I SA/Łd 588/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-08-24
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata na podstawie wykazania trudnej sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, wykazując niski dochód i wysokie wydatki, w tym na leczenie żony, spełnił przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, co obliguje do zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
Wnioskodawca J.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie podatku dochodowego za 2003 rok. Wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, która jest bezrobotna i chora, a dochód rodziny stanowi jedynie jego wynagrodzenie w wysokości 1317 zł. Złożył oświadczenie o trudnej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz dostarczył dokumenty potwierdzające tę sytuację na wezwanie sądu.Rozstrzygnięcie
Przyznać skarżącemu J.W. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 24 sierpnia 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – J. W. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
J.W. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok.
We wniosku tym skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną U. Uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie 1317 zł. Na jego utrzymaniu pozostaje żona, gdyż jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Jednocześnie skarżący wskazał, że rodzina ponosi wydatki związane z kupnem żywności i leków dla żony, opłatami za energię elektryczną, wodę, zakupem opału na zimę. Niejednokrotnie suma tych wydatków przekracza kwotę uzyskiwanego wynagrodzenia.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2010 r. wezwano wnioskodawcę do nadesłania wyciągów z posiadanych przez niego oraz jego żonę rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące, złożenia odpisu (kserokopii) zeznania podatkowego skarżącego i jego żony za 2009 rok, wskazania tytułu prawnego do nieruchomości pod adresem, której zamieszkuje oraz określenia kwoty środków przeznaczonych na wydatki związane z opłatami za podstawowe świadczenia wraz z udokumentowaniem tej kwoty w formie rachunków i faktur - w terminie 10 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie skarżący w drodze pisma z dnia 2 lipca 2010 r. przesłał wymagane dokumenty dotyczące jego sytuacji majątkowej i rodzinnej.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych dokumentów wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną U. Jedyny dochód rodziny stanowi wynagrodzenie skarżącego za pracę w wysokości 1317 zł. Żona skarżącego nie osiąga żadnego dochodu, jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Cierpi na astmę oskrzelową i nadciśnienie. Obciążenie budżetu rodziny stanowią przy tym wydatki na zakup lekarstw i podstawowe opłaty oraz wyżywienie w łącznej kwocie ok. 500-600 zł. Rodzina zamieszkuje w domu stanowiącym własność córki K.. W 2009 roku skarżący osiągnął dochód z tytułu stosunku pracy w kwocie 11.173,93 zł. Aktualnie małżonkowie nie posiadają żadnego majątku ani innych środków finansowych.
W tej sytuacji, biorąc zwłaszcza pod uwagę kwotę dochodu rodziny i niezbędnych wydatków, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący wykazał bowiem dostatecznie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania wywołanych wniesioną skargą. Spełnienie zaś tej przesłanki obligowało do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 zw. z art. 245 § 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło