I SA/Łd 549/09

PostanowienieWSA w Łodzi2009-06-30

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, jeśli strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych?
Ratio decidendi
Strona korzystająca z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W tym przypadku, biorąc pod uwagę niskie dochody i posiadany majątek, wniosek został uwzględniony w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
L. J. złożył skargę na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. Do skargi dołączył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na niskie dochody i posiadany majątek. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Przyznano L. J. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata oraz oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 czerwca 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi L. J. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy p o s t a n a w i a: 1. przyznać L. J. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 18 maja 2009 roku L.J. wniósł skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. Do skargi dołączony został formularz PPF z wnioskiem od przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach L.J. wskazał, iż wspólnie z konkubiną prowadzi gospodarstwo domowe, którego dochód z tytułu jego zasiłku stałego z Miejskiego ośrodka Pomocy Społecznej oraz wynagrodzenia za pracę zamyka się kwotą 1.074 zł miesięcznie brutto. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 80 m2, oraz mieszkania o powierzchni 60m2, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Wskazał, iż jego konkubina nie uzyskuje żadnych dochodów i posiadane środki nie pozwalają mu na opłacenie adwokata z wyboru. Referendarz zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. W rozpoznawanej sprawie skarga L. J. dotyczy odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, a zatem stosownie do przepisu art. 239 pkt 1 lit. e powołanej ustawy korzysta on z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przechodząc do oceny wniosku skarżącego w zakresie ustanowienia adwokata należy podkreślić, iż zgodnie z art. 262 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Oznacza to, że stronom korzystającym z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego, jeżeli spełniają określone w ustawie przesłanki. Stosownie do treści art. 246 § 1pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy L.J. wskazał, iż wspólnie z konkubiną prowadzi gospodarstwo domowe, którego dochód z tytułu jego wynagrodzenia za pracę i zasiłku stałego z MOPS zamyka się w kwocie około 1.074 zł. miesięcznie brutto. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 80 m2, i mieszkania o powierzchni 60m2, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i dlatego zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. M.K.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło