I SA/Łd 596/13

PostanowienieWSA w Łodzi2014-04-11

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, która nie prowadzi działalności gospodarczej, nie osiąga zysków, nie posiada środków na rachunkach bankowych i wobec której toczy się postępowanie egzekucyjne, należy przyznać prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych od skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazała brak środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego (brak działalności, brak zysków, zajęte rachunki bankowe, wysokie zobowiązania podatkowe i toczące się postępowanie egzekucyjne), należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, w celu zapewnienia stronie dostępu do sądu.
Stan faktyczny
Spółka "A." Sp. z o.o. złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Łodzi oddalającego jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku VAT. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Spółka wykazała brak działalności gospodarczej, brak zysków, brak środków na rachunkach bankowych, zajęcie jednego rachunku, wysokie zobowiązania podatkowe (ponad 900.000 zł) oraz toczące się postępowanie egzekucyjne. Wobec spółki zawisło 10 spraw, a łączny wpis od skarg kasacyjnych przekraczał 8.500 zł.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano "A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej; 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 kwietnia 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "A." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: podatku od towarów i usług za listopad 2008 roku p o s t a n a w i a: 1. przyznać "A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Postanowieniem z 6 września 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad 2008 roku, uwzględniając wniosek skarżącej przyznał spółce prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi. Wyrokiem z 20 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A Sp. z o. o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku. W dniu 7 stycznia 2014 roku powyższy wyrok został przez stronę zaskarżony skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej spółka zwróciła się z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPPr oświadczenia o majątku i dochodach spółki oraz dodatkowych informacji udzielonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że spółka nie prowadzi działalności operacyjnej, nie osiąga zysków, nie posiada środków na swoich rachunkach bankowych. Pod koniec 2011 roku zarząd spółki zmuszony był do zwolnienia pracowników, zwrotu środków transportu firmom leasingowym i wyprzedaży pozostałych środków trwałych celem częściowego uregulowania posiadanych przez skarżącą zobowiązań. Wobec spółki toczy się postępowanie egzekucyjne dotyczące należności wobec urzędu skarbowego m.in. objętych przedmiotem zaskarżenia w sprawie niniejszej na łączną kwotę ok. 900.000 zł. Drobne zobowiązania spółki dotychczas były pokrywane przez zarząd ze środków prywatnych, jednak uiszczenie wpisów od skarg kasacyjnych w 10 sprawach zawisłych przed tutejszym sądem przekracza możliwości finansowe zarządu. Na potwierdzenie powyższego spółka przedstawiła odpisy deklaracji VAT-7 za miesiące od grudnia 2013r. do lutego br. potwierdzające, że spółka nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, odpis rachunku zysków i strat wskazujący, że jej strata za rok 2012 wyniosła 17.406 zł zaś strata za rok 2013 - 20.639 zł, oraz odpisy zeznań podatkowych w podatku dochodowym od osób prawnych także potwierdzające wysokość poniesionej w latach 2012-2013 straty. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r, poz. 270 ze zm.) 0- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy osobie prawnej może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające do udzielenie prawa pomocy. Należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie niemożliwe. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dołączonych do niego dokumentów wynika, że spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, nie posiada żadnego majątku, ma zajęty jeden rachunek bankowy, na pozostałych brak jest środków umożliwiających pokrycie kosztów sądowych. Jej nieuregulowane zobowiązania wobec urzędu skarbowego wynoszą ponad 900.000 zł. Uwzględniając powyższe oraz fakt, że przed tutejszym sądem równocześnie ze skarg spółki zawisło 10 spraw, a łączna wysokość obciążających ją wpisów od skarg kasacyjnych w nich wniesionych przekracza kwotę 8.500 zł stosownie do treści art. 245 § 2 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie ma środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie i dlatego w celu zachowania prawa strony do rozpatrzenia jej sprawy przez sąd zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie. Wniosek o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych uznać należało za niezasadny, bowiem jedynym realnie obciążającym wnioskodawczynię na obecnym etapie postepowania kosztem sądowym jest wpis od skargi kasacyjnej. Na mocy postanowienia referendarza sądowego z 6 września 2013 roku skarżąca korzysta już z prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi, sama zaś pokryła koszty opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. DB

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło