I SA/Łd 595/16
PostanowienieWSA w Łodzi2016-08-24
Skład orzekający: Joanna Grzegorczyk-Drozda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez stronę postępowania administracyjnego, która nie uzupełniła braków formalnych w postaci niezłożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF w wyznaczonym terminie, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, podlega pozostawieniu bez rozpoznania zgodnie z art. 257 PPSA. Ustawodawca nie przewiduje w tej materii swobody sądu. Niewykonanie przez stronę wezwania do złożenia wniosku na właściwym formularzu w wyznaczonym terminie skutkuje obligatoryjnym pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Została wezwana do uzupełnienia wniosku na urzędowym formularzu PPF, czego nie uczyniła w wyznaczonym terminie. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Strona wniosła sprzeciw, twierdząc, że nie otrzymała formularza PPF. Sąd utrzymał w mocy zarządzenie referendarza.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone zarządzenie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od zarządzenia starszego referendarza sądowego z 2 sierpnia 2016 r., wydanego w przedmiocie wniosku R. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr UNP: [...] [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za kwiecień i grudzień 2011 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za maj i październik 2011 r. oraz uchylenia decyzji organu I instancji w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego za maj 2010 r. i umorzenia postępowania w tym zakresie postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
R. W. wystąpiła ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za kwiecień i grudzień 2011 r. oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za maj i październik 2011 r. oraz uchylenia decyzji organu pierwszej instancji w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego za maj 2010 r. i umorzenia postępowania w tym zakresie. W skardze podatniczka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 30 czerwca 2016 r. skarżąca została zobowiązana do uzupełniania wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach na urzędowym formularzu PPF, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wezwanie w powyższej kwestii zostało skutecznie doręczone 19 lipca 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 9). W zakreślonym terminie skarżąca nie wykonała nałożonego na nią obowiązku.
Zarządzeniem z 2 sierpnia 2016 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek strony bez rozpoznania. W uzasadnieniu wskazał, że strona jest zobowiązana złożyć wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, a niezachowanie tej formy w zakreślonym terminie, prowadzi do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W dniu 16 sierpnia 2016 r. skarżąca wniosła sprzeciw od powyższego zarządzenia. W uzasadnieniu podniosła, że nie otrzymała formularza PPF w tej sprawie. Otrzymała jedynie formularz w innej, toczącej się przed tutejszym sądem sprawie o sygn. akt I SA/Łd 625/16, który po wypełnieniu wysłała do sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu. Wzory formularzy wniosku zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). Osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna złożyć wniosek na formularzu urzędowym przeznaczonym dla osoby fizycznej, oznaczonym symbolem "PPF".
Konsekwencje niedochowania tego wymogu zostały jasno wyłożone w art. 257 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Podkreślić należy, że ustawodawca nie przewidział innych konsekwencji niezłożenia wniosku na formularzu jak tylko pozostawienie go bez rozpoznania, nie pozostawiając sądowi żadnej swobody w tej materii.
W niniejszej sprawie skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w skardze do sądu. Została zatem prawidłowo wezwana do złożenia owego wniosku w terminie siedmiu dni, we właściwej, prawem przewidzianej formie, przy czym została jednocześnie poinformowana, że pominięcie tego formalnego wymogu spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania. W wyznaczonym terminie skarżąca nie zastosowała się do wezwania sądu. Referendarz sądowy miał zatem prawo i obowiązek postąpić zgodnie z dyspozycją art. 257 p.p.s.a. i pozostawić przedmiotowy wniosek bez rozpoznania.
Z akt sprawy wynika ponadto, że do dnia rozpoznawania sprzeciwu strona skarżąca nie nadesłała prawidłowo wypełnionego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Prawidłowe wypełnienie przez podmiot zainteresowany wniosku, jak wskazano już wcześniej, jest warunkiem skutecznego prawnie jego rozpoznania. Brak spełnienia przez stronę owego wymogu uniemożliwił sądowi jakąkolwiek ocenę sytuacji majątkowej skarżącej.
Odnosząc się do twierdzeń skarżącej co do tego, że nie otrzymała z sądu wezwania do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, w ocenie sądu nie zasługują one na uwzględnienie. Wskazać należy, że w aktach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej takie wezwanie, z którego wynika, że przesyłka została doręczona prawidłowo, w trybie awiza, stosownie do treści art. 73 § 4 p.p.s.a. Podatniczka nie potrafiła wykazać wadliwości tego doręczenia.
Mając na uwadze powyższe, uznając, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki do uwzględnienia wniosku, na podstawie art. 257 w zw. z art. 260 § 1 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
J.Z.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło