I SA/Łd 654/09

Dnia 23 września 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 23 września 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P. B. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – P. B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. P.B. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok. We wniosku tym skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną E. 17-letnia córką J. oraz 12-letnim synem F. Skarżący oświadczył przy tym, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej poniósł w kwietniu stratę w wysokości 1.057 zł, w miesiącu czerwcu uzyskał zaś dochód w kwocie 1.468 zł. Wskazał przy tym, że rodzina nie posiada żadnego majątku. Ponadto w uzasadnieniu wniosku skarżący dodatkowo wyjaśnił, że jego żona nie pracuje, a osiągany przez niego dochód z tytułu działalności rzemieślniczej nie pozwala mu na uiszczenie wpisu sądowego od skargi bez znacznego uszczerbku w dochodach. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 20 sierpnia 2009 roku wezwano skarżącego do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym: nadesłania zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu osiągniętego w 2008 roku oraz deklaracji podatkowych potwierdzających wysokość dochodu miesięcznego brutto wykazaną we wniosku, wyjaśnienia przyczyny braku zatrudnienie żony E.B. oraz braku osiągania przez nią dochodu, nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych, w tym także rachunku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, z okresu ostatnich 3 miesięcy oraz wskazania kwoty środków przeznaczanych na utrzymanie rodziny i wydatki związane z opłatami za podstawowe świadczenia (gaz, wodę, energię elektryczną) - w terminie 10 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżący w drodze pisma z dnia 2 września 2009 roku wyjaśnił przyczyny braku zatrudnienia żony, a także nadesłał wymagane dokumenty i informacje dotyczące jego sytuacji majątkowej i rodzinnej. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych dodatkowych dokumentów i informacji wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną E., 17-letnia córką J. oraz 12-letnim synem F. Żona skarżącego nie pracuje i nie osiąga aktualnie żadnych dochodów. W okresie ostatnich kilku lat prowadziła działalność gospodarczą wspólnie ze skarżącym, jednakże z uwagi na zły stan zdrowia przebywała długi czas na zwolnieniu lekarskim. Obecnie korzysta z opieki lekarskiej i nie pracuje zawodowo, przede wszystkim z powodu złego stanu zdrowia. Zajmuje się prowadzeniem domu i opieką nad dziećmi. Powiatowy Urząd Pracy w Ł. nie przedstawił jej oferty pracy, która mogłaby wykonywać. Środki przeznaczane na utrzymanie rodziny i wydatki związane z opłatami za podstawowe świadczenia pochodzą z działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego. Analiza nadesłanych w tym względzie dokumentów dowodzi, że w 2008 roku skarżący osiągnął z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej dochód brutto w wysokości 15.248,18 zł. Z kolei w okresie od kwietnia do czerwca 2009 roku skarżący osiągnął przychód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie 24.637, 13 zł, ponosząc przy tym koszty uzyskania tego przychodu w kwocie 16.763,62 zł, w konsekwencji dochód skarżącego w tym okresie wyniósł 7.873,51 zł. W miesiącu czerwcu dochód ten stanowi zaś kwotę 1.468,21 zł. Dodatkowo skarżący korzysta z pomocy finansowej udzielanej przez matkę w kwocie ok. 400-500 zł miesięcznie. Jednocześnie obciążenie budżetu rodziny stanowią wydatki związane z opłatami za podstawowe świadczenia, w tym za energię elektryczną, które miesięcznie stanowią średnio kwotę ok. 160 zł. Ponadto opłata za lokal, w którym zamieszkuje skarżący wraz z rodziną, wynosi 347,58 zł miesięcznie. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał bowiem dostatecznie, że nie jest stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Spełnienie zaś tej przesłanki obligowało do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 zw. z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. (MSi)