I SA/Łd 679/13
PostanowienieWSA w Łodzi2014-01-14
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu od skargi i ustanowienia doradcy podatkowego?Ratio decidendi
Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie, ponieważ jego sytuacja majątkowa, obejmująca niskie dochody z prac dorywczych, brak stałego zatrudnienia, konieczność ponoszenia kosztów utrzymania dzieci oraz brak własnego majątku, dowodzi, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Spełnienie tej przesłanki obliguje do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący A. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji w zakresie podatku od towarów i usług. Skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe z dwoma synami, nie posiada majątku, a jego dochody z prac dorywczych wynoszą około 500 zł miesięcznie. Z uwagi na niewystarczające oświadczenie, został wezwany do złożenia dodatkowych dokumentów. W odpowiedzi wyjaśnił, że nie posiada rachunków bankowych, mieszka z matką i bratem, pomaga w gospodarstwie brata za wynagrodzeniem 500-700 zł miesięcznie, płaci 500 zł miesięcznie na dzieci, jest zarejestrowany w urzędzie pracy bez prawa do zasiłku.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu A. W. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu od skargi i ustanowienie doradcy podatkowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 stycznia 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji w zakresie podatku od towarów i usług za grudzień 2004 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – A. W. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu od skargi i ustanowienie doradcy podatkowego.
Wyrokiem z dnia 21 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]roku w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji w zakresie podatku od towarów i usług za grudzień 2004 roku.
Wobec treści wyroku skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, a następnie uzupełniająco wniósł o przyznanie prawa pomocy także poprzez ustanowienie doradcy podatkowego.
W zawartym na urzędowym formularzu (PPF) oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z 16-letnim synem K. i 8-letnim synem K. Rodzina nie posiada żadnego majątku. Wskazał przy tym, że osiąga dochód z tytułu sezonowych prac dorywczych w kwocie 500 zł. Ponadto skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym.
W uzasadnieniu wniosku skarżący dodał, że w związku z niniejszą sprawą stracił źródło dochodów, bowiem przestała funkcjonować prowadzona przez niego firma. Został bez środków do życia. Obecnie nie ma stałej pracy i utrzymuje się z tego, co uda mu się zarobić z tytułu prac dorywczych w rolnictwie.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 18 grudnia 2013 roku wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez niego rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, wskazania kwoty środków przeznaczanych na utrzymanie rodziny i podstawowe opłaty wraz z podaniem źródła finansowania tych wydatków, wyjaśnienia kwestii partycypowania w kosztach utrzymania synów skarżącego ich matki, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w drodze pisma z dnia 3 stycznia 2014 roku wyjaśnił, że nie posiada rachunków bankowych. Obecnie mieszka z matką i bratem. Jego brat prowadzi gospodarstwo rolne, on zaś pomaga w pracach gospodarczych, za co otrzymuje kwotę 500-700 zł miesięcznie. Za lokal i jedzenie nie płaci, samodzielnie kupuje jednak środki czystości i ubrania. Na dzieci, które pozostają pod opieką ich matki, płaci miesięcznie 500 zł. Skarżący dodał przy tym, że jest zarejestrowany w urzędzie pracy, bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Do pisma załączył zaświadczenie z urzędu pracy.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy i nadesłanych dodatkowych wyjaśnień wynika, że skarżący zamieszkuje z matką i bratem w domu należącym do brata. Nie ponosi wydatków na utrzymanie domu i posiłki. Jest bezrobotny, bez prawa do zasiłku z tego tytułu. Utrzymuje się z dochodu osiąganego z prac dorywczych, w wysokości 500-700 zł. Z tego dochodu na utrzymanie dzieci, które pozostają pod opieką ich matki, przeznacza kwotę 500 zł miesięcznie. Ponosi także wydatki na zakup środków czystości i ubrań.
W tej sytuacji, mając na względzie w pierwszym rzędzie fakt, iż postanowieniem z dnia 4 lipca 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi, Referendarz rozpoznający niniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego uznał za zasadne dokonać oceny sytuacji materialnej skarżącego z punktu widzenia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Uwzględniając powyższe okoliczności i zarazem dokonując oceny sytuacji majątkowej skarżącego w powyższym zakresie, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu od skargi (objętego zwolnieniem w drodze wyżej wskazanego postanowienia z dnia 4 lipca 2013 roku) i ustanowienie doradcy podatkowego. Przedstawiona we wniosku sytuacja majątkowa dowodzi bowiem, iż skarżący nie jest w stanie ponieść zarówno jakichkolwiek, jak i pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Spełnienie zaś tej przesłanki obliguje do przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 504). Przyznanie prawa pomocy w tym zakresie oznacza zatem, iż skarżący nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, a ponadto w ramach prawa pomocy w wykonaniu tego postanowienia wyznaczony zostanie dla niego przez Krajową Radę Doradców Podatkowych pełnomocnik z urzędu w osobie doradcy podatkowego.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
AK.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło