. Skarżący podkreślił przy tym, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, korzysta z pomocy matki, siostry i teściów. W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił dodatkowo, że ciążą na nim liczne zobowiązania, zadłużenie i inne obciążenia względem kontrahentów, banków, urzędu skarbowego oraz ZUS. Przeciwko niemu toczą się liczne postępowania egzekucyjne. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 24 lipca 2015 roku wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków i lokat bankowych - z okresu ostatnich 3 miesięcy, przedstawienia zaświadczenia o miesięcznej wysokości dochodu brutto osiąganego przez skarżącego z tytułu umowy o pracę – z okresu ostatnich 3 miesięcy, wyjaśnienia przyczyny braku zatrudnienia żony skarżącego i osiągania przez nią dochodu, określenia miesięcznej kwoty pomocy finansowej udzielanej skarżącemu przez matkę, siostrę i teściów, podania miesięcznej kwoty wydatków przeznaczanych na utrzymanie rodziny i podstawowe opłaty eksploatacyjne, wskazania aktualnej kwoty ciążących na skarżącym zobowiązań finansowych, na którą powołuje się w uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy oraz wskazania tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której skarżący zamieszkuje, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W wykonaniu powyższego wezwania skarżący wraz z pismem z dnia 21 sierpnia 2015 roku nadesłał wymagane dokumenty źródłowe dotyczące jego sytuacji majątkowej. Oświadczył przy tym, że mieszka wraz z żoną w domu należącym do jego matki. Żona zajmuje się domem i nie pracuje, gdyż nie może znaleźć odpowiedniej pracy. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy jest zasadny. Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Małżonkowie nie posiadają żadnego majątku, zamieszkują w mieszkaniu należącym do matki skarżącego. Skarżący osiąga dochód z tytułu umowy o pracę (w wymiarze ¼ etatu) w wysokości 437,50 zł. Jego żona nie pracuje i nie osiąga żadnych dochodów. Na skarżącym ciążą liczne zobowiązania względem kontrahentów, banków (w wysokości 3.000.000 zł), urzędu skarbowego (w kwocie 140.000 zł) oraz ZUS (w wysokości 70.000 zł), w związku z którymi toczą się wobec niego postępowania egzekucyjne. Ponadto koszty utrzymania skarżącego i jego żony oraz zakupu żywności wynoszą ok. 1.600 zł. Z uwagi na te wydatki małżonkowie korzystają z finansowej i rzeczowej pomocy rodziny. Mając na uwadze powyższe okoliczności, w tym zwłaszcza kwotę dochodu rodziny i kwotę zobowiązań skarżącego, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło