I SA/Łd 611/18

WyrokWSA w Łodzi2019-07-11

Skład orzekający: Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędzia WSA Paweł Kowalski, Sędzia WSA Tomasz Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług, uwzględniając przesłanki z art. 116 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny. Stwierdzono, że zaistniały wszystkie pozytywne przesłanki odpowiedzialności członka zarządu (bezskuteczność egzekucji z majątku spółki, terminy płatności zobowiązań przypadały w okresie pełnienia funkcji), a jednocześnie skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanek negatywnych (nie zgłosił wniosku o upadłość we właściwym czasie bez swojej winy, nie wskazał mienia spółki do zaspokojenia zaległości).
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającą o solidarnej odpowiedzialności S. G. jako byłego prezesa zarządu spółki za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za I-III kwartał 2013 r. oraz październik 2013 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 116 dotyczącego odpowiedzialności członków zarządu. Organy ustaliły, że egzekucja z majątku spółki była bezskuteczna, a terminy płatności zobowiązań przypadały w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji prezesa zarządu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant: St. sekretarz sądowy Agnieszka Kerszner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2019 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] UNP: [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z o.o. z tytułu podatku od towarów i usług za I – III kwartał 2013 r. oraz za październik 2013 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami egzekucyjnymi oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., po rozpatrzeniu odwołania S. G., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego Ł-G z dnia [...]r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił ustalony w sprawie stan faktyczny. Decyzją z dnia [...]r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł-G orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej S. G. - byłego prezesa zarządu A Spółka z o. o., za zaległości podatkowe ww. Spółki w podatku od towarów i usług za: I-III kwartał 2013 r., oraz miesiąc październik 2013 r. w łącznej kwocie 81.220.936,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 29.646.443,00 zł oraz kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 5.789.009,10 zł. S. G. pismem z dnia 29 stycznia 2018 r. wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił m.in. naruszenie przepisów art. 107, art. 108, art. 116 w zw. z art. 108 § 2 ust. 2, art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm. – dalej jako: O.p.). W następstwie zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym oraz przeanalizowania stanu faktycznego i prawnego, jak również argumentów przedstawionych w odwołaniu strony, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazując na przepis art. 116 w zw. z art. 107 O.p. organ podkreślił, iż w niniejszej sprawie wystąpiły wszystkie pozytywne przesłanki obciążenia odpowiedzialnością członka zarządu, tj. egzekucja z majątku spółki jest nieskuteczna i zostało wykazane, że zaległości dotyczą zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez stronę obowiązków członka zarządu. Jednocześnie nie zaistniały przesłanki negatywne tj. strona nie wykazała, że we właściwym czasie zgłosiła wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęła postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez winy strony, nadto strona nie wskazała mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej przypomniał, iż przedmiotem sprawy są nieuregulowane zaległości podatkowe Spółki z o.o. A, w podatku od towarów i usług za I-III kwartał 2013 r. oraz październik 2013 r. Pierwotnie zobowiązania za te okresy podatkowe zostały wykazane przez Spółkę w deklaracjach VAT-7K oraz VAT-7. Jednak w związku z przeprowadzoną wobec Spółki kontrolą podatkową, wydana została w dniu [...] 2015 r. decyzja określająca Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I-III kwartał oraz październik 2013 r., a także obowiązek zapłaty za te okresy podatku na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.: Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.). Analizując poszczególne z przesłanek wymienionych w art. 116 O.p. organ odwoławczy wskazał, iż bezsprzecznie S. G. pełnił funkcję prezesa zarządu Spółki od dnia 5 grudnia 2012 r. do dnia 3 grudnia 2013 r, zaś terminy płatności zobowiązań Spółki przypadały w okresie od 25 kwietnia 2013 r. (za I kwartał 2013 r.) do 25 listopada 2013 r. (za październik 2013 r.), zatem upływały w czasie pełnienia funkcji prezesa zarządu przez stronę. Zdaniem organu także druga z przesłanek jest spełniona, gdyż egzekucja z majątku Spółki okazała się bezskuteczna. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdził, iż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł-G wydał w dniu [...] 2015 r. decyzję, którą określił przybliżoną kwotę zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres I-III kwartał 2013 r. oraz październik 2013 r. w wysokości łącznie 0 zł, określił przybliżoną kwotę zobowiązania w podatku od towarów i usług w trybie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT za ww. okresy w łącznej kwocie 81.419.291,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie obliczonej na dzień wydania decyzji 10.820.743,00 zł, dokonał zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku od towarów i usług wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie 91.999.160,00 zł. W efekcie powyższego w dniu 6 lutego 2015 r. wystawione zostało zarządzenie zabezpieczenia, którego odpis doręczono Spółce w trybie zastępczym w dniu 2 marca 2015 r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu zabezpieczającym wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku A S.A. W odpowiedzi na doręczone zawiadomienie Bank poinformował, iż prowadzony dla Spółki rachunek został zablokowany, jednak zajęcie nie może zostać zrealizowane z uwagi na brak środków. Zajęcia skierowane do pozostałych banków (B S.A. oraz C S.A.), co do których Spółka zgłosiła do [...] Urzędu Skarbowego Ł-G, iż posiada w nich rachunki, okazały się nieskuteczne. Banki te poinformowały, że nie prowadzą rachunków dla Spółki. Następnie w dniu 19 października 2015 r. wystawiono tytułu wykonawczy, którym objęto zaległości Spółki w podatku od towarów i usług za okres I-III kw. 2013 r. oraz październik 2013 r. określone ww. decyzją. Tym samym na podstawie art. 154 § 4 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.), w brzmieniu wówczas obowiązującym, zajęcie zabezpieczające wierzytelności z rachunku bankowego z dnia 10 lutego 2015 r. dokonane w Banku A S.A., przekształciło się w zajęcie egzekucyjne. W ramach prowadzonego dalej postępowania egzekucyjnego wystosowano szereg zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Pomimo objęcia powyższymi czynnościami trzydziestu największych central bankowych nie ujawniono nowych rachunków bankowych Spółki. Ponadto z Ministerstwa Sprawiedliwości (rejestr Ksiąg Wieczystych, Centralna Informacja o Zastawach Rejestrowych, Krajowego Rejestru Sądowego oraz Ksiąg Wieczystych), [...] Ośrodka Geodezji (ewidencja gruntów i budynków miasta Ł.), Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P., Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK), nie uzyskano informacji odnośnie jakichkolwiek składników majątkowych Spółki. Również zapytanie skierowane do wszystkich urzędów skarbowych w Polsce, odnośnie informacji mogących mieć znaczenie dla prowadzonego postępowania egzekucyjnego, nie przyczyniło się do odnalezienia majątku Spółki. W wyniku przeprowadzenia czynności w terenie ustalono, iż Spółka nie prowadzi działalności pod adresem zgłoszonym jako siedziba Spółki, tj. Ł., ul. A 7. Również drugi z wykorzystywanych przez Spółkę adresów, tj. Ł., ul. B 2, został zweryfikowany negatywnie. Organ dodał, iż zarządzeniem z dnia 2 lutego 2015 r. wszczęte zostało z urzędu postępowanie przymuszające w trybie art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1203 ze zm.), w brzmieniu wówczas obowiązującym, w stosunku do P. W. K. - prezesa zarządu A Sp. z o.o. o ujawnienie w rejestrze przedsiębiorców aktualnego adresu siedziby spółki oraz wzmianek o złożeniu sprawozdania finansowego sporządzonego za 2013 r., uchwały w przedmiocie jego zatwierdzenia oraz sprawozdania z działalności jednostki sporządzonych za wskazany rok. W związku z brakiem odpowiedzi na wezwanie wystosowane do ww. prezesa zarządu uznano, że dalsze prowadzenie postępowania nie doprowadzi do złożenia wymaganego wniosku, a nałożenie grzywny jest bezcelowe. Tym samym Sąd Rejonowy dla Ł-Ś w Ł. [...] Wydział Krajowego Rejestru Sądowego, postanowieniem z dnia [...] 2015 r. umorzył postępowanie. W zakresie prowadzenia przez Spółkę działalności gospodarczej organ ustalił, iż ostatnia deklaracja dla podatku od towarów i usług została złożona za styczeń 2014 roku. Po upływie kolejnych trzech okresów rozliczeniowych, za które nie złożono deklaracji, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - G działając na podstawie przepisów art. 96 ust. 8 i 9 ustawy o VAT w brzmieniu wówczas obowiązującym, dokonał wykreślenia Spółki z rejestru podatników VAT. Z pisma w powyższym zakresie wynika nadto, iż Spółka nie złożyła również zeznania w podatku dochodowym od osób prawnych CIT-8 za 2013 r., a w KRS brak informacji o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej. Wobec wyczerpania możliwości prowadzenia egzekucji ze składników majątku Spółki, a także braku oznak prowadzenia działalności gospodarczej, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł-G postanowieniem z dnia [...] 2016 r. umorzył prowadzone wobec Spółki postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego obejmującego zaległości w podatku od towarów i usług za okres I-III kwartał 2013 r. oraz październik 2013 r. Organ dodał, iż w stosunku do Spółki prowadzone było również postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego obejmującego zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2013 r. w kwocie 6.961,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 45,80 zł. Ponieważ w toku tego postępowania również nie udało się odnaleźć jakichkolwiek składników majątku, w dniu 19 września 2014 r. postanowiono o umorzeniu postępowania. Podsumowując, zdaniem organu, przedstawione okoliczności pozwalają uznać, w ślad za organem I instancji, iż w badanej sprawie spełniona została przesłanka bezskuteczności egzekucji wobec majątku Spółki. W ocenie organu, na podzielenie zasługuje również ustalenie organu I instancji, iż strona nie złożyła we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości i nie wykazała, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez Jej winy. W toku prowadzonego postępowania podatkowego organ I instancji ustalił, iż wobec Spółki nie złożono wniosku w przedmiocie rozwiązania, zgłoszenia jej likwidacji lub wykreślenia z KRS - rejestru przedsiębiorców. Ponadto z pisma Sądu Rejonowego dla Ł-Ś w Ł., Sądu Gospodarczego [...] Wydział Gospodarczy ds. Upadłościowych i Naprawczych z dnia 8 grudnia 2015 r. wynika, iż w Wydziale tym nie toczyło się postępowanie upadłościowe wobec Spółki. Organ I instancji przeprowadził analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, na podstawie której stwierdził, iż zaistniały przesłanki niewypłacalności Spółki polegające z jednej strony na zaprzestaniu regulowania wymagalnych zobowiązań, a z drugiej na przekroczeniu przez nie wartości aktywów Spółki. Określając datę wystąpienia niewypłacalności, tj. od dnia 26 kwietnia 2013 r., organ wskazał, iż od tej daty Spółka zaprzestała regulowania swoich zobowiązań wobec Skarbu Państwa. Jednocześnie wiadomym było, że Spółka nie posiada majątku, który umożliwiałby pokrycie należności podatkowych, Spółka utraciła zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, wielkość zaległości przerosła wartość kapitału zakładowego Spółki wynoszącego 50.000,00 zł. Jako datę, do której S. G. winien był złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe), organ I instancji przyjął dzień 10 maja 2013 r. Jako podstawę prawną powyższych ustaleń przyjął art. art. 10, 11 i 21 ustawy z dnia 28 lutego 2003 roku Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2015 r., poz. 233), obowiązującej w okresie, którego dotyczyły przedmiotowe zobowiązania Spółki w podatku od towarów i usług. Organ uznał, iż zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala w pełni ocenić kondycji finansowej i sytuacji majątkowej Spółki na dzień odwołania S. G. z funkcji prezesa zarządu. Przy czym, nie wynika to z uchybień organu I instancji, a jest wynikiem braku realnych możliwości zgromadzenia takiego materiału dowodowego. Przede wszystkim, od dnia, w którym S. G. zbył udziały w Spółce, brak jest jakiegokolwiek z Nim kontaktu. Analiza sytuacji finansowej Spółki przeprowadzona na podstawie dokumentów finansowych za 2012 rok mija się w badanym przypadku z celem w związku z tym, iż Spółka nie uzyskała w tym czasie żadnych przychodów, nie dokonywała zakupów towarów i usług, jak również ich nie świadczyła. Nie nabyła również składników majątkowych. Poniosła jedynie koszty w kwocie 5.667,67 zł. Analizy nie można przeprowadzić również na podstawie deklaracji dla podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2013 r., gdyż dokumenty te uznano za nierzetelne i nie przedstawiające realnych zdarzeń gospodarczych. Po dokonaniu sprzedaży udziałów w Spółce i ustąpieniu z funkcji prezesa zarządu w dniu 3 grudnia 2013 r. działalność Spółki została wygaszona, deklaracje dla podatku od towarów i usług zaprzestano składać w lutym 2014 r. Nie złożono również zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych (CIT-8) za 2013 rok, a także nie przedłożono w ogóle sprawozdania finansowego, za ten okres działalności Spółki. W związku z powyższym brak jest jakichkolwiek dowodów potwierdzających twierdzenia strony o dobrej kondycji finansowej i sytuacji majątkowej Spółki w 2013 r. Podsumowując organ stwierdził, iż Spółka stała się niewypłacalna w związku z zaprzestaniem regulowania swoich wymagalnych zobowiązań podatkowych. Stan ten zaistniał jednak, w ocenie organu II instancji w dniu 26 lipca 2013 r., tj. dzień po upływie terminu płatności kolejnego zobowiązania Spółki (podatku od towarów i usług za II kwartał 2013 roku), a nie pierwszego – jak uznał organ I instancji. Wobec powyższego zastosowanie w sprawie znalazł art. 10 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, który stanowi, iż upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Okoliczność ta obligowała zarząd Spółki do podjęcia działań zaradczych. Jak jednak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, strona jako ówczesny prezes jednoosobowego zarządu Spółki nie zgłosiła wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania naprawczego (układowego). Skarżący nie przedstawił dowodów świadczących o tym, iż niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania naprawczego (układowego) nastąpiło bez Jego winy. Strona pośrednio argumentuje swoje stanowisko brakiem podstaw do złożenia wniosku o upadłość Spółki z uwagi na Jej dobrą sytuację finansową i majątkową w czasie, w którym pełniła funkcję prezesa zarządu. Stan niewypłacalności powstał w dniu 26 lipca 2013 r. i od tej daty należy liczyć dwutygodniowy termin na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki lub wszczęcie postępowania naprawczego (układowego). Powyższy termin upłynął zatem w dniu 8 sierpnia 2013 r., strona jednakże żadnego z powyższych wniosków nie złożyła. Pełniąc funkcję prezesa jednoosobowego zarządu skarżący wziął na siebie odpowiedzialność za zaległości Spółki. Odwołanie z tej funkcji nie jest zaś równoznaczne z uwolnieniem się od odpowiedzialności. Z tych też względów strona ponosi odpowiedzialność, za zaległości podatkowe Spółki powstałe z mocy prawa w trakcie sprawowania funkcji prezesa zarządu, ujawnione w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] 2015 r., których termin płatności przypadał w okresie prezesury strony. Organ podatkowy II instancji nie dopatrzył się wystąpienia przesłanek uwalniających stronę od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki. Zdaniem organu okoliczności, które miały wpływ na wydanie decyzji orzekającej o obowiązku zapłaty przez Spółkę podatku od towarów i usług były stronie znane. S. G. była świadomy, że faktury wystawiane przez Spółkę, nie potwierdzają rzeczywistych transakcji. Skarżący zbył posiadane udziały, a tym samym całą Spółkę w momencie bezpośrednio poprzedzającym wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania kontrolnego wobec Spółki. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podzielił także ocenę organu I instancji, iż strona nie wykazała mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych ww. jednostki w znacznej części. Z okoliczności sprawy wynika, iż brak jest jakichkolwiek przesłanek sugerujących, iż możliwym jest odnalezienie składników majątku Spółki, która w zasadzie od stycznia 2014 r., w związku z zainteresowaniem się Nią Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł., a także Prokuratury Okręgowej w G., zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej i uległa likwidacji. Reasumując, zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł., organ podatkowy I instancji postąpił słusznie orzekając o solidarnej ze Spółką, odpowiedzialności S. G., jako byłego prezesa zarządu A Spółka z o. o., za zaległości podatkowe ww. Spółki w podatku od towarów i usług za: I-III kwartał 2013 r., oraz miesiąc październik 2013 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi S. G. zarzucił, iż decyzja organu II instancji jest niezgodna z prawem, w szczególności z uwagi na niespełnienie przesłanek z art. 107, art. 108 § 2 pkt 2, art. 116 w zw. z art. 108 § 2 ust. 2, art. 121 § 1 O.p. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania. Nadto, strona podtrzymała wniosek o przeprowadzenie dowodu z faktur na okoliczność ustalenia liczby podmiotów współpracujących ze Spółką oraz wysokości wierzytelności. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Tytułem wstępu należy wyjaśnić, iż zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 p.p.s.a. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 – dalej jako: p.p.s.a.). Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak zakreślonej kognicji Sąd ocenił, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego, zatem podlega oddaleniu. W zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, należy wyjaśnić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide - wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008r. sygn. akt: II FSK 1665/06 – dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://cbosa.nsa.gov.pl). Zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Zdaniem Sądu, z akt niniejszej sprawy wynika, że organy podatkowe mając na uwadze zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych oraz zasadę prawdy materialnej, prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, podejmując szereg działań w celu dokładnego wyjaśnienia tegoż stanu, zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły zgromadzony materiał dowodowy. Tym samym organy wypełniły obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w dyspozycji art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 O.p., jak też z zasady swobodnej oceny dowodów unormowanej w art. 191 O.p. W następstwie tak prowadzonych czynności, ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny, obszernie przywołany dla potrzeb niniejszego uzasadnienia w formie argumentów organu odwoławczego, stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd. Zaznaczyć przy tym należy, iż w sprawie niniejszej nie ma zasadniczego sporu co do stanu faktycznego ustalonego przez organ. Skarżący nie podziela wprawdzie oceny organu, iż Spółka posiadała zaległości i zaistniały podstawy do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, neguje również ustalenie organu, iż miał wgląd w sytuację finansową Spółki. Skarżący pozostaje na stanowisku, iż w chwili zaprzestania pełnienia funkcji prezesa zarządu, Spółka na bieżąco regulowała swoje zaległości, pozostawała w stałym obrocie gospodarczym. W istocie strona skarżąca jedynie wyprowadza odmienne wnioski i konsekwencje prawne z ustalonego przez organ stanu faktycznego, w pełni odzwierciedlonego w zgormadzonym materiale dowodowym. Zgłasza wnioski dowodowe, których przeprowadzenie nie wpłynie na zmianę ustalonego stanu faktycznego, gdyż ten został wyczerpująco ustalony i znajduje pełne odzwierciedlenie w dokumentach sprawy. Fakt, iż strona tych wniosków nie podziela a jednocześnie nie zgłasza innych dowodów, którymi mogłaby podważyć wnioski organu nie oznacza, iż organ ma poszukiwać kolejnych dowodów, których analiza pozwoliłaby na odmienną ocenę istoty sprawy. I choć w postępowaniu podatkowym ciężar dowodu spoczywa - co do zasady - na organach podatkowych, to w sytuacji gdy strona wykaże w nim stosowną inicjatywę lub wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne, ciężar dowodu spoczywa na stronie. W okolicznościach niniejszej sprawy skarżący nie przedstawił żadnego materiału dowodowego, który podważyłby wnioski organu. Przechodząc do istoty sprawy, zdaniem Sądu, w postępowaniu organów obu instancji nie sposób dopatrzyć się naruszenia przepisów procedury, okoliczności istotne dla przedmiotu sprawy były przedmiotem analizy organów, której rezultaty zostały szczegółowo opisane i ocenione w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji. Podobnie nie budzi wątpliwości Sądu prawidłowa analiza wystąpienia przesłanek uprawniających organy podatkowe do orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu za zaległości podatkowe spółki. Zgodnie z przepisem art. 116 § 1 O.p., za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: 1) nie wykazał, że: a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy; 2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Stosownie do przepisu art. 116 § 2 O.p. odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Przesłanki orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu można podzielić na pozytywne i negatywne, których zaistnienie winien wykazać członek zarządu, aby uchronić się od orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. W ocenie Sądu, poprzedzonej analizą okoliczności faktycznych i prawnych, w niniejszej sprawie zaistniały wszystkie przesłanki pozytywne, a jednocześnie skarżący nie wykazał przesłanek negatywnych, co obligowało organ do wydania zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu, okolicznością bezsporną jest ustalenie organu, iż zaległości w podatku VAT Spółki powstały w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu Spółki. Jak wynika z akt spawy, skarżący pełnił funkcje prezesa jednoosobowego zarządu Spółki od dnia 5 grudnia 2012 r. (uchwała o powołaniu na funkcję prezesa zarządu) do dnia 3 grudnia 2013 r. (strona złożyła rezygnację i zbyła wszystkie udziały). Terminy płatności przedmiotowych zobowiązań przypadały w okresie od dnia 25 kwietnia 2013 r. (za I kwartał 2013 r.) do dnia 25 listopada 2013 r. (za październik 2013 r.). Nie budzi wątpliwości, iż opisane zaległości podatkowe Spółki powstały w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu Spółki. Zdaniem Sądu, w świetle obszernego materiału dowodowego bezspornym jest również, iż przesłanka bezskuteczności egzekucji została spełniona. Jak trafnie wskazał organ, a co zostało szczegółowo opisane w pierwszej części uzasadnienia, postępowanie egzekucyjne prowadzono na podstawie tytułu wykonawczego, którym objęto zaległości Spółki w podatku VAT za okres I-III kwartał 2013 roku i października 2013 roku. W efekcie powyższego dokonane zajęcie zabezpieczające wierzytelności z rachunku bankowego w Banku A SA z dnia 10 lutego 2015 r. przekształciło się w zajęcie egzekucyjne. W ramach postępowania egzekucyjnego organ podjął próby zajęć wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych w trzydziestu największych centralach bankowych, jednak nie został ujawniony żaden rachunek bankowy. Wystąpienia organu z zapytaniami do Ministerstwa Sprawiedliwości (rejestr Ksiąg Wieczystych, Centralna Informacja o Zastawach Rejestrowych, Krajowego Rejestru Sądowego oraz Ksiąg Wieczystych), [...] Ośrodka Geodezji, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P., Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, również nie ujawniły innych składników majątku, z których egzekucja byłaby skuteczna. Także czynności zmierzające do wykazania czy Spółka nadal prowadzi działalność gospodarczą nie przyniosły oczekiwanego efektu. Organ nie odnotował znamion prowadzonej działalności pod żadnym z ustalonych adresów. Dodatkowo, z pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia 2 sierpnia 2014 r. wynika, iż Spółka – pod adresem w Ł. - zaprzestała prowadzenia działalności wiosną 2014 roku. Powyższe ustalenia legły u podstaw postanowienia z dnia [...], którym organ podatkowy umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie przywołanego wcześniej tytułu wykonawczego oraz postanowienia z dnia [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego – prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego obejmującego zaległości w podatku VAT za grudzień 2013 roku z odsetkami - z uwagi na jego bezskuteczność. Mając powyższe na uwadze trafnie oceniły organy podatkowe, iż wystąpiła bezskuteczność egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 O.p., podejmując szereg czynności nie udało się ujawnić majątku Spółki, z którego egzekucja byłaby skuteczna. W kontekście omawianej przesłanki i ustalonych okoliczności bez znaczenia pozostają argumenty strony, iż organ nie podejmował się ustalenia ilu kontrahentów oraz ile i w jakiej wysokości Spółka posiadała wierzytelności, skoro zgromadzony materiał dowodowy jasno wskazuje, iż egzekucja w stosunku do Spółki okazała się bezskuteczna. Przystąpiwszy do oceny zaistnienia przesłanek wyłączających odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe Spółki organ zasadnie stwierdził, iż z akt sprawy nie wynika, że skarżący wykazał, iż we właściwym czasie zgłosił wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez winy strony. Zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze, upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. W myśl art. 11 ust. 1 tej ustawy dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań. Natomiast z ust. 2 tego artykułu wynika, że dłużnika będącego osobą prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, zgodnie z którym, ustalając zakres pojęcia "właściwy czas", użytego w treści art. 116 § 1 O.p., należy mieć na uwadze przepis art. 21 ww. ustawy. Na mocy tego przepisu, właściwym czasem dla zgłoszenia wniosku dłużnika o ogłoszenie upadłości jest termin 2 tygodni od dnia, gdy nie wykonuje on swoich wymagalnych zobowiązań lub gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, czyli termin, który pozwoli na równomierne, choćby tylko częściowe, zaspokojenie wszystkich wierzycieli. Jak wynika z pisma Sądu Rejonowego dla Ł-Ś w Ł. Sąd Gospodarczy [...] Wydział Krajowego Rejestru Sądowego I Sekcja z dnia 6 listopada 2015 r., wobec Spółki nie złożono wniosku w przedmiocie rozwiązania, zgłoszenia jej likwidacji lub wykreślenia z Krajowego Rejestru Sądowego - rejestru przedsiębiorców. Z kolei z pisma Sądu Rejonowego dla Ł-Ś w Ł., Sądu Gospodarczego [...] Wydział Gospodarczy ds. Upadłościowych i Naprawczych z dnia 8 grudnia 2015 r. wynika, iż w Wydziale nie toczyło się postępowanie upadłościowe wobec Spółki, dopiero zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2016 r., wszczęto z urzędu postępowanie o rozwiązanie Spółki bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego oraz o wykreślenie z KRS i postanowieniem z dnia [...] 2016 r. Sąd Rejonowy dla Ł-Ś w Ł. Sąd Gospodarczy [...] Wydział Krajowego Rejestru Sądowego rozwiązał Spółkę bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego i wykreślono ją z KRS, wykreślenie uprawomocniło się z dniem 8 lutego 2017 r. Nadto, badając sytuację finansową Spółki organ ustalił, iż Spółka stała się niewypłacalna w związku z zaprzestaniem regulowania swoich wymagalnych zobowiązań podatkowych. Stan ten powstał w dniu 26 lipca 2013 r., tj. dzień po upływie terminu płatności kolejnego zobowiązania Spółki – podatku VAT za II kwartał 2013 roku. Oznacza to, iż od tej daty należy liczyć dwutygodniowy termin na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki lub wszczęcie postępowania naprawczego, tymczasem skarżący jako jednoosobowy zarząd Spółki nie podjął żadnych działań naprawczych. Bez wpływu na powyższe ustalenia pozostaje, iż decyzja określająca Spółce wysokość zobowiązania w podatku VAT za I-III kwartał 2013 roku i październik 2013 roku została wydana w dniu [...] 2015 r., ustawodawca uzależnił orzeczenie o odpowiedzialności byłego członka zarządu za zobowiązania spółki od ustalenia daty powstania zaległości podatkowej, a nie daty ujawnienia tej zaległości. W ocenie Sądu, w kontekście poczynionych przez organy ustaleń, nie sposób podzielić stanowiska strony, iż w czasie sprawowania funkcji jednoosobowego członka zarządu, Spółka prowadziła bieżącą działalność gospodarczą, wywiązywała się ze wszystkich zobowiązań i nie było podstaw do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania naprawczego. Tym bardziej, iż skarżący sprawował funkcje jednoosobowego zarządu, decydując się na przyjęcie tej funkcji winien był liczyć się obowiązkiem wykonywania szeregu czynności zarządczych, ale i ze zwiększoną odpowiedzialnością za skutki działań Spółki. Trudno również dać wiarę, iż skarżący nie miał świadomości, że faktury wystawiane przez Spółkę nie potwierdzały rzeczywistych transakcji, co legło u podstaw wydania decyzji z dnia [...] 2015 r. i miało potwierdzenie w zeznaniach strony złożonych do protokołu z dnia 14 lipca 2014 r. Strona zeznała, iż Spółka nie zatrudniała pracowników, nie posiadała zbiorników na przechowywanie paliwa, nabywane paliwo jechało bezpośrednio od dostawcy do odbiorcy Spółki. Również zeznania złożone przez osoby pełniące funkcje zarządcze w spółkach będących kontrahentami Spółki potwierdzają, iż transakcje dokonywane między nimi miały charakter fikcyjny, a osoby prowadzące te spółki w znaczącej większości były tzw. "słupami", nie posiadały niezbędnej wiedzy, doświadczenia, ani kapitału do prowadzenia działalności. Natomiast sam skarżący nie podniósł jakichkolwiek okoliczności uniemożliwiających sprawowanie zarządu, czy wglądu w dokumentację finansową Spółki, które usprawiedliwiłyby brak wystąpienia ze stosownym wnioskiem. Organ dodatkowo zwrócił zasadnie uwagę na fakt, iż - jak wynika ze sprawozdania finansowego Spółki za 2012 rok, podpisanego przez skarżącego i złożonego w KRS - Spółka na dzień 31 grudnia 2012 r. wykazała stratę netto w wysokości 5.667,33zł. Spółka nie posiadała aktywów trwałych, aktywa obrotowe wynosiły 44.706,83zł, nie posiadała środków pieniężnych w kasie i na rachunku. Nadto, Spółka posiadała krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe w wysokości 160,54zł, zobowiązania krótkoterminowe wobec pozostałych jednostek z tytułu dostaw i usług, w okresie wymagalności do 12 miesięcy w wysokości 328,62zł. Spółka od dnia 25 kwietnia 2013 r. posiadała wymagalne - nieuregulowane do dnia wydania zaskarżonej decyzji - zobowiązania w podatku VAT. Przesłanka zaprzestania wykonywania wymagalnych zobowiązań spółki jest samodzielną podstawą dla stwierdzenia stanu niewypłacalności spółki. Oceny tej nie zmienią nie mające potwierdzenia w materiale dowodowym wyjaśnienia strony. Strona pozostaje na stanowisku, iż Spółka prowadziła działalność, przy czym nawet przyjmując, iż tak też było, to okoliczność ta nie stoi w sprzeczności z ustaleniem, iż nie wywiązała się z co najmniej dwóch zaległości, m.in. w oparciu o co organ stwierdził stan niewypłacalności. Podsumowując powyższe, nie budzi wątpliwości Sądu ocena organów, iż z przedstawionych okoliczności wynika, że wystąpiła przesłanka obligująca skarżącego do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania naprawczego, jednocześnie skarżący nie wykazał, iż takowego wniosku nie złożył skutecznie bez swej winy. W niniejszej sprawie bezspornym jest również ustalenie organów, iż skarżący nie wskazał mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwiałaby zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części. Skarżący podnosi, iż obecnie nie ma wglądu w dokumenty Spółki, natomiast uważa, iż przeprowadzenie dowodów zmierzających do ustalenia liczby kontrahentów i wysokości wierzytelności Spółki, pozwoliłoby na ustalenie mienia Spółki. Nie bez znaczenia pozostaje ustalenie, iż faktury wystawiane przez Spółkę miały charakter fikcyjny, co oznacza że ewentualne płatności z nich wynikające mają taki przymiot. Trudno zatem przyjąć, iż pomiędzy Spółką i jej kontrahentami miały miejsce realne płatności, a potencjalne wierzytelności mogłyby być egzekwowane celem zaspokojenia zaległości Spółki. Nadto, co już zostało podkreślone, w sprawach podatkowych ciężar dowodowy spoczywa na organie, nie oznacza to jednak, iż w sytuacji, jak w niniejszej sprawie, gdy strona złoży ogólnie sformułowany wniosek dowodowy bez wskazania konkretnych okoliczności i bez oparcia w dokumentach, ma każdorazowo obligować organ do poszukiwania dowodów uzasadniających twierdzenia strony. Oznacza to, iż w tym przypadku strona powinna była złożyć dowody potwierdzające swoje twierdzenia lub przedstawić organowi informacje, które organ mógłby zweryfikować. Takowych strona nie złożyła. W tym stanie rzeczy uznać należy, że skarżący nie wskazał wiarygodnych materiałów dowodowych, a jednocześnie organ zachował wszelkie zasady w zakresie inicjatywy dowodowej, zgromadzenia materiału dowodowego i umożliwienia stronie brania czynnego udziału w postępowaniu. Reasumując, zdaniem Sądu, organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w konsekwencji zebrany przez nie materiał dowodowy był wystarczający do orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego za zaległości podatkowe Spółki. Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a należało orzec jak w sentencji. mko

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło