I SA/Łd 604/15

Dnia 19 stycznia 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku O.N. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi O.N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – O. N. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę O. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok. Wobec treści wyroku skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniosła skargę kasacyjną, w której zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz mężem R., matką C. i 7-letnią córką R.. Majątek rodziny stanowi dom o powierzchni 80 m2 i wartości 150.000 zł, a ponadto nieruchomość rolna o pow. 5 ha i wartości 70.000 zł oraz las o pow. 2 ha i wartości 30.000 zł. Skarżąca oświadczyła przy tym, że oboje z mężem nie osiągają żadnego dochodu, a jej matka pobiera emeryturę w wysokości 600 zł. Obciążenie rodziny stanowią wydatki związane ze spłatą rat leasingowych w łącznej wysokości 11.184,20 zł, spłatą rat kredytowych w łącznej wysokości 3.850 zł. Ponadto koszty utrzymania mieszkania, zakupu żywności i ubrań wynoszą 2.500 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, rodziny i firmy. Cały jej majątek (ruchomy i nieruchomy) jest objęty hipoteką przymusową i zastawem skarbowym. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawczyni, zarządzeniem starszego referendarza sądowego z dnia 12 listopada 2015 roku wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącą, jej męża i matkę C. P. rachunków oraz lokat bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, wyjaśnienie kwestii osiągania przez skarżącą dochodu z tytułu posiadanego majątku w postaci nieruchomości rolnej o pow. 5 ha i lasu o pow. 2 ha, a także kwestii braku osiągania dochodu przez skarżącą z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oraz braku osiągania dochodu przez jej męża R. N., a ponadto nadesłanie kserokopii umów leasingowych wskazanych we wniosku o prawo pomocy wraz ze wskazaniem źródła finansowania wskazanych we wniosku rat leasingowych - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie w powyższej kwestii wraz ze stosownym pouczeniem o skutkach jego niewykonania zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w osobie radcy prawnego w dniu 5 stycznia 2016 roku. W zakreślonym terminie, który upłynął w dniu 12 stycznia 2016 roku, skarżąca nie przedstawiła wymaganych przez referendarza sądowego dodatkowych dokumentów wskazanych w zarządzeniu z dnia 12 listopada 2015 roku. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Odnosząc powyższe uwagi do złożonego wniosku należy stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi brak przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, a tym samym wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy zauważyć, że stosownie do powołanych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jego udzielenie. Tymczasem oświadczenie skarżącej zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, należało uznać za niewystarczające, gdyż zawierało jedynie wskazanie, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz mężem R., matką C. i 7-letnią córką R.. Majątek rodziny stanowi dom o powierzchni 80 m2 i wartości 150.000 zł, a ponadto nieruchomość rolna o pow. 5 ha i wartości 70.000 zł oraz las o pow. 2 ha i wartości 30.000 zł. Matka skarżącej pobiera emeryturę w wysokości 600 zł. Obciążenie rodziny stanowią wydatki związane ze spłatą rat leasingowych w łącznej wysokości 11.184,20 zł i spłatą rat kredytowych w łącznej wysokości 3.850 zł. Ponadto koszty utrzymania mieszkania, zakupu żywności i ubrań wynoszą 2.500 zł. Cały majątek skarżącej (ruchomy i nieruchomy) jest objęty hipoteką przymusową i zastawem skarbowym. Z uwagi na powyższe zasadne było zatem wezwanie wnioskodawczyni do uzupełnienia wniosku o dane, które pozwoliłyby na dokładną ocenę jej realnych możliwości płatniczych, w tym do nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez nią, jej męża i matkę rachunków oraz lokat bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, wyjaśnienie kwestii osiągania dochodu z tytułu posiadanego majątku w postaci nieruchomości rolnej o pow. 5 ha i lasu o pow. 2 ha oraz kwestii braku osiągania dochodu przez małżonków, a ponadto nadesłania kserokopii umów leasingowych wskazanych we wniosku o prawo pomocy wraz ze wskazaniem źródła finansowania wskazanych we wniosku rat leasingowych. Niewątpliwie wymagane dokumenty i informacje pozwoliłyby zweryfikować twierdzenia skarżącej w kwestii niezbędności przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Brak zaś realizacji obowiązków nałożonych zarządzeniem starszego referendarza sądowego uniemożliwia faktyczną ocenę rzeczywistych możliwości płatniczych skarżącej i ustalenia, czy rzeczywiście nie ma żadnych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tym samym uznać należało, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Jedynie zaś wykazanie spełnienia tej przesłanki obligowałoby referendarza sądowego do przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 319). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Ake.