I SA/Łd 6/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Tomasz Naraziński po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. M. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz odmowy stwierdzenia nadpłaty za rok 2014 p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi oraz ustanowienie adwokata, a w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W dniu 7 grudnia 2017 r. S. M. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. w przedmiocie określenia zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz odmowy stwierdzenia nadpłaty za rok 2014. W dniu 16 stycznia 2018 r. skarżący złożył na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że mieszka razem z żoną. Małżonkowie są współwłaścicielami domu o powierzchni 222 m2 położonego na działce o powierzchni 470 m2 o wartości 600-700 tyś zł. Nie posiadają innych nieruchomości, przedmiotów ani papierów wartościowych. Skarżący oświadczył, że użytkuje samochód z roku 1991 o wartości 2.500 zł. Żona skarżącego posiada na rachunku bankowym kwotę 5.000 zł. Małżonkowie utrzymują się z emerytur wypłacanych przez ZUS i emerytur zagranicznych, w łącznej wysokości 4.741 zł. Małżonkowie ponoszą następujące wydatki stałe: spłacają kredyt w wysokości 6.360 zł, ponoszą opłaty za prąd – 3.500 zł, gaz 5.100 zł, wodę 1.100 zł, opłacają podatek od nieruchomości – 384 zł, ubezpieczenie domu – 290 zł, ubezpieczenie OC samochodu – 1.320 zł, wywóz śmieci – 288 zł, kupują paliwo do samochodu 2.400 zł, ponoszą koszty wymiany opon - 120 zł, koszty usług telefonicznych i dostępu do Internetu – 1.080 zł, koszty użytkowania aparatu słuchowego – 150 zł, konserwacji systemu alarmowego – 600 zł, wydatki związane z pielęgnacją drzew i krzewów – 400 zł oraz koszty okularów korekcyjnych – 400-800 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że skończył 80 lat. Oboje małżonkowie mają problemy ze zdrowiem. Konieczne są wydatki na leczenie i operacje. Kwota jaka pozostaje małżonkom, na życie, lekarstwa, środki czystości, ubranie po opłaceniu wydatków stałych, wynosi około 2.500 zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo zasadny. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Skarżący wniósł w tym samym czasie cztery skargi na decyzje dotyczące określenia zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych i odmowy stwierdzenia nadpłaty w tym podatku za lata 2013-2016. Wysokość wpisu od skargi w każdej z tych spraw wynosi 100 zł. Dalsze koszty sądowe są zależne od wyniku sprawy przed tutejszym sądem. Jeśli sąd uwzględni skargi, to skarżący nie będzie co do zasady zobowiązany ponosić żadnych dalszych kosztów. Jeśli natomiast sąd oddali skargę, to aby uzyskać wyrok z uzasadnieniem skarżący będzie zobowiązany ponieść opłatę w wysokości 100 zł (w każdej ze spraw), a jeśli wolą skarżącego będzie wniesienie skargi kasacyjnej, to wpis od tej skargi (w każdej ze spraw) będzie wynosił również 100 zł. Reasumując, koszty sądowe we wszystkich sprawach skarżącego mogą wynosić od 400 do 1.200 zł. Podkreślić należy, że koszty te nie obejmują wynagrodzenia adwokata ustanowionego z wyboru. Mając na uwadze cel prawa pomocy, którym jest zapewnienie prawa do sądu osobom ubogim, a z drugiej strony ciążący na wszystkich osobach inicjujących postępowanie obowiązek ponoszenia kosztów sądowych, referendarz postanowił zwolnić skarżącego z wpisu od skargi. Zwolnienie to umożliwi sądowi skontrolowanie zaskarżonej decyzji. Powinno to również skłonić skarżącego do poczynienia oszczędności na wypadek gdyby w przyszłości zachodziła konieczność poniesienia dalszych kosztów sądowych związanych z postępowaniem przed sądem drugiej instancji, o których była mowa wcześniej. Ponadto, mając na uwadze oprócz okoliczności o charakterze majątkowym także wiek skarżącego, referendarz postanowił ustanowić adwokata dla skarżącego, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Ł.. Referendarz nie uwzględnił wniosku w całości ponieważ skarżący posiada majątek nieruchomy o znacznej wartości. Ponadto skarżący i jego żona posiadają stałe dochody, które pozwalają na pokrycie wydatków niezbędnych do utrzymania oraz poczynienie oszczędności, o czym świadczy fakt, iż żona skarżącego posiada oszczędności na rachunku bankowym w wysokości 5.000 zł. Te okoliczności świadczą o tym, że skarżący nie jest osobą ubogą, której nie stać na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Ake.