I SA/Łd 640/14

Dnia 9 lipca 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2003 rok p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącej Spółce - A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi; 2/ oddalić wniosek w pozostałym zakresie. A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2003 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 3.522 zł Spółka wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu PPPr oświadczeniu o majątku i dochodach Spółka podała, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności gospodarczej są wydawanie i reprodukcja nagrań dźwiękowych. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 180.000 zł, wartość środków trwałych stanowi kwotę 46.231,38 zł. Są to anteny, sprzęt służący do emisji audycji i przygotowywania programów do wyemitowania na antenie radia. Są to rzeczy kilkuletnie, używane, niezbędne do działalności gospodarczej, nieprzeznaczone do zbycia. Spółka jest zobowiązana do zapłaty za przyznanie koncesji do 2020 roku opłaty w wysokości 389.348 zł, płatnej w 10 ratach o wysokości 38.935 zł, powiększonych o opłatę prolongacyjną. Ponadto Spółka wskazała, że w ostatnim roku obrotowym uzyskała dochód w kwocie 4.379,52 zł. Oświadczyła również, iż stan saldo posiadanego przez nią rachunku na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosiło 299,59 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżąca dodatkowo wyjaśniła, że obecnie znajduje się w trudnej sytuacji finansowej z uwagi na to, że na rynku, na którym działa, notowany jest duży spadek zainteresowania usługami przez nią oferowanymi. Koszty prowadzonej działalności gospodarczej stanowią istotne obciążenie dla Spółki. Z uwagi na to, że Spółka wskutek niewłaściwych – w jej ocenie - działań organów podatkowych zobowiązana była do zapłaty ponad 350.000 zł, nie posiada oszczędności, gdyż nie była w stanie także ich zgromadzić po wywiązaniu się z zobowiązań publicznoprawnych. Skarżąca podkreśliła przy tym, że z uwagi na rodzaj prowadzonej działalności i wymogi stawiane przez KRiTV nie mogła sobie pozwolić na skierowanie wobec niej postępowań egzekucyjnych, które były równoznaczne z utratą koncesji i koniecznością zaprzestania działalności gospodarczej, a w efekcie z likwidacją Spółki. Aktualnie w miarę swoich możliwości i środków, którymi dysponuje, stara się na bieżąco regulować swoje zobowiązania. Nie posiada nieruchomości, a jej siedziba jest wynajęta. Do wniosku skarżąca załączyła historię rachunku i wyciąg bankowy, a ponadto bilans sporządzony na dzień 31.12.2013 r. oraz rachunek zysków i strat za rok 2013. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2014 roku wezwano skarżącą do nadesłania odpisu (kopii) zeznania podatkowego Spółki za 2013 r., złożenia wyciągów z posiadanych przez nią rachunków i lokat bankowych obejmujących okres od 1 marca do 30 kwietnia 2014 r., wyjaśnienia kwestii posiadania nieruchomości objętych zaskarżoną decyzją (otrzymanych w drodze darowizny od B Sp. z o.o. w Ł.), podania kwoty dochodu osiąganego miesięcznie z tytułu najmu siedziby Spółki oraz wskazania kwoty środków przeznaczanych na finansowanie bieżącej działalności Spółki, w tym podania kwoty miesięcznych wydatków i dochodów brutto - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W wykonaniu powyższego wezwania w drodze pisma z dnia 2 lipca 2014 r. skarżąca nadesłała wymagane dokumenty źródłowe i oświadczenia dotyczące jej sytuacji majątkowej. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.". Stosownie do przepisu art. 243 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy osobie prawnej może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające do udzielenie prawa pomocy. Należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest wyjątkiem od przewidzianej w art. 199 p.p.s.a. zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości, zgodnie z którą strony postępowania ponoszą koszty związane ze swym udziałem w sprawie. Ponadto jako forma dofinansowania z budżetu państwa powinna się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, dodatkowych dokumentów i informacji udzielonych przez skarżącą wynika, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności gospodarczej są wydawanie i reprodukcja nagrań dźwiękowych. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 180.000 zł, a wartość środków trwałych stanowi kwotę 46.231,38 zł. Do środków tych należą jedynie anteny, sprzęt służący do emisji audycji i przygotowywania programów do wyemitowania na antenie radia. Spółka nie posiada przy tym żadnych nieruchomości. W ostatnim roku obrotowym uzyskała dochód w kwocie 4.379,52 zł. Ponadto według bilansu za 2013 rok posiadane przez nią środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych opiewały na kwotę 38.554,11 zł. Aktualnie w przeciągu czterech pierwszych miesięcy 2014 roku Spółka osiągnęła przychody w średniej miesięcznej wysokości 17.281,50 zł, przy kosztach utrzymania opiewających za ten okres na kwotę 17.823,70 zł, co skutkowało stratą na koniec miesiąca kwietnia. Jednocześnie analiza wyciągów z rachunków bankowych Spółki dowodzi, że w okresie występowania ze skargą, a następnie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (czyli w okresie od 23 kwietnia do 11 czerwca 2014 r.) na rachunku bankowym skarżącej notowano wpływy m. in. z tytułu rozliczeń ze Spółką "C Spółką z o.o." w Ł. i były to kwoty niejednokrotnie przewyższające wysokości wpisu do skargi w niniejszej sprawie, a w szczególności wpływy te następowały w dniach: 23 kwietnia 2014 r. w kwocie 5.000 zł, 24 kwietnia 2014 r. w wysokości 2.000 zł, 28 kwietnia 2014 r. w kwocie 1.500 zł, 30 kwietnia 2014 r. w wysokości 1.200 zł, 6 maja 2014 r. w kwocie 2.000 zł, 9 maja 2014 r. w wysokości 1.000 zł, 15 maja 2014 r. w kwocie 5.000 zł, 16 maja 2014 r. w wysokości 15.000 zł, 23 maja 2014 r. w kwocie 5.000 zł, 29 maja 2014 r. w wysokości 10.000 zł, 30 maja 2014 r. w wysokości 4.000 zł. Wykazane wpływy gotówkowe wskazujące na stałą współpracę skarżącej z powyższą firmą, a co za tym idzie, stałe, istotne wpływy z tego źródła, nie pozwalają zatem przyjąć, że skarżąca nie jest w stanie wygospodarować z tych środków choćby części kwoty na wpis od skargi, z którego obowiązkiem powinna się była liczyć wnosząc skargę do Sądu. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w tym także kwotę wpisu od skargi i obciążenia skarżącej związane z opłatą za koncesję, należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie i dlatego w celu zachowania prawa strony do rozpatrzenia jej sprawy przez sąd zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy choć, co trzeba wyraźnie podkreślić, jedynie poprzez zwolnienie od połowy wpisu od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 3.522 zł. Natomiast w pozostałym zakresie należało odmówić przyznania prawa pomocy. Partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony. Przeprowadzone postępowanie wskazuje, że sytuacja finansowa skarżącej nie jest na tyle trudna, aby uznać, że nie posiada ona żadnych zdolności płatniczych. Wszakże ostatni rok skarżąca ukończyła zyskiem oraz środkami na rachunkach i w kasie w wysokości 38.554,11 zł, ponadto wykazane przychody za okres pierwszych czterech miesięcy 2014 roku i niewielka kwota straty, wynikająca z wysokości kosztów utrzymania, w ramach których skarżąca powinna była zabezpieczyć wydatki związane z ewentualnymi procesami sądowymi, także świadczą o dobrej kondycji finansowej Spółki. Okoliczności te w żaden sposób nie pozwalają zatem na przyjęcie tezy o trwałej utracie możliwości choćby połowicznego sfinansowania kosztów sądowych w niniejszej sprawie przez skarżącą. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. E.B.