I SA/Łd 667/16

WyrokWSA w Łodzi2016-10-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędzia WSA Joanna Tarno, Sędzia NSA Teresa Porczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji, jeśli doręczenie tej decyzji w formie elektronicznej było wadliwe i uniemożliwiło stronie odebranie dokumentu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że wadliwe doręczenie decyzji w formie elektronicznej, uniemożliwiające jej odebranie, skutkuje brakiem rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania. Organ podatkowy naruszył przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące zbierania i rozpatrywania materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła odwołanie od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 rok. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, wskazując na wadliwe doręczenie decyzji w formie elektronicznej. Pełnomocnik spółki kwestionował prawidłowość doręczenia, twierdząc, że zawiadomienia nie zawierały decyzji, a sama decyzja została doręczona z opóźnieniem, co skutkowało złożeniem odwołania w terminie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] czerwca 2016 r. i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Tarno Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2016 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 rok 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Łd 667/16 Uzasadnienie Zaskarżonym w tej sprawie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., działając na podstawie art.216 § 1 i art.228 § 1 pkt.2 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa, dalej "O.p." (tekst jedn. Dz.U. 2015.613 ze zm.) stwierdził, że A Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. ul. A 6 lok.4 (dalej "spółka"), wniosła odwołanie od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...].04.2016 r. odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...].11.2013 r, z uchybieniem terminu do jego wniesienia, określonego w art.223 § 2 pkt.1 O.p. Wskazaną decyzją ostateczną Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...].06.2013 r. określającej spółce zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 r. w kwocie 466.601,00 zł. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor wyjaśnił, że decyzją z dnia [...].04.2016 r. doręczono pełnomocnikowi spółki w dniu 15.04.2016 r. zgodnie z dyspozycją art.152a O.p., który określa sposób doręczania pism w formie dokumentu elektronicznego przez organ podatkowy. Z § 3 art.152a O.p. wynika, że w przypadku nieodebrania pisma doręczenie uważa się za dokonane po upływie 14 dni licząc od dnia przesłania pierwszego zawiadomienia. Pierwsze zawiadomienie o korespondencji przychodzącej w formie dokumentu elektronicznego pełnomocnik spółki otrzymał w dniu 1.04.2016 r. za pośrednictwem platformy ePUAP. Termin na wniesienie odwołania upłynął zatem w dniu 29.04.2016 r., co wynika z art.223 § 1 i § 2 pkt.1 O.p., zgodnie z którym jest to termin 14 dni, liczony od dnia doręczenia decyzji stronie, za pośrednictwem organy, który wydał decyzję. Pełnomocnik spółki wniósł natomiast odwołanie w formie dokumentu elektronicznego dopiero w dniu 4.05.2016 r. Uchybienie terminowi do wniesienia odwołania obligowało organ odwoławczy do stwierdzenia tego uchybienia postanowieniem wydanym na podstawie art.228 § 1 O.p. Dalej Dyrektor podkreślił, że z materiału dowodowego wynika, że w dniu 19.04.2016 r. pełnomocnik spółki informował telefonicznie pracownika organu o problemach z odbiorem korespondencji doręczanej przez platformę ePUAP. Jednocześnie Dyrektor podniósł, że przed upływem terminu na wniesienie odwołania (29.04.2016 r.) pełnomocnik spółki uzyskał potwierdzenie w rozmowie telefonicznej z pracownikiem organu, że Dyrektor Izby Skarbowej wydał oraz skutecznie doręczył skarżoną decyzję, a organ jest w posiadaniu potwierdzenia doręczenia zastępczego tej decyzji, które pozostaje do wglądu w aktach sprawy i istnieje możliwość wykonania jego kserokopii. Pełnomocnik uzyskał także informację, o możliwości wystąpienia o przesyłanie korespondencji drogą pocztową. Pełnomocnik nie wystąpił o przesyłanie korespondencji drogą pocztową. Nie zgłosił się także do organu w celu zapoznania się z treścią potwierdzenia doręczenia zastępczego kwestionowanej decyzji. W skardze na wskazane wyżej postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2016 r. pełnomocnik skarżącej spółki błędnie stwierdza, że przedmiotem skargi jest postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].04.2016r., w sytuacji gdy zaskarżonym postanowieniem nie odmówiono spółce przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (art.162 § 1 O.p.), lecz stwierdzono wniesienie tego odwołania uchybieniem terminu (art.228 § 1 pkt.2 O.p.). W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wyjaśnia, że sporny w sprawie jest moment doręczenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].04.2016r. Według Dyrektora Izby Skarbowej decyzja doręczona została w dniu 1.04.2016 r., a według strony doręczenie miało miejsce w dniu 19.04.2016 r. Pełnomocnik potwierdza, że w dniu 1.04.2016 r. dotarło do niego drogą elektroniczną zawiadomienie o doręczeniu decyzji, lecz nie zawierało ono podstawowego elementu, czyli decyzji. Identyczna sytuacja zaistniała przy powtórnym zawiadomieniu z dnia 9.04.2016 r. Sama decyzja została doręczona na skrzynkę pełnomocnika w dniu 16.04.2016 r. Pełnomocnik odebrał decyzję w dniu 19.04.2016 r. Z uwagi na to, że zgodnie z obowiązującymi przepisami miał 14 dni na jej odbiór stwierdził, że odebranie decyzji jak i złożenie odwołania od niej przy pomocy tej samej platformy ePUAP nastąpiło z zachowaniem ustawowych terminów. Reasumując pełnomocnik stwierdził, że wina leży po stronie platformy ePUAP 2, którą cechuje wiele niedoskonałości i błędów. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumenty podniesione w zaskarżonym postanowieniu. Nadto Dyrektor stwierdził, że gdyby nawet przyjąć, że decyzja została doręczona pełnomocnikowi na skrzynkę w dniu 16.04.2016 r. (sobota), to termin do wniesienia odwołania upłynąłby 2.05.2016 r. zgodnie z art.12 § 5 O.p. Odwołanie wniesiono natomiast w dniu 4.05.2016 r. co oznacza, że i tak ustawowy termin do jego wniesienia nie został dotrzymany. Dyrektor podniósł także, że w stanie faktycznym sprawy nie mogą na jej wynik wpłynąć ewentualne trudności w funkcjonowaniu platformy ePUAP. Podkreślił, że pełnomocnik dwukrotnie był zawiadomiony o możliwości odbioru przesyłki oraz ostatecznym terminie jej doręczenia. Uzyskał w tym zakresie także informacje telefoniczne. Zatem według stanowiska wyrażonego w odpowiedzi na skargę "nawet deklarowany brak przy zawiadomieniu podstawowego elementu czyli skarżonej decyzji nie rzutuje na zakreślony przepisami prawa termin 14 dni na złożenie odwołania od daty doręczenia decyzji, za którą uznaje się nie 1.04.2016 r. ani 9.04.2016 r. a 15.04.2016 r." Wojewódzki Sąd Administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd ogranicza się do zbadania zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej "P.p.s.a."). Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W sprawie niniejszej sporna jest data doręczenia pełnomocnikowi skarżącej spółki wskazanej wyżej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 1.04.2016 r. Przypomnieć tu należy, że decyzję doręcza się stronie na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej (art.211 O.p.). Zgodnie z art.212 O.p. organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia z wyłączeniem decyzji, o których mowa w art. 67d, które wiążą organ podatkowy od chwili ich wydania, które to wyłączenie nie ma znaczenia w tej sprawie. Wskazany w art.223 § 2 pkt.1 O.p. 14-dniowy termin na wniesienie odwołania od decyzji liczy się także od daty doręczenia decyzji stronie. Doręczenie w sposób wnioskowany w tej sprawie, to jest w formie dokumentu elektronicznego reguluje art.152a O.p. Z § 1 tego artykułu wynika, że w celu doręczenia pisma w formie dokumentu elektronicznego organ podatkowy przesyła na adres elektroniczny adresata zawiadomienie, w którym zobowiązany jest zawrzeć informację, że adresat może odebrać pismo w formie dokumentu elektronicznego, zobowiązany jest wskazać adres elektroniczny, z którego adresat może pobrać pismo i pod którym powinien dokonać potwierdzenia doręczenia pisma oraz zamieścić pouczenie dotyczące sposobu odbioru pisma, a w szczególności sposobu identyfikacji pod wskazanym adresem elektronicznym w systemie teleinformatycznym organu podatkowego, oraz informację o wymogu podpisania urzędowego poświadczenia odbioru w określony sposób. Jak z powyższego wynika, otrzymując zawiadomienie strona, przy skorzystaniu z informacji zawartych w zawiadomieniu, musiała mieć możliwość pobrania dokumentu – w tej sprawie – decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].04.2016 r., a nie tylko zapoznania się z treścią zawiadomienia. Z przedstawionych wydruków korespondencji elektronicznej wynika, że korespondencja (zawiadomienia z dnia 1.04.2016 r. i z dnia 9.04.2016 r.) nie była prawidłowo podpisana przez organ. Uniemożliwiło to, jak wyjaśnił pełnomocnik strony, potwierdzenie przez stronę odbioru podpisem elektronicznym. Brak możliwości podpisu uniemożliwił otrzymanie dokumentu. Nieprawidłowości te sygnalizował pełnomocnik skarżącego, co organ potwierdził w zaskarżonym postanowieniu. Także z notatki służbowej załączonej do akt administracyjnych (karta 116 akt) wynika, że organ potwierdza występowanie problemów związanych z funkcjonowaniem platformy ePUAP. Z zaskarżonego postanowienia, ani z żadnego innego dokumentu załączonego do akt nie wynika natomiast, że problemy związane z funkcjonowaniem platformy ePUAP, nie mogły spowodować, że skarżący otrzymał zawiadomienia, ale nie otrzymał dokumentu w postaci wskazanej decyzji. Nieuzasadnione jest stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę, że wobec dwukrotnego zawiadomienia pełnomocnika skarżącej spółki o możliwości odbioru przesyłki oraz ostatecznym terminie jej doręczenia, a także przekazaniu informacji o powyższym w drodze telefonicznej "nawet deklarowany brak przy zawiadomieniu podstawowego elementu czyli skarżonej decyzji nie rzutuje na zakreślony przepisami prawa termin 14 dni na złożenie odwołania od daty doręczenia decyzji, za którą uznaje się /..../15.04.2016 r." Brak decyzji wywierałby ten skutek, że nie rozpocząłby biegu termin na wniesienie odwołania od tej decyzji. Konieczne jest zatem ustalenie, wynikającej z dokonanego przez pełnomocnika skarżącej spółki - potwierdzenia doręczenia pisma, daty faktycznego odebrania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].04.2016 r., która to data będzie podstawą wyliczenia 14-dniowego terminu na wniesienie odwołania. W świetle powyższych rozważań, wobec naruszenia przepisów zobowiązujących organ do podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, to jest art.122, art.187 § 1 i art.191 O.p., Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.c) P.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł zgodnie z art. 200 w zw. z art.205 § 2 i § 4 P.p.s.a. DB

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło