I SA/Łd 593/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-07-01
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli strona jest już reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie może zostać uwzględniony, jeśli strona jest już reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, obejmującym jedynie zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący W. O. i G. O. złożyli skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, skarżący wystąpili z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego z urzędu. Skarżący przedstawili trudną sytuację materialną, wskazując na brak dochodów, zabezpieczenie majątku przez komornika oraz niskie dochody z renty rodzinnej.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącym W. O. i G. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie (ustanowienie doradcy podatkowego z urzędu).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 1 lipca 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. O. i G. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi W. O. i G. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok. p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącym W. O. i G. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
W dniu 28 maja 2010 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. wniesiona w dniu 28 kwietnia 2010 roku skargę W i G. O. na swoją decyzję z dnia [...] określającą podatnikom zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 roku.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi skarżący wystąpili z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu w osobie doradcy podatkowego I. K. reprezentującego skarżących w dotychczasowym postępowaniu jako ich pełnomocnik z wyboru. Do pisma z dnia 10 czerwca 2010 roku załączone zostały poświadczone odpisy pełnomocnictw udzielonych doradcy podatkowemu I. K. przez skarżących.
Ze złożonego na urzędowym formularzach PPF oświadczenia W. i G. O. o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dodatkowych informacji nadesłanych na wezwanie referendarza do akt sprawy sygn. I SA/Łd 1332/09 wynika, że G. O. przebywa od czerwca 2009 roku w Areszcie Śledczym i nie osiąga żadnych dochodów, nie prowadzi działalności gospodarczej. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dorosłym synem z pierwszego małżeństwa. Ich jedynym źródłem utrzymania są dochody z tytułu jej renty rodzinnej w wysokości 591 zł netto miesięcznie. Z nadesłanych zeznań podatkowych za lata 2007 i 2008 wynika, że w tym okresie mąż skarżącej uzyskiwał dodatkowe dochody z tytułu najmu w wysokości 24.000 zł w 2007 roku oraz 13.000 w roku 2008. Dodatkowo G. O. prowadził działalność gospodarczą pod nazwą A. w formie spółki cywilnej, która w 2008 roku przyniosła stratę w wysokości 157 zł. Z oświadczenia skarżącej wynika, iż jej syn z pierwszego małżeństwa w ubiegłym roku posiadał dodatkowy dochód w postaci renty rodzinnej i studiował zaocznie jednak z uwagi na odosobnienie jej męża zmuszony był zrezygnować ze studiów i utracił rentę, obecnie jest osobą bezrobotną. Jedyny majątek skarżących stanowi dom o powierzchni 80 m2 , w którym zamieszkują, nieczynna stacja paliw w G. oraz samochód marki Cadillac z 1997 roku. Cały ten majątek został zabezpieczony przez komornika. Z uwagi na trudną sytuację materialną w regulowaniu opłat za media pomaga jej w miarę posiadanych możliwości jej starszy syn z pierwszego małżeństwa, który mieszka w K..
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do regulacji zawartej w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przy czym adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym (art. 246 § 3 p.p.s.a.).
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że G. O. od czerwca 2009 roku przebywa w Areszcie Śledczym, zaś skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoim dorosłym synem, który jest osobą bezrobotną. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest dochód z renty rodzinnej W. O.w wysokości 591 zł netto miesięcznie. Skarżący są właścicielami domu o powierzchni 80 m2, w którym zamieszkują, nieczynnej stacji paliw w G. oraz samochód marki Cadillac z 1997 roku, cały ten majątek został zabezpieczony przez komornika. W związku z trudną sytuacją materialną w regulowaniu należności za media pomaga skarżącej jej starszy syn zamieszkujący w K.. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazali, iż nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny dlatego zasadnym jest przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w sprawie. Wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym uznać należy za bezzasadny bowiem skarżący w toczącym się postępowaniu reprezentowani są już przez fachowego pełnomocnika z wyboru, co stosownie do przepisu art. 246 p.p.s.a. wyklucza możliwość jego ustanowienia w ramach instytucji prawa pomocy.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 §1 i 3 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło